Rüzgarın da etkisiyle alevlerin kısa sürede yayılma riski oluşturması çevrede endişeye yol açarken, ihbar üzerine bölgeye Taşköprü Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü ekipleri sevk edildi. Olay yerine kısa sürede ulaşan ekipler alevlerin çevreye yayılmasını önleyerek yangını kontrol altına aldı.

Ekiplerin hızlı ve zamanında çalışması sayesinde yangın büyümeden söndürülürken, bölgede soğutma çalışması yapıldı.

Mayıs ayında Kastamonu genelinde 303 adet konut satıldı. Konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre 185 adet azaldı. Kastamonu Merkez ilçesinde Mayıs ayında 150 adet konut satıldı. Kastamonu merkez ilçesinde satılan konut sayısının Kastamonu genelindeki payı yüzde 49,5 oldu. Mayıs ayında Kastamonu genelinde toplam 32 adet iş yeri satılmış olup bunların 13'ü ilk el satış, 19'u ikinci el satış olarak gerçekleşti.

Mayıs ayında Kastamonu genelinde ipotekli konut satışları 52 adet olarak açıklandı. İpotekli konut satışlarının önceki yılın aynı ayına göre 17 adet azaldığı görüldü. İpotekli satılan konutların toplam konut satışları içinde payı yüzde 17,2 olarak gerçekleşti. İpotekli satılan konutların 15 tanesi ilk defa satılan konutlardan oluşurken, geri kalan 37 tanesinin de ikinci el satış olduğu görüldü.
Diğer konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre 168 adet azalarak 251 adet oldu. Mayıs ayında diğer satışların toplam konut satışları içindeki payı yüzde 82,8 oldu. Mayıs ayında Kastamonu genelinde ilk el satılan konut sayısı önceki yılın aynı ayına göre 30 adet azalarak 119 adet oldu. İlk kez satılan konutların toplam konut satışları içindeki payı yüzde 39,3 oldu. Kastamonu genelinde ikinci el konut satışları ise bir önceki yılın aynı ayına göre 155 adet azalarak 184 adet olarak gerçekleşti. Toplam konut satışları içinde ikinci el satışların payı yüzde 60,7 oldu.

Hizmet üretim endeksi 2026 yılı Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 2,2 arttı. Aynı ayda ulaştırma ve depolama hizmetleri yüzde 2,0 azaldı, konaklama ve yiyecek hizmetleri yüzde 4,0 arttı, bilgi ve iletişim hizmetleri yüzde 13,9 arttı, gayrimenkul hizmetleri yüzde 3,8 azaldı, mesleki, bilimsel ve teknik hizmetler yüzde 8,9 arttı, idari ve destek hizmetleri ise yüzde 0,6 azaldı.

Hizmet üretim endeksi 2026 yılı Nisan ayında bir önceki aya göre yüzde 0,6 azaldı. Aynı ayda ulaştırma ve depolama hizmetleri yüzde 0,9 azaldı, konaklama ve yiyecek hizmetleri yüzde 2,2 azaldı, bilgi ve iletişim hizmetleri yüzde 2,6 arttı, gayrimenkul hizmetleri yüzde 1,6 azaldı, mesleki, bilimsel ve teknik hizmetler yüzde 0,5 arttı, idari ve destek hizmetleri ise yüzde 1,1 azaldı.

Avrupa Birliği İstatistik Ofisi (Eurostat) tarafından açıklanan SGP'ye göre kişi başına gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) endeksi 2025 yılı geçici sonuçlarına göre 27 Avrupa Birliği (AB) ülkesi ortalaması 100 iken, bu değer Türkiye için 67 oldu ve AB ortalamasının yüzde 33 altında kaldı. Karşılaştırmalarda, 27 AB üyesi ülke, 3 Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA) ülkesi (İsviçre, İzlanda ve Norveç), 6 aday ülke (Türkiye, Kuzey Makedonya, Karadağ, Sırbistan, Arnavutluk ve Bosna-Hersek) kapsandı.
Karşılaştırmalarda yer alan 36 ülke arasında SGP'ye göre kişi başına GSYH endeksi en yüksek ülke 239 ile Lüksemburg, en düşük ülke ise 36 ile Bosna-Hersek oldu. Kişi başına GSYH endeksinde Lüksemburg AB ortalamasının yüzde 139 üzerinde, Bosna-Hersek ise yüzde 64 altında değere sahip oldu.

Ülkelerin gelişmişlik düzeylerinin karşılaştırılmasında kişi başına gayrisafi yurt içi hasıla temel alınırken, tüketicilerin göreli refah düzeylerinin karşılaştırılmasında kişi başına fiili bireysel tüketim endeksleri daha uygun bir gösterge olarak kabul edilmektedir. Fiili bireysel tüketim, tüketicilerin satın aldığı mal ve hizmetlere ek olarak devlet veya kr amacı olmayan kuruluşlar tarafından sağlanan (eğitim, sağlık vb.) hizmetleri de kapsamaktadır.

Kişi başına fiili bireysel tüketim düzeyi 27 Avrupa Birliği ülkesi ortalaması 100 iken, Türkiye için 70 oldu ve AB ortalamasının yüzde 30 altında kaldı. Karşılaştırmalarda yer alan 36 ülke arasında kişi başına fiili bireysel tüketim değeri en yüksek ülke 145 ile Lüksemburg, en düşük ülke ise 44 ile Bosna-Hersek oldu. Fiyat düzeyi endeksi, ülkelerin ulusal para birimlerinin karşılaştırmalı olarak döviz kuruna göre alım gücünün göstergesidir. Bir ülkenin fiyat düzeyi endeksi, 100'den büyük ise bu ülke karşılaştırıldığı ülke grubu ortalamasına göre 'pahalı', 100'den küçük ise bu ülke karşılaştırıldığı ülke grubu ortalamasına göre 'ucuz' olarak ifade edilmektedir.
Türkiye'nin fiili bireysel tüketime ilişkin fiyat düzeyi endeksi, 2025 yılı geçici sonuçlarına göre 52 oldu. Bu değer, AB ülkeleri genelinde 100 Euro karşılığı satın alınan aynı mal ve hizmet sepetinin Türkiye'de 52 Euro karşılığı Türk Lirası ile satın alınabileceğini gösterdi.

İnşaatın alt sektörleri incelendiğinde, 2026 yılı Nisan ayında bina inşaatı sektörü endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre aynı kaldı, bina dışı yapıların inşaatı sektörü endeksi yüzde 12,3 arttı ve özel inşaat faaliyetleri sektörü endeksi yüzde 2,7 arttı.
İnşaatın alt sektörleri incelendiğinde, 2026 yılı Nisan ayında bina inşaatı sektörü endeksi bir önceki aya göre yüzde 0,9 arttı, bina dışı yapıların inşaatı sektörü endeksi yüzde 1,4 arttı ve özel inşaat faaliyetleri sektörü endeksi yüzde 0,5 azaldı.

'İstihdamı Koruma Destek Programı kapsamında, kişi başına verdiğimiz 3 bin 500 lira destek ile imalat sektöründe çalışan 922 bin 537 sigortalımız için Nisan, Mayıs ve Haziran aylarında yaklaşık 6,7 milyar lira destek sağladık. Bu uygulamamızla istihdamı koruyan işletmelerimize yıl sonuna kadar toplam 51 milyar lira destek sağlayacağız. Emeği, üretimi ve kalkınmayı esas alan politikalarımızla, çalışanımızın, işverenimizin ve sanayimizin yanında olmaya devam edeceğiz.'

İl Milli Eğitim Müdürü Hasan Gümüş'ün, Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürü Salih Kaygusuz'un, Milli Eğitim Bakan Yardımcısı M. Bilal Macit'in katıldığı programda; zirvede girişimcilik, üretim ve mesleki gelişim konuları ele alındı.

Açılış konuşması yapan İl Milli Eğitim Müdürü Hasan Gümüş, 'Geleceğin tasarlanmasında, hayallerin gerçeğe dönüşmesinde ve üretime katkı sağlamasında önemli bir yere sahip olan, 'Köklerden Geleceğe' temasıyla düzenlediğimiz bu Girişimcilik Zirvesi'nin, öğrencilerimizin hayallerini daha net bir şekilde şekillendirmelerine katkı sağlayacağını ve bunun da ülkemizin gelişimine olumlu yansıyacağını umut ediyoruz. İnsanlık tarihine baktığımız zaman, milletlerin hedeflerini gerçekleştiren ve insanların hayallerini hayata geçirenlerin yalnızca bugünü izleyenler değil; aynı zamanda risk alan, cesur adımlar atan kişiler olduğunu görmekteyiz. Ben buna kısaca girişimcilik ruhu diyorum. Türkiye Yüzyılı Vizyonu çerçevesinde de ülkemizin, milletimizin ve insanlarımızın hedeflerini gerçekleştirecek gençlerimizin; üretim ve girişimcilik fikriyle bu hayalleri gerçeğe dönüştüreceklerine inanıyorum. Bu kapsamda ilimizde yürüttüğümüz birçok çalışmanın, gençlerimizin milletimizin hedeflerini gerçekleştirme yolunda emin adımlarla ilerlemelerine katkı sağlayacağına inanıyorum' ifadelerini kullandı.

Açıklamalarda bulunan Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürü Salih Kaygusuz, 'Mesleki ve teknik eğitimden söz ettiğimizde son zamanlarda sürekli geleceği konuşuyoruz. Oysa geleceği inşa eden her büyük adımın arkasında güçlü bir birikim vardır. Bunu bazen göz ardı ediyoruz. Bugün Kastamonu'da bulunmamızın en önemli nedenlerinden biri de budur. Bu anlamda burada bulunmamız ayrıca büyük önem taşımaktadır. Çünkü bu şehir, yüzyıllar boyunca ustalığın, esnaf kültürünün, emeğin ve Ahilik anlayışının yaşatıldığı önemli merkezlerden biri olmuştur. Kastamonu'nun çarşılarında şekillenen bu kültür bize şunu hatırlatmaktadır: Bir meslek yalnızca öğretilmez; yaşanır, geliştirilir ve sonraki nesillere aktarılır. Bir mesleği geleceğe taşıyan şey yalnızca onu sürdürmek değil, onu geliştirecek iradeyi de ortaya koymaktır. Bugün girişimcilik dediğimiz yaklaşımın özünde de böyle bir bakış açısı vardır. İhtiyacı görebilmek, fikir geliştirebilmek ve değişime cesaretle karşılık verebilmek. Bizim medeniyetimizde Ahilik ise bu yolculuğa yalnızca beceri değil, yön de kazandırmaktadır. Çünkü Ahilik yalnızca meslek öğretmez; işi hakkıyla yapmayı, güven oluşturmayı, sorumluluk almayı ve değer üretmeyi de öğretir. Bu nedenle biz Ahiliği yalnızca geçmişimizin önemli bir mirası olarak değil, bugünün eğitim anlayışının da önemli bir parçası olarak görüyoruz. Meslek liselerimizde Ahilik kültürü ve girişimcilik dersleriyle öğrencilerimize meslek ahlakını, girişimci düşünmeyi, iş fikri geliştirmeyi ve toplumsal sorumluluk almayı birlikte öğretiyoruz. Burada öğrencilerimiz de bulunuyor. Türkiye'nin geleceği, yarınlarımızın teminatı olan gençlerimize birkaç cümle söylemek istiyorum. Sevgili gençler; sizlerden beklentimiz yalnızca iyi bir meslek sahibi olmanız değildir. Aynı zamanda soru soran, ihtiyaçları gören, çözüm geliştiren ve bulunduğu yere değer katan bireyler olmanızdır. Bir ülkenin geleceği, her şey hazır olduğunda harekete geçenlerle değil; şartlar henüz tam anlamıyla oluşmamışken sorumluluk alabilenlerle şekillenir. Merakınızı kaybetmeyin. Denemekten vazgeçmeyin. Ve şunu özellikle bilmenizi istiyorum; biz size inanıyoruz. Daha iyisini düşüneceğinize, yeni yollar açacağınıza, bu ülkenin geleceğine yön vereceğinize ve bizden daha iyi bir Türkiye inşa edeceğinize gönülden inanıyoruz' dedi.

En sevdiği şehirlerden birinin Kastamonu olduğunu belirten Milli Eğitim Bakan Yardımcısı M. Bilal Macit; 'Canıgönülden inanarak ifade etmek isterim ki Türkiye'de en sevdiğim şehirlerden biri Kastamonu'dur. Kimliğiyle, mimarisiyle, manevi atmosferiyle ve iklimiyle Türkiye'nin en karakterli ve en köklü şehirlerinden biridir. Sokaklarında dolaşmak, akşam o güzel atmosferi solumak gerçekten büyük bir keyif veriyor. Kastamonu'nun hem İstanbul'da hem Türkiye'nin dört bir yanında hem de kendi şehrinde güçlü bir girişimcilik ruhu vardır. Bu nedenle bu programın Kastamonu'ya çok yakıştığını düşünüyorum. Emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Değerli öğrenci kardeşlerime çabalarınız ve gayretleriniz için teşekkür ediyorum. Sizleri yetiştiren, sizlere yol gösteren öğretmenlerimize de ayrıca şükranlarımı sunuyorum. Biliyorsunuz, dünya çok hızlı değişiyor. Teknoloji ise bundan da hızlı değişiyor. Dün şaşkınlıkla karşıladığımız teknolojiler bugün kurumların envanterine giriyor, kısa süre sonra da evlerimizde kullandığımız araçlar haline geliyor. Dünyanın en büyük ülkeleri ve şirketleri teknolojiye ve AR-GE'ye çok büyük bütçeler ayırıyor. Hatta öyle ki Huawei ve Amazon gibi şirketlerin AR-GE harcamaları birçok ülkenin bütçeleriyle yarışıyor. Peki Türkiye bu konuda nerede? Aslında Türkiye bu konuda kararını yıllar önce vermiş bir ülkedir. Teknolojiyi yalnızca tüketen değil, aynı zamanda üreten bir ülke olma kararını vermiştir. 2000'li yılların başında Türkiye'de yalnızca bir veya iki teknopark bulunuyordu. Özel sektörün ise neredeyse hiç AR-GE merkezi yoktu. Bugün ise Türkiye'de 100'den fazla teknopark, 1.500'den fazla AR-GE ve tasarım merkezi, 200 binden fazla araştırmacı ve mühendis bulunmaktadır. Girişimcilere yönelik milyarlarca liralık destek ve yatırım fonları oluşturulmuştur. Millî Eğitim Bakanlığı da bu doğrultuda önemli adımlar attı. Hatırlarsınız, 2000'li yılların başında FATİH Projesi hayata geçirildi. Bugün dünyada her sınıfında internet bulunan, her sınıfında akıllı tahta olan ve öğrencilerine ücretsiz dijital eğitim platformları sunan çok az ülke vardır. Bunları neden söylüyorum? Çünkü yaptığınız her işte bu özgüveni taşımanız gerekiyor. Sizlerin ağabeyleri ve ablaları bu özgüvenle İHA'ları ve SİHA'ları ürettiler. Yerli tohumlar geliştirdiler. Birazdan değerli konuşmacılarımızın da anlatacağı gibi çok önemli girişimcilik başarı hikyelerine imza attılar. Dolayısıyla bizim sizlerden beklentimiz de yeni başarı hikyeleri yazmanızdır. Halil Cibran'ın çok güzel bir sözü vardır: 'Eğer iş yoksa bütün bilgiler boştur. Eğer aşk yoksa bütün işler boşunadır.' Bu ne demek? Okulda öğrendiğimiz bilgileri mutlaka bir işe, bir üretime dönüştürmemiz gerekiyor. Bu bilgileri yalnızca kendimize saklamanın bir anlamı yoktur. Aynı zamanda yaptığımız işlerle çevremize, topluma, insanlığa ve hatta dünyaya fayda sağlamayı hedeflemeliyiz. Ve bunları gerçekleştirecek olan sizlersiniz. Şunu da unutmamak gerekir; bütün bu teknolojileri ve girişimleri hayata geçirirken iyi insan olma duygusunu kaybedersek büyük bir eksiklik yaşarız. Bugün dünyada karşılaştığımız birçok sorunun temelinde teknoloji eksikliği değil, insanlık değerlerinin eksikliği yatmaktadır. Bu nedenle sizlerden beklentimiz; Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli doğrultusunda kendini çok iyi yetiştirmiş, aynı zamanda insan olma bilincini merkeze alan, ailesine, öğretmenine, annesine, babasına ve çevresine saygılı bireyler olmanızdır. Başarılı girişimciler birazdan kendi hikyelerini anlatacaklar. Ben yalnızca iki noktanın altını çizmek istiyorum. Birincisi çalışmak… Sosyal medyada ve internette birçok başarı hikyesi görüyorsunuz. Benim gördüğüm kadarıyla bu hikyelerin ortak noktası çok çalışmalarıdır. Çalışmadan başarıya ulaşan bir örnek neredeyse görmedim. Eğer birileri size çalışmadığını söylüyorsa, bilin ki işin görünmeyen kısmında mutlaka büyük bir emek vardır. Dolayısıyla başarının temel yolu çok çalışmaktan geçmektedir. İkinci nokta ise pes etmemektir. Bazen çok çalışırsınız ama istediğiniz sonucu alamayabilirsiniz. Bu durum sizi umutsuzluğa sürüklememeli, hedeflerinizden ve hayallerinizden vazgeçirmemelidir. Dünyadaki birçok girişimcilik hikyesinin arkasında defalarca denenmiş ve ilk aşamada başarısız olmuş girişimler bulunmaktadır. Bu nedenle sizlerden beklentimiz asla pes etmemeniz ve hayallerinizin peşinden gitmenizdir. Son olarak şunu söylemek istiyorum: Bugün sizlerin başarılı olabilmesi için ülkemizde çok önemli imknlar bulunmaktadır. Yeter ki kendinize inanın. Öğretmenlerinize, okulunuza, ailenize ve memleketinize güvenin. Ben tekrar emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Girişimcilik ruhumuzu kaybetmediğimiz ve ülkemize faydalı olma duygusunu koruduğumuz sürece rollerimiz değişse de yollarımız yine kesişecektir' diyerek sözlerini tamamladı.

Köklerden Geleceğe Girişimcilik Zirvesi Programı; Ufuk Batum'un, Cihan Buğdaycı'nın ve Dr. Bedirhan Keskin'in sunumlarının ardından sona erdi.

Tıbbi ve aromatik bitkiler sınıfında yer alan ve endemik tür olması sebebiyle doğadan toplanması yasak olan salebin Kastamonu'da hasadı sürüyor. Özellikle ilaç sanayisinde, yapıştırıcı ve dondurma yapımında kullanılan salebin yetiştiriciliğinin arttırılması için Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından üreticilere destek veriliyor. Bakanlık tarafından 2023 yılında hayata geçirilen 'Doğadan Toplama Değil, Tarlada Salep Yetiştiriciliği' projesi çerçevesinde Kastamonu'da İl Tarım ve Orman Müdürlüğü gözetiminde salep sahaları kuruldu. Bu yıl il genelinde 47 üretici tarafından 25 dekar alana salep dikimi gerçekleştirildi. Tek tek el ile toprakla buluşturulan salebin hasadı başladı. Salebin kilosu 2 bin ila 3 bin lira arasında alıcı bulurken, kurutulmuş salebin kilo fiyatı ise 13 bin liraya kadar çıkıyor.

Merkez ilçeye bağlı Kayı köyünde salep yetiştiriciliği yapan Ziraat Mühendisi Ferdi Doğdu, '2026 yılı salep hasadımız başladı. Biraz daha erken başlamasını planlıyorduk ama yağışlar engel oldu. Yağışların ara vermesiyle biz de hasadımıza başladık. Şu an için güzel gidiyor. Beklentilerimizin üzerinde çıkıyor. Verimimizi beklediğimizin biraz üzerine çıkartabildik. Bu yıl bir dönüme yakın bir arazimiz var. Arazinin neredeyse tamamını hasat edeceğiz ama iş bilen insanların eksikliğinden dolayı planladığımızdan biraz daha uzun sürecek. Muhtemelen bir ay süreceğini düşünüyoruz. Kastamonu'da kendi doğasında da bulunan saleplerin verimli bir şekilde yetiştiriciliğini yapabilmenin mutluluğunu da yaşıyoruz. Hedefimiz hem alanımızı büyütmek hem de salep üreticiliğinin Kastamonu'da yaygınlaşmasını sağlamak. Bu konuda hem bilgi birikimimizi paylaşmak adına hem de tecrübelerimizi paylaşmak adına yoğun bir çaba sarf ediyoruz. Salep üretimimiz hala istediğimiz seviyede değil. Merak eden insanlar çok ama yetiştiriciliğine özenen insanlar biraz meşakkatinden dolayı uzak durabiliyorlar. Gerçekten mesai isteyen, zaman isteyen, emek isteyen bir iş' dedi.

İki yıl boyunca çok ciddi bir yağış eksikliğiyle karşılaştıklarını söyleyen Doğdu, 'Kastamonu'nun normal yağış sezonu gün dönümüne yani 21 Haziran'a kadar devam ederken, bundan önceki iki yılda bunun sıkıntılarını yaşadık. Ama bu yıl yağışların artmasıyla birlikte bir önceki seneden eksiklerimizi gidererek verimi arttırabildiğimizi düşünüyorum. Bu yağışların normal seyrinde devam etmesiyle birlikte verimi etkilediği konusunda hemfikiriz. Salep normalde göllenmeyi sevmeyen bir bitki. Biz, buna önlem olarak da yaptığımız yastıkları yükseltiyoruz ki su basmasını denetleyebilelim diye. Ama şunu da söyleyebiliriz ki salep suyu gerçekten seven bir bitki. Suyla büyüyebilen bir bitki' diye konuştu.

Üretimi arttırmayı hedeflediklerini belirten Doğdu, 'Bir dönüm arazimizde yaklaşık 200-250 kilo civarında ürünümüz var. Hedefimiz başta daha yaygın hale getirip, verimliliği iki katından üç katına çıkartmak. Bir dönümde yaklaşık 400 kiloya yakın bir yumrumuzun olmasını planlıyoruz, bekliyoruz. Bunların ise aynı şekilde 250 kilo civarında kısmıyla tohumluk olarak alanımızı büyütmeye devam edeceğiz' şeklinde konuştu.

Salebin doğadan toplanmasının yasak olduğuna dikkat çeken Doğdu, 'Bu sene kurutulup, çekirdek hale getirilmiş ürünün 13 bin liralara kadar alıcı bulduğunu söyleyebiliriz. Doğadan toplamanın yasağı yaklaşık 700 bin lira civarında ve kesinlikle toplanması yasak. Biz, devlet gözetiminde, denetiminde faturalı olarak aldığımız ürünleri devlet denetiminde gerçekleştiriyoruz' ifadelerini kullandı.

AJet.com, AJet Mobil, çağrı merkezi ve yetkili satış acentelerinde geçerli olan kampanya kapsamında, tüm koltuk seçimlerinde de yüzde 30 indirim uygulanacak.

Ticaret satış hacmi 2026 yılı Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 0,1 arttı. Aynı ayda motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin toptan ve perakende ticareti ile onarımı için satış hacmi yüzde 7,6 azaldı, toptan ticaret satış hacmi yüzde 3,3 azaldı, perakende ticaret satış hacmi ise yüzde 11,4 arttı.

Ticaret satış hacmi 2026 yılı Nisan ayında bir önceki aya göre yüzde 2,7 azaldı. Aynı ayda motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin toptan ve perakende ticareti ile onarımı için satış hacmi yüzde 0,6 arttı, toptan ticaret satış hacmi yüzde 3,7 azaldı, perakende ticaret satış hacmi ise yüzde 1,7 azaldı.

Sanayi, inşaat, ticaret ve hizmet sektörleri toplamında ciro endeksi, 2026 yılı Nisan ayında yıllık yüzde 35,2 arttı. Toplam cironun alt detaylarına bakıldığında; 2026 yılı Nisan ayında yıllık sanayi sektörü ciro endeksi yüzde 40,1 arttı, inşaat ciro endeksi yüzde 32,2 arttı, ticaret ciro endeksi yüzde 33,5 arttı, hizmet ciro endeksi yüzde 34,3 arttı.

Sanayi, inşaat, ticaret ve hizmet sektörleri toplamında ciro endeksi (2021=100), 2026 yılı Nisan ayında aylık yüzde 1,6 arttı. Toplam cironun alt detaylarına bakıldığında; 2026 yılı Nisan ayında aylık sanayi sektörü ciro endeksi yüzde 3,7 arttı, inşaat ciro endeksi yüzde 6,9 arttı, ticaret ciro endeksi yüzde 0,6 azaldı, hizmet ciro endeksi yüzde 4,1 arttı.

Bankacılık endeksi yüzde 0,13, holding endeksi yüzde 0,37 değer kazandı.

Sektör endekslerinden en çok kazandıran yüzde 3,59 ile madencilik, en fazla kaybettiren yüzde 2,57 ile tekstil deri oldu.

Küresel piyasalar, ABD-İran anlaşmasına ilişkin ayrıntıların henüz netleşmemesi nedeniyle karışık bir seyir izliyor.

Hürmüz Boğazı'ndan transit geçişe yeniden başlanmasına ilişkin güven ortamının tesis edilmesinin haftalar sürebileceğine yönelik tahminler, piyasalarda temkinli görünümün sürmesine neden oluyor.

Bununla birlikte yatırımcıların odağı ise ABD Merkez Bankasının (Fed) bugün başlayacak ve kararları yarın açıklanacak Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısına çevrildi.

Fed'in yeni Başkanı Kevin Warsh'un ilk kez liderlik edeceği toplantıda, politika faizinin yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tutulması bekleniyor.

Analistler, yarın yurt içinde veri gündeminin sakin olacağını, yurt dışında ise ABD'de Fed'in faiz kararının yanı sıra İngiltere ve Avro Bölgesi'nde enflasyon başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.600 ve 14.700 puanın direnç, 14.400 ve 14.300 puan seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

Tarım-ÜFE'de, 2026 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 0,61 artış, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 18,41 artış, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 43,08 artış ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 41,54 artış gerçekleşti. Sektörlerde bir önceki aya göre, tarım ve avcılık ürünleri ve ilgili hizmetlerde yüzde 0,24 artış, ormancılık ürünleri ve ilgili hizmetlerde yüzde 5,16 artış ve balık ve diğer balıkçılık ürünleri; su ürünleri; balıkçılık için destekleyici hizmetlerde yüzde 7,43 artış gerçekleşti. Ana gruplarda bir önceki aya göre, tek yıllık (uzun ömürlü olmayan) bitkisel ürünlerde yüzde 2,73 azalış, çok yıllık (uzun ömürlü) bitkisel ürünlerde yüzde 2,32 artış ve canlı hayvanlar ve hayvansal ürünlerde yüzde 3,47 artış gerçekleşti.

Yıllık değişimin en yüksek olduğu alt grup yüzde 113,35 artış ile sebze ve kavun-karpuz, kök ve yumrular, aylık değişimin en yüksek olduğu alt grup yüzde 10,48 artış ile canlı kümes hayvanları ve yumurtalar oldu.

Ücretli çalışanların alt detaylarına bakıldığında; 2026 Nisan ayında ücretli çalışan sayısı yıllık olarak sanayi sektöründe yüzde 2,4 azaldı, inşaat sektöründe yüzde 6,8 arttı ve ticaret-hizmet sektöründe yüzde 3,4 arttı. Sanayi, inşaat ve ticaret-hizmet sektörleri toplamında ücretli çalışan sayısı 2026 Nisan ayında bir önceki aya göre yüzde 0,5 arttı. Ücretli çalışanların alt detaylarına bakıldığında; 2026 Nisan ayında ücretli çalışanlar aylık olarak sanayi sektöründe yüzde 0,3 arttı, inşaat sektöründe yüzde 1,1 arttı ve ticaret-hizmet sektöründe yüzde 0,5 arttı.

İnşaat maliyet endeksi, 2026 yılı Nisan ayında bir önceki aya göre yüzde 2,73 arttı, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 28,58 arttı. Bir önceki aya göre malzeme endeksi yüzde 3,75 arttı, işçilik endeksi yüzde 1,03 arttı. Ayrıca bir önceki yılın aynı ayına göre malzeme endeksi yüzde 27,75 arttı, işçilik endeksi yüzde 30,02 arttı. Bina inşaatı maliyet endeksi, bir önceki aya göre yüzde 2,44 arttı, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 27,11 arttı. Bir önceki aya göre malzeme endeksi yüzde 3,39 arttı, işçilik endeksi yüzde 0,93 arttı. Ayrıca bir önceki yılın aynı ayına göre malzeme endeksi yüzde 25,68 arttı, işçilik endeksi yüzde 29,53 arttı.

Bina dışı yapılar için inşaat maliyet endeksi, bir önceki aya göre yüzde 3,65 arttı, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 33,41 arttı. Bir önceki aya göre malzeme endeksi yüzde 4,84 arttı, işçilik endeksi yüzde 1,40 arttı. Ayrıca bir önceki yılın aynı ayına göre malzeme endeksi yüzde 34,26 arttı, işçilik endeksi yüzde 31,78 arttı.

Bankacılık endeksi yüzde 5,14, holding endeksi yüzde 4,09 değer kazandı.

Sektör endekslerinin tümü kazandırırken, en çok kazandıran yüzde 6,28 ile madencilik oldu.

Küresel piyasalar, ABD ile İran arasında savaşı sona erdirmeyi ve Hürmüz Boğazı'ndaki geçişleri yeniden başlatmayı öngören mutabakatın sağlanmasıyla pozitif bir seyir izliyor.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, dün sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, 'yoğun görüşmelerin ardından ABD ile İran arasında barış anlaşmasına varıldığını' duyurdu.

Her iki tarafın da 'Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan ettiğini' aktaran Şerif, anlaşmanın resmi imza töreninin 19 Haziran'da İsviçre'de düzenleneceğini belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump da İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını, Hürmüz Boğazı'nın açılarak ABD'nin deniz ablukasının derhal kaldırılacağını bildirdi.

Bu gelişmelerle birlikte, Orta Doğu'da barış ikliminin tesis edileceğine yönelik beklentiler ve tahvil faizlerindeki gerilemenin etkisiyle Türkiye'nin 5 yıllık kredi risk primi (CDS) 225 baz puana inerek 26 Şubat'tan bu yana en düşük seviyesini gördü.

Analistler, yarın yurt içinde konut fiyat endeksinin, yurt dışında ise Çin'de perakende satışlar, sanayi üretimi, işsizlik oranı, Avro Bölgesi'nde ZEW ekonomik güven endeksi, ABD'de konut başlangıçları ve inşaat izinlerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.600 ve 14.700 puanın direnç, 14.300 ve 14.200 puan seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

Belediyelerin bütçelerine ek yük getirmeden, mevcut imkanları en verimli şekilde değerlendirerek, vatandaşların hizmete daha hızlı ve daha nitelikli biçimde ulaşmasını amaçlayan protokolün imza töreni TBB ana hizmet binasında gerçekleştirildi.

Protokollere TBB adına Genel Sekreter Suat Yıldız ile Zonguldak Çaycuma Belediye Başkanı Bülent Kantarcı, Zonguldak Bakacakkadı Belediye Başkanı Oktay Albuz, Sinop Boyabat Belediye Başkanı Hasan Kara, Zonguldak Alaplı Belediye Başkanı Nuri Tekin, Zonguldak Gökçebey Belediye Başkanı Vedat Öztürk, Bartın Amasra Belediye Başkanı Recai Çakır, Kastamonu Daday Belediye Başkanı Selahattin Yanık ve Zonguldak Karaman Belediye Başkanı Mustafa Kalaycı imza koydu.
'Bu Sistem, İmkanların Paylaşılmasına Dayanan Bir Dayanışma Modelidir'
TBB Genel Sekreteri Suat Yıldız, Ortak Hizmet Modeli'nin ilk uygulamasını Safranbolu Belediyesi ile başlattıklarını aktardı.

Gelinen noktada projenin eş zamanlı olarak farklı yerlerde yürütülebilecek şekilde genişletildiğini kaydeden Yıldız, imzalanan yeni protokollerin ardından süratle çalışmaya başlanacağını belirtti. Yıldız; 'Bu proje, bölgede TBB ve İBB'nin ortak hizmet platformu olacaktır. Biz TBB olarak bu iş kapsamında kullanılacak araç, gereç ve iş makinelerinin teminini üstleniyoruz. İBB ise bu araçların uzman personel ihtiyacı ve akaryakıt gibi süreçleri yönetiyor. Hizmet vereceğimiz belediyelerimizin görevi; işi organize etmek, ihtiyaç duyulan malzemelerin teminini sağlamak ve gerekli idari izinleri ile yetkilendirme süreçlerini yürütmek olacak. Bunun dışında, maddi yükümlülük içeren herhangi bir hususun altına belediyelerimizi sokmuyoruz. Bu süreçte tüm destekleri TBB ve İBB olarak birlikte karşılıyoruz. Bundan sonra farklı büyükşehir belediyelerimizin de hizmet üretme kapasitesini birleştirerek, Anadolu'daki imkanları daha sınırlı olan belediyelerimizin ihtiyaç duyduğu bazı hizmetlerin bu ortaklık sayesinde karşılanmasını hedefliyoruz' dedi.

Belediyelerin ortaya koyduğu projelerin uygulama kısmının birlikte yürütüleceği bilgisini paylaşan Yıldız, 'Bu bölgeyi özellikle aksaklıkları görmek ve sistemi test etmek açısından da önemli buluyoruz. Hem İstanbul'a lojistik olarak yakın olması hem de ulaşım imkanlarının daha kolay olması nedeniyle bu bölgeyi tercih ettik. Böylece hem TBB hem de İBB süreci daha yakından takip edebiliyor. Ancak bundan sonra diğer büyükşehir belediyelerimizle birlikte de bu ortak hizmet modelini yaygınlaştırmaya çalışacağız.' şeklinde konuştu.

Yıldız, proje kapsamında teknik değerlendirmeler sonucunda hangi işlerin yapılabileceğini ortaya koyan bir teknik komisyon çalışması yürütüldüğünü belirterek, 'Bu protokol aracılığıyla, sahada ihtiyaç duyduğunuz hizmetlerin TBB ve İBB ortaklığıyla hızla çözüme kavuşturulmasını amaçlıyoruz' ifadelerini kullandı.
'Bu sistem, imkanların paylaşılmasına ve daha az imkana sahip belediyelere destek verilmesine dayanan bir dayanışma modelidir' diyen Yıldız, 'Umuyorum ki hepimiz için hayırlı ve uğurlu olur. Sizlerin de yapılan çalışmalardan memnun kalacağınıza inanıyorum. İnşallah gelecekte çok daha farklı projeleri birlikte hayata geçirme fırsatı buluruz' ifadeleriyle sözlerini tamamladı.

Ortak Hizmet Modeli ile TBB ile belediyeler arasında iş birliği, yardımlaşma, dayanışma ve koordinasyonun geliştirilmesi ve belediyecilik hizmetlerinin desteklenmesi amaçlanıyor.
Mali kaynakların etkin kullanımı, atıl ekipman oluşumunun önlenmesi ve belediyelerde sürdürülebilir hizmet kapasitesinin artırılmasını hedefleyen model kapsamında, TBB tarafından tahsis edilen greyder, kazıcı yükleyici, damperli kamyon, kombine kanal açma aracı ile ekskavatör gibi 19 iş makinesi pilot bölge olan Batı Karadeniz Bölgesi'ne gönderildi.

Proje sürecinde pilot bölgedeki 91 belediyeye çağrı yapıldı. 45 belediye Ortak Hizmet Modeli'nden yararlanmayı talep etti ancak TBB Değerlendirme Komisyonu 22 belediyenin kriterlere uygun olduğunu tespit etti. TBB kullanılacak araç, gereç ve iş makinelerinin teminini üstlenirken İBB insan kaynağı ve teknik destek sağlanması, operatör ve diğer personele ilişkin yükümlülükleri yerine getirecek. İlgili belediyeler ise araç ve iş makinelerinin çalıştırıldığı sahalardaki iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin yükümlülükleri yerine getirecek, gerçekleştirilen iş kalemlerini tutanak altına alarak TBB'ye iletecek, gerekli resmi izinleri alacak ve protokol kapsamında yürütülen çalışmalara ilişkin süreçleri koordine edecek.
Protokoller bir yıl süreyle geçerli olacak, tarafların karşılıklı mutabakatı halinde ise uzatılabilecek.

Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde, 2026 yılı Nisan ayında madencilik ve taş ocakçılığı sektörü endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 2,8 azaldı, imalat sanayi sektörü endeksi yüzde 6,8 arttı ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi yüzde 1,8 arttı.

Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde, 2026 yılı Nisan ayında madencilik ve taş ocakçılığı sektörü endeksi bir önceki aya göre yüzde 0,8 arttı, imalat sanayi sektörü endeksi yüzde 4,4 arttı ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi yüzde 2,8 azaldı.

Ardından basın mensuplarına açıklamalarda bulunan Bakan Yumaklı, 'Kuzey Yarımkürenin ilk kiraz hasadı İzmir'den başlıyor. Hayırlı bereketli olsun. Sadece kiraz değil. Ülkemizin her tarafında farklı ürünler için bir hasat dönemi başlamış durumda. Bütün üreticilerimiz için hayırlı, bereketli olsun. Bu sene bol yağış oldu. Sulama gereklilikleri açısından da büyük bir kolaylık sağlanmış oldu. Ancak önümüzdeki dönem için hava sıcaklıklarının çok hızlı bir şekilde artacağını ve hasadın da çok hızlı gerçekleşeceğini söylemek istiyorum. Kemalpaşa kiraz açısından önemli bir ilçe. İzmir, Türkiye'deki bütün kiraz üretiminin yüzde 23'ünü gerçekleştiriyor. Bulunduğu bölge itibariyle de ekonomik katkı sağlamış durumda. Kirazla geçinen yaklaşık 4 bin aile var. Zaman içerisinde bulunduğunuz yerdeki bahçelerin bakımından, geliştirilmesinden, sulama ve bitki bakım ve koruma tekniklerinden, bunların tamamından belki de alacağınız ürünün sonucunu görmüş oluyorsunuz. Bu konulara riayet edenler, bakanlığımızla çok yakından iletişim kuranlar, her türlü konuda bizim kendilerinin yanında olduğumuzu bilen üreticilerimizle beraber ülkemize katkı sağlamaya devam ediyoruz' diye konuştu.

İzmir'den dünyanın dört bir yanına kiraz ihraç edildiğini vurgulayan Bakan Yumaklı; 'Geçen yıl 775 bin dekar alandan maalesef sadece 213 bin ton ürün almıştık. Zirai don sebebiyle kiraz neredeyse yoktu. Bu sene çok şükür böyle bir şey yaşamamış olduk. İzmir'de zirai don sebebiyle de etkilenen üreticilerimize 2 milyar liralık bir destekte bulunduk. Onların da faaliyetlerine devam etmesini sağlamış olduk' dedi.
'2026 Desteklerimizi Gübre Ve Mazot Artışına Göre Yeniden Güncelleyeceğiz'
Jeopolitik bir riskin bulunduğunu ve bütün ülkelerin bunu takip etiğini ifade eden Bakan Yumaklı, 'Umuyorum ki en kısa zamanda barış sağlansın. Özellikle çiftçilerimizin, üreticilerimizin en önemli girdileri olan gübre ve mazotta önemli fiyat artışları yaşandı. 2025 yılında 2026-27 ve 28 dönemi için tarımsal destekleri, gübre ve mazotu baz alarak belirlerken belli öngörülerde bulunduk. Daha sonra savaşın çıkmasıyla beraber burada artışlar gerçekleşmiş. Cumhurbaşkanımız çarşamba günü mecliste grup toplantısında açıkladı. 2026 yılı desteklerimizi, gübre ve mazottaki artışa göre tekrar hasat faaliyetlerinin bitimini takiben hesaplayacağız ve yeniden güncelleyeceğiz. Biz üreticimizin yanındayız. Her türlü problemi imkanların elverdiği ölçüde ve zaman zaman da imkanlarımızı zorlayarak karşılamış olacağız' ifadelerini kullandı.

Bahçenin sahibi Mehmet'in de kiraz üretimini 5.3 dekarlık bir alanda gerçekleştirdiğini aktaran Bakan Yumaklı, 'Kirazın türü de buraya özgü olan 'Ziraat 900' diye bir çeşit. Dekara verimi ortalama 800 kilogramın üzerinde. Tarım ve Orman Gençlik Konseyimiz var. Türkiye'nin farklı bölgelerinde üretim yapan belli ölçeğin üzerinde üretim yapan, genç kardeşlerimizden oluşan bir konsey. Üretici Mehmet kardeşim de bu programın içinde. Şu anda 42 arkadaşımız var. 81 ilden de temsilcileri bu konseyin içerisine dahil edeceğiz. Artık bir jenerik olarak geçen ama bana göre tersine dönmeye başladığını gördüğümüz ve memnun olduğum, gençlerin ve kadın girişimcilerin tarımsal üretime duymuş oldukları ilgi. Genç kardeşlerim yaptıkları işi hakkıyla yapıyor. Yüksek verimler elde etmek üzere o günün teknolojisi neyse, bizim bütün Ar-ge faaliyetlerimizle de entegre bir şekilde çalışmalarını yapıyorlar. Bu kardeşlerimiz örnek teşkil etsinler. Bu konuda da çok önemli bir mesafe aldık. Bu kardeşlerimiz, bu ülkenin gıda arz güvenliğinin teminatı olan tarımsal üretimin en önemli örnekliklerini teşkil ediyorlar. Kimisi meyve, kimisi sebze, kimisi de tarla bitkileri üretiyor. Ülkemizdeki hasat döneminin hayırlı ve bereketli geçmesini diliyorum' şeklinde ifade etti.

Programa, İzmir Valisi Süleyman Elban, İzmir Orman Bölge Müdürü Mahmut Yılmaz, AK Parti İzmir Milletvekili Yaşar Kırkpınar ve AK Parti İzmir İl Başkanı Bilal Saygılı katıldı.

Buna göre, açığa satış işlemlerine ilişkin yasağın yanı sıra kredili sermaye piyasası işlemleri süresince öz kaynak oranının esnetilerek uygulanmasına yönelik tedbirlerin 26 Haziran'a kadar devam edeceği bildirildi.

Eğitimin mesai saatleri dışında yapıldığını, eğitim kapsamındaki görevlendirmeye istinaden herhangi bir ödeme ya da izin kullanımı hakkı tanınmadığını belirten kişi, talebinin karşılanması adına KDK'ye başvurdu.

Mesai saatleri dışındaki eğitimi 'fazla çalışma' olarak kabul eden KDK, başvurucuya izin kullandırılması, bu mümkün değilse fazla mesai ücretinin ödenmesi yönünde Sağlık Bakanlığına tavsiye kararı verdi.

KDK'nin kararında, başvurucunun 8 saatlik eğitime katıldığı, bu eğitimin başvuranın mesai saatleri dışında gerçekleştiği, söz konusu eğitimin mesleki bilgi ve becerinin tazelenmesine yönelik hizmet içi eğitim kapsamında olduğu ifade edildi.

Sağlık hizmetlerinin sürekliliği ve yoğunluğu göz önüne alındığında, personelin dinlenme hakkı ile çalışma verimliliği arasında denge kurulması ve bunun korunması gerektiğine işaret edilen kararda, fazla çalışma kapsamında hak kazanılan izinlerin de aynı yıl içerisinde kullandırılmasının yerinde olacağı kaydedildi.

Fazla mesailerin kullanımı konusunda idarelerin takdir yetkisinin bulunduğu belirtilen kararda, fazla mesai karşılığı izin kullanımının mümkün olmadığı hallerde çalışana ücret ödemesi yapılması gerektiği bildirildi.

Kararda, 'Aksi yönde yapılacak uygulama da Anayasa'nın angarya yasağını düzenleyen maddesi ile ücretin emeğin karşılığı olduğu hükmüne yer veren maddesine aykırılık teşkil edecektir.' ifadeleri kullanıldı.

2022'nin ocak-nisan döneminde 227 bin 760 ton ayran ve kefir üretilirken 2023'te miktar 240 bin 421 tona ulaştı.

Üretim 2024'ün aynı döneminde artış göstererek 289 bin 423 ton oldu. 2025'te 4 aylık üretimin 304 bin 803 tona, bu yıl ise 338 bin 512 tona yükseldiği görüldü.

Böylece yılın ilk 4 aylık dönemlerinde üretilen ayran ve kefir miktarı 5 yılda yaklaşık yüzde 49 artış göstererek rekor seviyeye çıktı.

Yoğurt üretiminde de rekor
Söz konusu dönemde yoğurt üretiminde de artış görüldü. 2022'nin ocak-nisan döneminde 361 bin 469 ton yoğurt üretimi gerçekleştirildi. 2023'ün aynı döneminde üretim miktarı 361 bin 89 ton oldu. Yoğurt üretimi 2024'ün ilk 4 ayında 411 bin 151 tona yükselirken geçen yıl ocak-nisan döneminde 423 bin 787 tona çıktı.

Yoğurt üretimi bu yılın 4 ayında 470 bin 828 tona yükselerek rekor seviyeyi gördü. Böylece yoğurt üretiminde 5 yıllık dönemde artış oranı yüzde 30,2 oldu.

Soruşturma kapsamında yürütülen çalışmalara işaret edilen açıklamada, 'Netflix ekonomik bütünlüğünün Netflix platformunda yayımlanacak orijinal Türk içeriklerinin ürettirilmesinde çalıştığı bağımsız yapımcıların seçim sürecinde ayrımcı davranıp davranmadığı, Türk yapımcılarla akdettiği sözleşmelerde haksız sözleşme şartlarının yer alıp yer almadığı incelendi. Ayrıca, Netflix, BluTV, Disney+, Amazon Prime, Exxen ve GAIN'in faaliyetlerini yerine getirirken yapımcı, dağıtıcı gibi içerik sahipleri ve hak sahipleri ile sanatsal katkı sağlayan oyuncu, senarist gibi yetenek kadrosuyla akdettikleri sözleşmelerde yer alan münhasırlık hükümleri incelenmiştir.' ifadesi kullanıldı.

Tarafların sunduğu taahhütlerin Rekabet Kurulu kararıyla kabul edilerek bağlayıcı hale getirildiği ve soruşturmanın taahhütle sonlandırıldığı bildirilen açıklamada, platformların artık oyuncu, senarist, yönetmen ve yapımcılara 'Sadece benimle çalışacaksın' şartı getiremeyeceği belirtildi.

Platformların, Türkiye'de yayımlanacak yerli yapımlar için yetenek kadrosuyla doğrudan veya dolaylı olarak münhasır sözleşmeler yapamayacağına dikkatin çekildiği açıklamada, böylece oyuncular, senaristler ve yönetmenlerin tek bir dijital platforma bağlı kalmadan farklı projelerde özgürce yer alabileceği ifade edildi.

Açıklamada, platformların bir yapımcının ürettiği tüm içerikleri kendilerine bağlayan ya da başka mecralarda çalışmasını engelleyen anlaşmalardan kaçınacağı belirtilerek şunlar kaydedildi:

'Türkiye'deki yapım şirketleri ve dağıtıcılarla rekabet etmeme yükümlülüğü içeren sözleşmeler de platformlarca yapılamayacak. Ayrıca platformlar, bağımsız yapımcıların oyunculara fiilen gizli kısıtlamalar dayatmaması için gerekli özeni gösterecek. Netflix, BluTV, Disney+, Amazon Prime, Exxen ve GAIN tarafından yayımlanan markalı ve markasız içeriklerin yalnızca kendi platformlarında yer almasını öngören münhasırlık süreleri sınırlandırılacak. Yerli dizi, film ve içerikler uzun süre tek bir dijital platforma ait olmayacak. Üstelik belirli koşullarda, gelir paylaşımı yapılması ve maliyetin bir kısmının geri ödenmesi karşılığında münhasırlık sürelerinin daha da kısaltılması mümkün olacak. Bu düzenlemelerle oyuncu seçimi, yapım süreçleri ve içerik üretiminde çok daha özgür ve dengeli bir yapı hedefleniyor.'

Toplantının açılışında konuşan Karahan, bankacılık sektörünün uygulanmakta olan dezenflasyon sürecinin en önemli aktörlerinden biri olduğunu ifade etti.

Küresel ekonominin son dönemde jeopolitik gelişmelerin ve artan belirsizliklerin olduğu bir süreçten geçtiğini söyleyen Karahan, 'Özellikle enerji piyasalarında yaşanan dalgalanmalar, küresel ölçekte enflasyon görünümünü ve finansal koşulları etkileyebiliyor. Enerji fiyatlarında yukarı yönlü yaşanan baskının etkilerini ülkemizde de enflasyon ve dış denge görünümü üzerinde hissediyoruz.' diye konuştu.

Karahan, bugün gelinen noktada dezenflasyon sürecinin başlangıcına kıyasla daha etkili politika araçlarına, daha sağlam rezerv tamponlarına ve daha dengeli bir makroekonomik görünüme sahip olduklarını belirterek, şu ifadeleri kullandı:

'Bu nedenle, doğru politika adımlarını attığımız sürece, jeopolitik gelişmeleri dezenflasyon sürecini tersine çevirecek değil ancak hızını ve kısa vadeli görünümünü etkileyebilecek unsurlar olarak değerlendiriyoruz. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası olarak temel önceliğimiz fiyat istikrarını sağlamak. Dezenflasyon sürecinin devamlılığı açısından sıkı para politikası duruşumuzu kararlılıkla sürdürüyoruz. Önümüzdeki dönemde de para politikası kararlarımızı şekillendirirken enflasyon görünümünü etkileyen tüm unsurları, özellikle de jeopolitik gelişmelerin maliyet kanalı, iktisadi faaliyet ve beklenti kanalı üzerinden enflasyon görünümüne yansımalarını dikkatle değerlendirmeye devam edeceğiz.'

Jeopolitik gelişmelerin enflasyon görünümü üzerindeki etkilerini sınırlamak amacıyla diğer kurumlarla eşgüdüm içinde proaktif adımlar attıklarını bildiren Karahan, maliye politikası tarafında eşel mobil uygulamasının petrol fiyatlarının enflasyona etkisini sınırlandırdığını dile getirdi.

Karahan, TCMB olarak ise üst banttan fonlama, NDF işlemleri ve likidite senedi uygulaması gibi araçlarla finansal koşulları sıkılaştırdıklarını belirterek, 2025'in son çeyreğinden itibaren hızlanan kredi büyümelerine yönelik bir dizi sıkılaştırıcı adım attıklarını kaydetti.

Söz konusu proaktif adımlar ve güçlü tamponlar sayesinde makrofinansal istikrar korunurken, dezenflasyon süreci için gerekli koşulların devam etmesinin sağlandığını ifade eden Karahan, 'Enerji fiyatlarındaki hızlı artış ve bu gelişmenin dolaylı etkileri sebebiyle enflasyonun ana eğiliminde nisan ayında bir artış gerçekleşti. Yılın ilk aylarındaki yükselişin ardından enerji fiyatlarının da etkisiyle nisan ayında artan enflasyonun ana eğilimi, mayıs ayında bir miktar geriledi. Bu gerilemede eşel mobil uygulaması ve attığımız adımlar etkili oldu.' diye konuştu.

Karahan, 2026'da daha belirgin hale gelen iç talepteki dengelenmenin önümüzdeki dönemde dezenflasyon sürecine destek vermeye devam edeceğini değerlendirdiklerini belirterek, şunları kaydetti:

'Sıkı para politikası duruşumuzla 2024'ten itibaren cari işlemler dengesinde de belirgin bir iyileşme sağlanmıştı. Küresel belirsizliklerin arttığı bu dönemde cari denge görünümü de makrofinansal istikrar açısından daha önemli hale geldi. Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkelerde enerji maliyetlerindeki yükseliş dış ticaret dengesi ve cari açık üzerinde doğrudan etkili olabiliyor. Nisan ve mayıs aylarındaki veriler dış ticaret görünümünün enerji fiyatlarındaki artışa rağmen olumlu kalmaya devam ettiğini ima ediyor.

Bu görünümün korunabilmesi için enflasyon beklentilerindeki bozulmanın sınırlı kalması ve cari açıkta iç talep kaynaklı ek bir baskı oluşmaması önemli. Mevcut tahminlerimiz cari açığın milli gelire oranının yıl sonunda tarihsel ortalamasının altında kalacağını ima ediyor. Özetle, yaşanan jeopolitik gelişmeler dezenflasyon süreci açısından kısa vadeli riskler yaratmış olsa da zamanlı politika adımlarımız sayesinde bu risklerin dezenflasyon sürecine etkilerini sınırladık. Sıkı para politikası duruşumuz, dengelenen iç talep, sağlıklı bir cari denge görünümü ve güçlü rezerv pozisyonumuz dezenflasyon sürecinin devamı açısından önemli bir güvence oluşturmakta.'

Sürdürülebilir yüksek büyümenin güçlü bir tasarruf tabanı, etkin bir finansal sistem ve uzun vadeli finansman imkanları gerektirdiğine değinen Karahan, bu unsurların sağlıklı şekilde gelişebildiği ortamın ise düşük ve istikrarlı enflasyon ortamı olduğunu söyledi.

TCMB Başkanı Karahan, geçen 25 yıla bakıldığında düşük enflasyon döneminde bankacılık sektörü büyümesinin milli gelir büyümesinin belirgin üzerinde gerçekleştiğini gördüklerini belirterek, 'Bankacılık sektörü aktif büyüklüğünün milli gelire oranı 2003'te yüzde 53 düzeyindeyken, enflasyonun tek haneli seviyelere gerilemesiyle bu oran 2010'da yüzde 86'ya, 2015'ten itibaren ise yüzde 100'ün üzerine çıktı. Böylece finansal sistem içerisindeki tasarruflar arttı, tasarruf araçları çeşitlendi ve yurt dışından uzun vadeli kaynak temini hızlandı.' diye konuştu.

Söz konusu dönemde bankaların reel ekonomiye sağladığı kredi tutarının milli gelire oranının yüzde 70'e yaklaştığını, yurt dışı piyasalardan temin edilen finansmanın milli gelire oranının yüzde 20'nin üzerine çıktığını bildiren Karahan, son yıllarda enflasyonun yükselmesinin bankacılık sektörünün milli gelire oranla küçülmesine neden olduğunu dile getirdi.

Karahan, banka aktiflerinin milli gelire oranının 2024'te yüzde 73'e düşerken, enflasyonun gerilemeye başlamasıyla birlikte 2025'te dört yıl aradan sonra yeniden artmaya başladığını anlatarak, şu ifadeleri kullandı:

'Bankacılık sektörünün sağlıklı ve sürdürülebilir şekilde büyümesinin yolu düşük ve istikrarlı enflasyondan geçiyor. Dolayısıyla dezenflasyon sürecinin devamı tüm ekonomik aktörler açısından olduğu gibi bankacılık sektörü açısından da kritik öneme sahip. Jeopolitik şokların arttığı bu dönemde fiyat istikrarı hedefine bağlı kalmamız ve bu hedef doğrultusunda kararlı bir şekilde ilerlememiz gerekiyor. Kalıcı fiyat istikrarı, daha yüksek tasarruf oranları, daha güçlü finansal derinleşme, daha uzun vadeli dış finansman imkanları ve nihayetinde daha sürdürülebilir bir büyüme zemini anlamına gelmekte.'

Mevcut para politikası çerçevesinin bankacılık sektörü için en önemli bileşenlerinden birinin makroihtiyati uygulamaları olduğunu vurgulayan Karahan, 'Makroihtiyati düzenlemeleri sıkı para politikası duruşunu destekleyici bir araç olarak aktif bir şekilde kullanıyoruz.' dedi.

Karahan, son yıllarda yaşanan şokların fiyat istikrarının sağlanmasında yalnızca politika faizinin değil, diğer birçok ülkede olduğu gibi makroihtiyati araçların tamamlayıcı rol üstlenebildiğini gösterdiğini belirterek, makroihtiyati araç setini para politikasını ikame eden bir noktadan tamamlayıcı bir hale getirmek için süreç içerisinde çeşitli sadeleştirmeler yaptıklarını söyledi.

KKM ile menkul kıymet tesisi düzenlemelerini uygulamadan kaldırdıklarını ve bankacılık sektörü üzerindeki zorunlu karşılık maliyetlerini önemli ölçüde düşürdüklerini kaydeden Karahan, sözlerini şöyle sürdürdü:

'TL mevduat payı, kredi büyümesi ve likidite yönetimi odaklı makroihtiyati araç setini sıkı parasal duruşumuzu desteklemek üzere uygulamaya devam ediyoruz. TL mevduat payını artırmayı hedefleyen düzenlemeleri finansal koşullara göre revize ederek uyguluyoruz. Kredi büyümesindeki dalgalanmaları yönetmek için büyüme sınırlarını kullanıyoruz. Son dönem jeopolitik gelişmeler sonrasında olduğu gibi aktif likidite yönetimi politikamız ile parasal aktarım mekanizmasını güçlendiriyoruz. Fiyat istikrarının tesisi ile birlikte bu düzenlemelerin bankaların bilanço yönetimi üzerindeki etkisinin azalmasını ve uygulamaların makrofinansal istikrarı koruyan bir nitelikte kullanılmalarını öngörüyoruz.'

Fatih Karahan, 2025'in ikinci yarısından itibaren belirgin şekilde hızlanan kredi büyümesinin son dönemde alınan tedbirlerin etkisiyle daha dengeli bir patikaya yöneldiğini aktararak, toplam kredi büyümesinin yüzde 35'li seviyelerden yüzde 26'ya gerilerken, TL ticari ve bireysel kredi büyümeleri de yüzde 50'li seviyelerden yüzde 40'ın altına indiği bilgisini verdi.

Bireysel kredilerde kompozisyonun daha dengeli hale geldiğini söyleyen Karahan, 'İhtiyaç kredisi ve kredi kartı büyümeleri yavaşlarken, konut kredilerinin payı artıyor. Türk lirası mevduat tarafında da olumlu bir görünüm söz konusu. Küresel belirsizliklerin ve kıymetli maden fiyatlarındaki oynaklığın arttığı dönemlerde dahi yurt içi yerleşiklerin Türk lirası tercihinin büyük ölçüde korunduğunu görüyoruz.' diye konuştu.

Karahan, nisandan itibaren Türk lirası mevduat payının yeniden yüzde 60'ın üzerine yükselirken, son dönemde yaşanan jeopolitik gelişmeler sırasında yerleşiklerin Türk lirası talebinin güçlü seyrini sürdürdüğünü kaydederek, 'Finansal piyasalar açısından baktığımızda ise küresel oynaklığın arttığı dönemlerde piyasalarımızın sağlıklı işleyişinin devam ettiğini görüyoruz. Bu süreçte geçmişte yurt dışı fonlama yapısında kısa vadeli oynaklıkları azaltmak amacıyla devreye aldığımız araçlar, finansal istikrarın korunmasına önemli katkı sağladı. Nitekim, yurt dışı finansman tarafında olumlu görünüm devam ediyor. Uzun vadeli dış kaynak girişlerinin devam etmesi bankacılık sektörünün dayanıklılığını teyit ediyor.' ifadelerini kullandı.

Son dönemde yaşanan jeopolitik gelişmelerin küresel ekonomi ve finansal piyasalar açısından önemli belirsizliklere neden olduğunu dile getiren Karahan, 'Bugün geldiğimiz noktada, sahip olduğumuz politika araçları, güçlü rezerv pozisyonumuz ve makroekonomik dengelenme sayesinde dezenflasyon sürecinin devamı için gerekli koşulların korunduğunu değerlendiriyoruz. Merkez Bankası olarak fiyat istikrarını ve finansal istikrarı koruyacak şekilde tüm politika araçlarımızı kararlılıkla kullanmaya devam edeceğiz.' diye konuştu.

Karahan, güçlü bankacılık sektörü ile düşük ve istikrarlı enflasyonun birbirini besleyen iki unsur olduğunu vurgulayarak, sözlerini şöyle tamamladı:

'Kalıcı fiyat istikrarı, daha yüksek tasarruf oranları, daha derin ve etkin bir finansal sistem, uzun vadeli dış finansman imkanları ve sürdürülebilir bir büyüme zemini anlamına gelmektedir. Son yıllarda farklı kaynaklardan gelen şoklara rağmen bankacılık sektörümüz güçlü sermaye yapısı, yüksek likiditesi ve sağlam bilançosu ile dayanıklılığını ortaya koymuştur. Dezenflasyon sürecinin başarıya ulaşmasıyla birlikte bankacılık sektörünün ülkemizin büyüme potansiyeline ve finansal derinleşmesine daha güçlü katkılar sunacağına inanıyoruz. Önümüzdeki dönemde de bankacılık sektörünün temsilcileriyle yakın diyalog içerisinde çalışmaya devam edeceğiz.'

Son 3 yıldır uyguladıkları program sayesinde sağlıklı politikaların uygulanmasının yanında tamponlar inşa ettiklerini, bunun tesadüf olmadığını dile getiren Şimşek, 'Fiyat istikrarının sağlanması bizim için çok önemli. Çünkü nihai hedefimiz, sürdürülebilir yüksek büyüme ve bu büyümeyi daha adil bir şekilde dağıtmamızdır. Yani daha adil gelir dağılımı bizim nihai hedefimiz. Bu hedefe ulaşmada fiyat istikrarı en kritik bileşendir.' diye konuştu.

Politika önceliklerinde, yaşanan gelişmelere göre bir değişim olmadığının altını çizen Şimşek, 'Fiyat istikrarı programın esasını oluşturuyor. Bunu destekleyecek mali disiplinin sürdürülmesinde epey mesafe katettik. Mali disipline ilişkin bugün itibarıyla bir endişe yok. Deprem yaralarını sarıyoruz ve deprem harcamalarına rağmen mali disiplini bize benzer ülkelere göre çok güçlü bir şekilde tesis ettik. Şimdi bunun devamı önemli.' ifadelerini kullandı.

Şimşek, cari açığın Türkiye için Osmanlı'dan beri kırılganlık kaynağı olduğunu kaydederek, son yıllarda yapısal olarak cari açıkta iyileşme yaşandığını, bunun konjonktürel değil yapısal olduğunu, altın hariç bakıldığında bu yapısal iyileşmenin daha net görüldüğünü söyledi.

Fiyat istikrarının kalıcı olarak sağlanması, mali disiplinin güçlendirilmesi ve sürdürülebilir cari dengenin tesis edilmesinde en kritik unsurun yapısal dönüşüm olduğunu vurgulayan Şimşek, bu alandaki değerlendirmelerini de paylaştı.

Şimşek, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ve AK Parti hükümetinin önceliklerinin yatırım, istihdam, üretim ve ihracat olduğunu belirterek, yapısal dönüşümün odağında bu 4 amacın olduğunu bildirdi.

Bakan Şimşek, şokların dünyanın yeni normali haline geldiğine değinerek, fiyat istikrarına yönelik şu değerlendirmelerde bulundu:

'Enflasyonun kalıcı bir şekilde tek haneye indirilmesi için maliye politikası ve yapısal reform ayağıyla en güçlü desteği vermeye, bunları önceliklendirmeye devam edeceğiz. İnanıyorum ki biraz gecikse de bunu başaracağız. Şoklar dönem dönem gecikmelere sebep olabilir. Bu şoklar bizim kontrolümüzde değil. Bunlar elbette bir bahane de değil. Bu şoklara rağmen önemli olan ilerlemedir. Ben hep altını çizmişimdir. Mükemmeliyetçilik ilerlemenin önündeki en büyük engeldir. Bizim için önemli olan gidişatın yönüdür. O anlamda baktığınız zaman birkaç aylık gecikmeyle dezenflasyon süreci tekrar devam edecek ve yoluna girecektir.'

Şimşek, AK Parti hükümetlerinin en önemli başarısının ekonomide bütçe disiplini olduğunu kaydederek, 2002 öncesinde oldukça yüksek seyreden bütçe açığı oranının AK Parti döneminde ortalama yüzde 3 civarında olduğunu söyledi.

Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, geçen yıl bütçe açığının deprem kaynaklı yüksek harcamalara rağmen milli gelirin yüzde 3'ünün altına gerilemesinin, Türkiye ekonomisinin güçlü yönünü ortaya koyduğunu belirtti.

ABD/İsrail-İran savaşı sonrasında enerji fiyatlarında yaşanan sert artışın vatandaşlara yansımaması için eşel mobil sistemini devreye aldıklarını ifade eden Şimşek, bunun bütçede oluşturulan mali alan sayesinde mümkün olduğunu vurguladı.

Şimşek, 'Son 3 ayda akaryakıtta ÖTV'yi neredeyse sıfırlamamıza rağmen bu sene bütçe açığı hedeflerini tutturacağız. Bu konuda bir endişeniz olmasın. Milli gelire oranla yüzde 3,5 bütçe açığı hedefimiz var. Çok büyük ihtimalle, eşel mobile rağmen, bundan daha iyi bir performansı ortaya koyacağız. Yani eşel mobil olmasa hedeflerin çok ötesinde bir başarı söz konusu olacaktı. Bu niye önemli? Çünkü şoklara karşı mali alan inşa ediyoruz.' şeklinde konuştu.

Uzun vadede cari açığın milli gelire ortalamasının yüzde 3,3 olduğunu anımsatan Şimşek, 'Yılı yüzde 3 veya altında cari açıkla kapatabiliriz. En büyük kırılganlık olarak görülen bu alanı bugün çok rahat yönetilebilir görüyorum. Bu nedenle makro finansal istikrar ve programın sonuçları açısından endişeye mahal yok.' dedi.

Şimşek, 2026 başından bu yana yıllıklandırılmış olarak bakıldığında dış ticaret açığında ciddi bir bozulma olmadığının altını çizerek, şu ifadeleri kullandı:

'Doğru politika tepkisini veriyoruz. Büyük petrol şokuna rağmen, aralık ayından bu yana yıllık dış ticaret açığındaki bozulma 1,5 milyar doların altında kaldı. Daha da önemlisi, turizmde ve diğer kritik alanlarda ciddi bir bozulma yaşanmadı. Şokun ardından çeşitli endişeler vardı ancak bu endişelerin gerçekleşmediğini gördük. Bu durum reel sektörümüzün, ihracatçılarımızın, bankacılık sistemimizin aslında bu gibi şoklara karşı doğru tepkiyi verme yeteneğine sahip olduğunu ortaya koyuyor. Yani hem uygulanan politika boyutuyla hem de bütün aktörler boyutuyla doğru tepkiyi verdik.'

Bakan Şimşek, Türkiye'nin yıllık brüt dış finansman ihtiyacının milli gelire oranla uzun vadeli ortalamasının yüzde 20 olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

'Bu sene bu savaş olmasaydı brüt dış finansman ihtiyacının milli gelire oranı yüzde 15'in altına düşecekti. Savaşa rağmen bu oranın yüzde 17 olarak gerçekleşmesini öngörüyoruz. Bu son derece yönetilebilir bir seviyedir. Uzun yıllar boyunca milli gelirin yaklaşık yüzde 20'sine karşılık gelen brüt dış finansman ihtiyacını yönetmiş bir ülke, yüzde 17'lik bir oranı rahat yönetir. Benzer şekilde, Türkiye'nin brüt dış borç stokunun milli gelire oranının uzun vadeli ortalaması yaklaşık yüzde 44 seviyesindedir. Buna karşın, bu yıl savaş kaynaklı şoklara ve cari açıktaki artışa rağmen söz konusu oranın yüzde 32 civarında gerçekleşmesini bekliyoruz. Bu seviye hem tarihsel ortalamalarımızın belirgin şekilde altında hem de birçok gelişmekte olan ülkeye kıyasla oldukça makul bir düzeydedir.'

Şimşek, rezervlerde yaşanan iyileşmeye de işaret ederek, savaşın etkisiyle bir miktar çıkışlar olduğunu söyledi.

Bakan Şimşek, 'Rezerv konusunda bir hususun altını çizmek istiyorum. Rezervlerin önemli bir kısmı altın cinsinden ve maalesef bu dönemde altın fiyatlarındaki gerilemenin olumsuz etkilerini yaşadık. Savaş sonrası dönemde rezervdeki düşüşün neredeyse yüzde 40'ına yakını altın fiyat değişiminden kaynaklanıyor. Dolayısıyla geçmiş şoklara oranla burada da endişeye mahal yok.' diye konuştu.

Son dönemde reel olarak karlılıkta bir miktar düşüş yaşandığını ancak bu durumun geçici olduğunu dile getiren Şimşek, bu durumda sıkı para politikası ve makro ihtiyati çerçevenin etkisinin bulunduğunu anlattı.

Şimşek, 'Ben inanıyorum ki bankacılık sektörümüzün önünde çok ciddi fırsatlar var. Onun için bu geçici bir dönem. Bankacılık sektörüne makroekonomik istikrar programına verdikleri destek için teşekkür ediyorum.' diye konuştu.

Kredilerde KOBİ'lerin payının son dönemde arttığını kaydeden Şimşek, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Program öncesindeki 15 yıllık döneme baktığınızda, KOBİ'lerin toplam krediler içindeki payının yüzde 24,5-25 seviyelerinde olduğunu görürsünüz. Bugün bu oran yaklaşık yüzde 27'ye yükselmiş durumda. Yani KOBİ'lerin kredilerden aldığı pay artmış. Benzer şekilde, ihracat kredilerinin toplam krediler içindeki payı yüzde 6 civarındayken bugün yüzde 11'in üzerine çıkmış durumda. Başka bir ifadeyle, neredeyse iki katına ulaşmış. Bu dönemde, 'Yatırımlara kredi verilmiyor, yatırım yapılamaz hale geldi' diyenler de olmuş olabilir. Oysa son üç yılda yatırım kredilerinin toplam krediler içindeki payı da artış gösterdi. Sınırlı olmakla birlikte, yüzde 7,5 seviyesinden yüzde 8,3 seviyesine yükseldi. Dolayısıyla kredi kaynaklarının yönüne baktığımızda, finansmanın KOBİ'lere, ihracata ve yatırımlara aktarıldığını görüyoruz. Bizim için önemli ve değerli olan da budur.

Bakan Şimşek, son dönemde yaşanan şoklara ve savaşın yarattığı belirsizliklere rağmen hane halkının döviz talebini artırmak yerine piyasaya döviz arz ettiğine dikkat çekerek, 'Hane halkı savaşın başından bu yana nette 1,8 milyar dolar döviz sattı. Bu tablo, vatandaşlarımızın makro finansal istikrarın devamına olan inancı açık şekilde ortaya koyuyor. Bu aynı zamanda programın kazandığı kredibilitenin de bir göstergesi. Belli kanallar üzerinden yoğun bir kötümserlik pompalanmasına rağmen vatandaşlarımızın tercihleri farklı bir tabloya işaret ediyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Öncelik verdikleri dönüşüm alanlarına değinen Şimşek, sanayide dönüşümün kendileri için kritik olduğunu, 'Artık düşük ücretler üzerine küresel bir yarışta olmak istemiyoruz. Katma değeri ve rekabet gücü yüksek alanlarda atağa kalkmak için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımızın sanayi politikası inisiyatifleri var ve sonuç alıyoruz, ilerleme var.' ifadelerini kullandı.

Şimşek, savunma sanayisindeki başarının diğer sektörlere sirayet edeceğini kaydederek, Türk sanayisinin bir dönüşüm sürecinden geçtiğini, bu dönüşümün bünyeyi güçlendireceğini bildirdi.

Bakan Şimşek, üretim üslerinin demir yollarıyla limanlara bağlanmasına öncelik verdiklerini kaydederek, piyasalar çok üzerinde durmasa da Terörsüz Türkiye sürecinin Türkiye açısından muazzam fırsatlar içeren çok kritik bir alan olduğunu vurguladı.

Terörsüz Türkiye sürecinin ülkenin barışına, refahına ve istikrarına sağlayacağı katkılardan bahseden Şimşek, Türkiye'nin bu alanda sağlayacağı başarının bölge ülkelerine de örnek olacağını söyledi.

Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edilen ve hayata geçirilen son uygulamalardan bahsederek, İstanbul Finans Merkezi'ne yönelik getirdikleri istisnaları ve teşvikleri anlattı.

Transit ticarette kurumlar vergisi istisnası getirdiklerini anımsatan Şimşek, 'Türkiye'yi aslında Singapur, Hong Kong ve Hollanda gibi bu alanda oldukça rekabetçi ticaret merkezleriyle vergi açısından rekabet edebilir bir noktaya taşıdık. Bundan daha güçlü bir teşvik olamaz. Bu konuda sizlerin (bankacıların) biraz çaba göstermenizde fayda var.' dedi.

Şimşek, sanayi ve tarım sektörlerinde üretim yapan şirketler için kurumlar vergisi oranının yüzde 12,5'e düşürüldüğünü hatırlatarak, 'Çünkü Türkiye'ye daha fazla doğrudan yatırım çekmek istiyoruz. Üretim kapasitemizi artırmak, sanayimizi güçlendirmek ve ülkemizin geleceğini daha sağlam temeller üzerine inşa etmek istiyoruz. Bu doğrultuda hem yurt içindeki yatırımları teşvik etmek hem de küresel yatırımcıların Türkiye'yi daha güçlü bir yatırım üssü olarak görmesini sağlamak amacıyla imalat sanayinde kurumlar vergisi oranını yüzde 12,5'e indirdik.' ifadelerini kullandı.

Şimşek, yurt dışından getirilen kaynağı teşvik ettiklerini belirterek, 'Ama o kaynağı Türkiye'de bir faaliyette kullanır, Türkiye'den bir gelir elde edersen zaten vergiye tabi olacak.' şeklinde konuştu.

Bakan Şimşek, dünyada savaşın getirdiği belirsizlik, ticaret savaşlarının yol açtığı parçalanmışlık, rekabetin neden olduğu zorlukların bulunduğunu belirterek, şöyle devam etti:

'Türkiye'yi küresel katma değer zincirlerinde daha üst basamaklara taşıyacak, daha nitelikli üretim, daha yüksek verimlilik ve daha kaliteli istihdamla refahı kalıcı olarak artıracak bir program uyguluyoruz. Bu program yalnızca para politikasından ibaret değildir; çok daha kapsamlı bir dönüşüm perspektifine dayanıyor. Örneğin sosyal konut politikası, kira enflasyonuyla mücadelede en kritik arz yönlü müdahaledir. Bu nedenle maliye politikası tarafında en güçlü desteği bu alana veriyoruz.'

Şimşek, gıda arzı noktasında da ülkenin dört köşesinde organize tarım bölgeleri kurduklarını, örtü altı üretimi artırmak için muazzam bir destek verdiklerini, gıda kayıp oranını azaltmak için çalışmalar yaptıklarını, arzı artırmak için önemli çalışmalar içinde bulunduklarını anlattı.

Son dönemde uygulanan tedbirlere değinen Şimşek, şu açıklamalarda bulundu:

'Uygulamaya koyduğumuz son paket, sermaye piyasalarının gelişmesine dolaylı, bankacılık sektörünün büyümesine ise doğrudan katkı sağlayacaktır. Etkisi yalnızca finans sektörüyle sınırlı kalmayacak; taksici esnafımızdan restoran işletmecisine kadar ekonominin tüm kesimlerine yansıyacaktır. Küresel sermayenin bireyler ve şirketler aracılığıyla Türkiye'ye yöneldiğini düşünün. Böyle bir ortamda finans sektörümüz hem büyüyecek hem de derinleşecektir. Asıl hedefimiz de budur. Bu sayede gelecekte benzer şoklarla karşılaştığımızda rezervleri sürekli tartışan değil, finansal gücü ve derinliğiyle öne çıkan bir ülke konumuna geleceğiz. Ancak bunun için hepimizin ortak çaba göstermesi gerekiyor. Bu vesileyle Türkiye Bankalar Birliği'ne ve tüm üye bankalarımıza da bu alanda daha fazla katkı sunmaları yönündeki çağrımı yinelemek istiyorum.'

Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, Mali Eylem Görev Gücü'nün (FATF) standartlarının bulunduğuna işaret ederek, yapılan düzenlemelerin bu ilkelere uygun olduğunu vurguladı.

Bu düzenlemenin amacı belli olduğunu ve belirli koşullarda vergi istisnası getirdiğini kaydeden Şimşek, şu ifadeleri kullandı:

'Bu düzenleme, kara para aklama ve terörizmin finansmanıyla mücadele konusunda herhangi bir muafiyet ya da kanunlara karşı bir istisna öngörmüyor. Esasen bu durum tanım gereği zaten böyledir; ancak herhangi bir tereddüde mahal vermemek adına bunu kanun metnine de açıkça yazdık. Dolayısıyla bu konuda farklı yorumlar üzerinden istismar alanı oluşturmaya çalışanlar boşuna çaba gösteriyor. Buradaki temel amaç, kaynakların sisteme kazandırılmasıdır. Eğer bu kaynaklar sisteme girip sermayeye eklenirse herhangi bir vergi alınmıyor. Ya da sistem içerisinde uzun süre tutulursa uygulanacak vergi oranı buna göre kademeli olarak şekilleniyor. Ancak sadece kayıt altına alıp daha sonra yeniden sistem dışına çıkarmayı tercih edenler için ilgili vergi yükümlülükleri devreye giriyor. Dolayısıyla burada istismar edilebilecek bir alan söz konusu değil. Bizim amacımız, kaynakların sisteme dahil olması, Türkiye'ye gelmesi ve ekonomimizin büyümesine ve güçlenmesine katkı sağlamasıdır.'

ABD/İsrail ile İran arasındaki savaşın bitmesi ve petrolün düşmesiyle dezenflasyonun güçleneceğini, cari açık probleminin konuşulmayacağını kaydeden Şimşek, mayısta çalışma günü başına düşen ihracatın geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 18 arttığını, tüm olumsuzluklara rağmen Türkiye'de üretimin devam ettiğini, bunun ülke için önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Şimşek, bölgenin yeniden imarı noktasında Türkiye'nin sağlayacağı katkılardan bahsederek, yeni ulaşım koridorlarında da Türkiye'nin istifade edeceğini anlattı.

Sanayinin geleceği hakkında bankacıların da sanayicilerin de endişe etmemesi gerektiğini dile getiren Şimşek, programın olumlu sonuçlarının ileride görüleceğinin altını çizdi.

Şimşek, 'Önümüzdeki 10 yıl içerisinde, bankacılarımıza söylüyorum, inşaat sektörüyle ilgili de çok fazla kaygılanmayın. Şu anda belki eldeki gayrimenkulleri satmakta biraz zorlanıyorsunuz ama bakın önümüzdeki 10 yıl içerisinde yakın coğrafyamızda en az 1 trilyon dolarlık yeniden inşa gerekecek. İnşaat şirketlerimiz dünya liginde ön sıralarda. Dolayısıyla burada da hem fırsatlar var hem de sektörümüzün geleceği.' diye konuştu.

Bakan Şimşek, Türkiye'nin hem ulaşım koridorlarında hem de enerjide çok önemli bir merkez ve üs olduğunu kaydederek, sözlerini şöyle tamamladı:

'Dolayısıyla bankacılar olarak biliyorum bu belirsizliği en çok siz hissediyorsunuz. Programın etkileri burada da hissediliyor. Makro ihtiyati tedbirler ve finansal koşullar sıkılaşınca herkes gibi reel sektör de finans sektörü de zorlanıyor. Ama bunlar geçicidir. Önemli olan orta-uzun vadeli gidişat. Orta-uzun vadeli bakacaksanız, ülkemizle ilgili kötümser olmanız için çok sebep bulamıyorum. Az önce de değindim, gerçekten büyük bir potansiyelimiz var. Bu bir teorik potansiyel değil. Bunu hayata geçiriyoruz. Yani dönüşüm başlamış durumda. Sadece konuşmuyoruz, teorik şeylerden bahsetmiyoruz. Gerçekten de bu yönde büyük bir ilerleme var. Bunları fırsata dönüştürmek için bizler de adım atıyoruz. Sizler de inanıyorum ki bu süreçlere de destek vermeye devam edeceksiniz ve hep birlikte sürdürülebilir yüksek büyümeye doğru yol alacağız. Bankacılık sektörü sürdürülebilir büyüme açısından çok kritik bir bileşen. Sektörün sağlığı ve dayanıklılığı bizim için çok değerli ve önemli. Reel sektör, finans sektörü ve politika yapıcıları olarak birlikte bir ekip ruhuyla ülkemizi daha ileri taşıyacağız, sektörlerimizi daha da geliştireceğiz, büyüteceğiz.'

Kacır, Oyak Renault Otomobil Fabrikaları'nda düzenlenen Renault Boreal Banttan İnme Töreni'nde, ülke sanayisinin kalbi Bursa'da hayata geçirilen yatırımın, sektöre, şehre, ülkeye ve millete hayırlı olmasını temenni etti.

Dünyanın çok katmanlı bir değişim ve dönüşüm sürecinden geçtiğini belirten Kacır, liberal ticaretin temel kurallarının terk edildiğini, yerinde üretimi, yakından ve dostlardan tedariki esas alan korumacı ticaret politikalarının öne çıktığını anlattı.

Kacır, teknolojinin farklı sahalarında yaşanan gelişmelerin küresel üretim haritasını yeniden şekillendirdiğine dikkati çekerek, 'Yenilikçi teknolojiler, ülkelerin kalkınma yolculuğuna yön veriyor. Pek çok ülkenin yeni yeni idrak edebildiği bu kritik eşiği, daha en başından müşahede ederek başarıyla aşmış bir ülkeyiz.' diye konuştu.

Türkiye'nin 23 yılda AR-GE ve katma değerli üretimde dünyanın sayılı ülkeleri arasına taşındığını dile getiren Kacır, şöyle devam etti:

'İmalat sanayimizin öncülüğünde, ihracatımızı 23 yılda 36 milyar dolardan 276 milyar dolara ulaştırdık. Türkiye bugün, Çin'den sonra Orta Avrupa'ya kadar uzanan geniş kuşakta ürün ve ihracat pazarlarının çeşitliliği açısından en önde gelen ihracatçıdır. Üretim gücüyle küresel tedarik zincirlerinin güvenilir ve dayanıklı oyuncusudur. Ana sanayide 60 bine yakın, tedarik sanayi ile birlikte 250 bini aşkın nitelikli istihdam sağlayan otomotiv sanayimiz, yatırım, istihdam, üretim, icat ve ihracat odaklı kalkınma yolculuğumuzun öncü sektörü. Geçen 23 yıl içinde, sektör paydaşlarımızın gayreti, alın ve akıl teriyle otomotiv üretimimiz yıllık 357 binden 1,5 milyona yükseldi. Sektörümüz geçtiğimiz yıl gerçekleştirdiği 41,5 milyar dolar ihracatla bir rekora imza attı.'

Kacır, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı olarak, otomotiv sektörünün üretim gücünü, teknoloji geliştirme kapasitesini ve uluslararası rekabetçiliğini perçinleyecek program ve projeleri hayata geçirdiklerini dile getirdi.

Bu program ve projelere değinen Kacır, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Otomotiv sanayisinin teknoloji geliştirme kabiliyetini derinleştirmek ve yüksek katma değerli üretim kapasitesini artırmak için 206 AR-GE ve tasarım merkezi ile teknoparklarda faaliyet gösteren 132 firmanın projelerini destekledik. TÜBİTAK eliyle otomotiv teknolojilerinde yürütülen 3 bin 205 projeye ve bu alanda çalışma yürüten 3 bin 200'den fazla bilim insanı ve gence son 23 yılda toplam 33 milyar lira kaynak sağladık. 2002'den günümüze, yatırım teşviklerimizle otomotiv ana ve yan sanayi firmalarının toplam 1,4 trilyon lira yatırım büyüklüğüne sahip 3 bin 861 projesinin önünü açtık. Geçtiğimiz yıl küresel göstergeler ve ülkemizin stratejik öncelikleri kapsamında, yeniden güncellediğimiz yatırım teşvik sistemimizle sektörümüzde hayata geçirilecek ve Milli Teknoloji Hamlesi'ni destekleyecek yatırımlara sunduğumuz teşviklerin ölçeğini büyüttük.'

Kacır, otomotiv sektörü için de öncelikli ve önemli gördükleri ikiz dönüşüm projelerinin gerçekleşmesi için 'Yeşil' ve 'Dijital Dönüşüm' programlarını devreye aldıklarını belirterek, şu ifadeleri kullandı:

'Sektör oyuncularımız tarafından gerçekleştirilen ve toplam 57,3 milyar liralık yatırım büyüklüğüne sahip 5 projeyi, ülkemizin yüksek teknoloji ve katma değer odaklı kalkınma yolculuğunu destekleyen yatırımlara uygun koşullarda finansman sunan Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi Programı'na dahil ettik. Türkiye'yi uluslararası yeni nesil mobilite yatırımlarının merkez üssü haline getirmek üzere, HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı'nın mobilite ve batarya üretimine yönelik çağrılarıyla sektörün dönüşümünü hızlandıracak stratejik yatırımlara kapsamlı destekler sunuyoruz.'

Batarya teknolojilerinde yaşanan ilerleme, karbon nötr hedefleri, dijitalleşme ve yeni nesil mobilite beklentileri neticesinde, kullanıcıların elektrikli ve bağlantılı araçlara yöneliminin her geçen gün arttığına dikkati çeken Kacır, şunları kaydetti:

'Dünyada tam elektrikli araç satışı, son 5 yılda 5 milyondan 14 milyona, hibrit araçların satışı ise 5 milyondan 13 milyona yükseldi. Tam elektrikli ve hibrit araçların küresel otomotiv pazarındaki payı, yüzde 15'ten yüzde 35'e çıktı. Aynı dönemde Türkiye otomobil pazarında, tam elektrikli ve hibrit araçların payı yüzde 9,3'ten yüzde 51'e yükseldi. Yani toplam pastaya baktığımızda, biz dünya ortalamasının önüne geçtik. Milli Teknoloji Hamlesi'ni gerçekleştirmeyi ve ihracatını daha yüksek katma değerli ürünlerle artırmayı hedefleyen bir ülke olarak, otomotiv sektörünün mobilite ekosistemine dönüşümüne liderlik etme vizyonuyla hareket ediyoruz. Bu vizyonun en somut adımlarından biri olarak, milletimizin 60 yıllık yerli ve milli otomobil hayalini, Togg ile elektrikli ve akıllı otomobil olarak gerçeğe dönüştürdük. Hayata geçirdiğimiz Hızlı Şarj Altyapısı Destek Programı'nın katkısıyla yurt genelinde hızlı şarj bağlantı noktası sayısını 3 yılda 8 katına çıkardık. Bugün, 19 bin 300'ü hızlı şarj olmak üzere 44 bin 400 şarj bağlantı noktasıyla ülke sathında kesintisiz ve güvenli şarj ağına sahibiz.'

Bakan Kacır, Türkiye'deki otomotiv üreticilerinin yeni yatırımlarını elektrikli ve hibrit araç üretimine yönlendirmesini memnuniyetle karşıladıklarını ifade etti.

Türkiye otomotiv sanayisinin dönüşüm yolculuğunda kıymetli bir eşiği temsil eden 'Renault Boreal Banttan İnme Töreni'nde bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getiren Kacır, şöyle konuştu:

'Renault, 55 yıldan bu yana Türkiye'de üretiyor, Türkiye'de kazanıyor, Türkiye'ye kazandırıyor. Yatırımlarını teşviklerimizle desteklediğimiz OYAK Renault, Türkiye'deki üretimini, 2002'den bu yana yıllık 100 binden 387 bine yükseltti. Burada 5 binden fazla çalışana istihdam sağlayan Renault Bursa tesisleri, yıllık 390 bin araç üretim kapasitesiyle, bugün ülkemizin yüksek katma değerli üretim vizyonunun öncü merkezlerinden biri. Üretiminin yüzde 80'ini ihraç eden Renault, geçtiğimiz yıl gerçekleştirdiği 4 milyar dolarlık ihracatla kalkınma yolculuğumuza değer kattı. Bundan böyle 30'u aşkın ülkeye ihraç edilecek Boreal, Renault'un Bursa'dan dünyaya uzanan başarı hikayesine yeni ve çok değerli bir sayfa ekleyecek.'

Renault'un Boreal modelinin Türkiye'de üretilecek olmasının ülkenin yeni nesil mobilitedeki güçlü vizyonunu ve iddiasını kuvvetlendiren stratejik bir adım ve Türk mühendisliğine, üretim kapasitesine, küresel rekabet gücüne duyulan güvenin ve inancın sembolü olduğunu vurgulayan Kacır, şunları kaydetti:

'Türkiye, yerli ve yabancı hiçbir firmanın ayrımcılığa tabi tutulmadığı, kuralların herkes için adil şekilde uygulandığı, değer oluşturacak her yatırımın desteklendiği bir ülkedir. Türkiye'ye güvenenler, Türkiye'ye yatırım yapanlar, hem kendileri kazanır hem Türkiye'ye kazandırır. Jeostratejik konumumuz, siyasi ve ekonomik istikrarımız, Avrupa değer zincirleriyle güçlü bağlarımız, sağlam sanayi ve teknoloji altyapımızla yerli ve uluslararası yatırımların en isabetli adresi olmayı sürdüreceğiz.'

Daha sonra protokol üyeleri ve Renault çalışanlarıyla fotoğraf çektiren Kacır, ardından Renault Boreal'i inceledi.

Renault Group Türkiye CEO'su ve Oyak Renault Yönetim Kurulu Başkanı Lionel Jaillet, Bakan Kacır'a hediye takdim etti.

Bilgi veya verinin artık petrol ve altından daha değerli hale geldiğini belirten Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, dijital bağlantı ve akıllı teknolojilerin rekabetin, üretkenliğin ve hatta ulusal gücün temel belirleyicisi haline geldiğini ifade etti.

Uraloğlu, hızlı veri işlemenin ve yapay zekaya dayalı akıllı sistemler kurmanın bir ülkenin geleceğini doğrudan şekillendirdiğine dikkati çekerek konuşmasını şöyle sürdürdü:

'Küresel ölçekte baktığımızda da tablo son derece net. Uluslararası denetim ve danışmanlık şirketi PwC'nin (PricewaterhouseCoopers) son analizleri, 5G'nin 2030'a kadar dünya ekonomisine katkısının 1,3 trilyon dolar seviyesine ulaşacağını öngörüyor. Yine uluslararası yönetim danışmanlığı şirketi Boston Consulting Group'un (BCG) raporuna göre de sadece Amerika Birleşik Devletleri'nde 5G'nin oluşturacağı ekonomik değer 1,4-1,7 trilyon dolar arasında olacak ve 3,8-4,6 milyon yeni istihdama imkan sağlayacak. Benzer şekilde imalat sektöründe 5G destekli otomasyonun küresel katkısı 207 milyar dolar olarak öngörülüyor. Bu rakamlar açıkça ortaya koyuyor ki dijital dönüşüme ayak uyduramayan, bu teknolojileri sadece tüketen ülkeler hızla geride kalacaktır.'

Teknolojiyi üreten, standartlarını belirleyen ve yön veren ülkelerin ise küresel arenada söz sahibi olacağını vurgulayan Uraloğlu, 'Türkiye, Allah'ın izniyle bu ikinci gruba dahil olma kararlılığındadır. Gururla belirtmek istiyorum ki Türkiye, Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın vizyoner liderliğinde bu dijital dönüşümün öncü ülkelerinden biri haline gelmiştir ve yeni yatırımlarımızla bu konumunu daha da güçlendirmeye inşallah hep beraber devam edeceğiz. Bakın, sektörümüzün yıllık net satış geliri 620 milyar liraya ulaşırken, yatırımlarımızın ise 145 milyar liraya çıktığını gururla belirtmek isterim.' dedi.

Uraloğlu, mobil abone sayısının 100 milyona, geniş bant internet abone sayısının da 98 milyona yaklaşarak ülke nüfusunun üzerine çıkmış durumda olduğunu anımsatarak, 'Fiber optik ağ altyapımız önemli bir bölümü Türk Telekom olmak üzere 680 bin kilometreye, yani dünya çevresini aşağı yukarı 17 kez dolaşacak bir uzunluğa erişmiş durumda. Bu istatistiklerimiz uzun vadeli bir vizyonun, kararlı yatırımların ve devasa emeğin somut meyveleridir. Bu rakamlar Türkiye'nin dijital dönüşümünü sırtlayacak, geleceğini aydınlatacak ve küresel rekabette üstünlük sağlayacak devasa bir altyapıyı başarıyla kurduğumuzun en güçlü ve gurur verici kanıtlarıdır. İşte bu güçlü altyapıyı gerçek bir değere dönüştürmek amacıyla, 16 Ekim 2025'te 5G ihalesini gerçekleştirerek ardından 1 Nisan itibarıyla da ticari 5G hizmetlerini resmen başlattık.' ifadelerini kullandı.

Kısa sürede çok yüksek abone penetrasyonu yakaladıklarını belirten Uraloğlu, '81 ilimizde kademeli olarak hizmete aldığımız 5G ile daha ilk günden yaklaşık 21 milyon abone, yani neredeyse ülkemizin nüfusunun 4'te biri bu teknolojiyle buluştu. Bugün ise 5G abone sayımız daha 2,5 ay bile dolmadan 42 milyona yaklaştı. Bu hızlı uyum, ülkemizin dijital dönüşümdeki kararlılığını ve toplumumuzun yeniliklere olan yüksek adaptasyon gücünü bir kez daha ispatlamıştır. 3 tane operatörümüz hazinemize de yaklaşık 3,5 milyar dolarlık bir katkı sağlamışlardır, başta Türk Telekomumuz olmak üzere diğer operatörlerimize de ben huzurlarınızda teşekkür ediyorum.' şeklinde konuştu.

Uraloğlu, şöyle devam etti:

'Hedefimiz, iki yıl içerisinde 5G hizmetlerini kademeli olarak ülkemizin en ücra köşesine kadar ulaştırmaktır. 5G sadece daha hızlı internet değildir. Aynı anda milyonlarca cihazın milisaniyeler içinde konuştuğu, kararların anında alındığı muazzam bir sinir sistemidir. Yapay zeka ise onun beynidir. Bu ikisinin birleşimi, her birinin tek başına toplamından çok daha büyük bir etki oluşturmaktadır. Medya ve basın sektörüne getirdiği yenilikçi etkiler özellikle çarpıcıdır. Gazetecilerimiz artık 8K kalitesinde kesintisiz canlı yayın yapabilecek, olay yerinden saniyeler içinde yüksek kaliteli video, fotoğraf ve veri aktarımı gerçekleştirebilecek. 5G'nin ultra-düşük gecikmesiyle uzaktan saha yayınları ve sanal stüdyo uygulamaları devrim niteliğinde olacak.

Muhabirleriniz İstanbul'dan, teknik ekip Ankara'dan, sunucu ise stüdyodan aynı anda kusursuz bir yayın yönetebilme imkanına sahip olacaklar. Yapay zeka destekli araçlarla haber metinleri anında özetlenebilecek, sesli asistanlar röportajları otomatik transkribe edebilecek, Gemini ve Claude gibi büyük dil modelleri haber analizi ve doğrulama süreçlerini hızlandıracak. 5G ve yapay zeka entegrasyonuyla akıllı drone ve mobil yayın araçları üzerinden afet bölgelerinden, spor müsabakalarından veya uluslararası zirvelerden gerçek zamanlı, yüksek çözünürlüklü yayınlar yapılabilecek. Kişiselleştirilmiş haber akışları, yapay zeka destekli görsel üretimi ve artırılmış gerçeklikle haber sunumları sayesinde okuyucu ve izleyici deneyimi kökten değişecektir.'

'İş dünyası ve üretim sektörüne getirdiği yenilikler de gerçekten göz ardı edilemeyecek niteliktedir.' diyen Uraloğlu, 'Dünyanın en büyük e-ticaret devi Amazon, depolarında 1 milyondan fazla robot kullanmaktadır. Bu robotlar, sipariş toplama, paketleme, taşıma ve envanter yönetimini büyük ölçüde otomatikleştirerek verimliliği katlamış, insan-robot iş birliğini yeni bir seviyeye taşımıştır.' değerlendirmesinde bulundu.

Bakan Uraloğlu, benzer şekilde birçok öncü ülkede 5G destekli akıllı fabrikalarda üretkenliğin yüzde 15 ila 30 oranında arttığına değinerek, makine duruş sürelerinin yüzde 50'ye varan oranda azaldığını ve tedarik zinciri optimizasyonunun kökten iyileştiğini ifade etti.

Uraloğlu, Türkiye'de de bu teknolojilerin insan hayatına ve üretime doğrudan dokunmaya başladığını, kısa süre önce İstanbul'dan Muş'a 5G bağlantısıyla gerçekleştirilen uzaktan böbrek taşı ameliyatının bu teknolojilerin sağlık alanındaki çığır açan gücünü tüm dünyaya gösterdiğini söyledi.

Geçen günlerde zirvenin ana sponsoru Türk Telekom ile İstanbul Sanayi Odası arasında imzalanan stratejik işbirliği protokolünün de bu vizyonun çok önemli bir yansıması olduğuna değinen Uraloğlu, sanayicilerin dijital dönüşüme ayak uydurmak için kararlı adımlar attığını ve geleceğin akıllı fabrikalarını bugünden kurduğunu anlattı.

Türk Telekom'un güçlü altyapısı ve yenilikçi çözümleriyle sanayinin yanında olmaya devam ettiğini, '5G Deneyimleme Merkezi' gibi projelerle fabrikalara 5G'yi bizzat taşıyarak bu dönüşümü hızlandırdığını belirten Uraloğlu, bu tür işbirliklerinin sanayi ile teknolojinin el ele verdiği bir Türkiye'nin en somut örneği olduğunu söyledi.

Uraloğlu, ulaşım sektöründe en güzel örneklerden birinin ise Hasdal Kavşağı ile İstanbul Havalimanı arasındaki 40 kilometrelik Kooperatif Akıllı Ulaşım Sistemi (K-AUS) koridoru olduğunu belirterek, 'Yerli ve milli yol kenarı üniteleri, araç içi sistemler, lidar, radar ve kamera entegrasyonuyla kurduğumuz bu koridorda, ilk kez 5G baz istasyonlarını da ulaşım alanında devreye aldık.' dedi.

Forumun 'Ulaşım Ağlarının Güçlendirilmesi: Altyapı, Lojistik ve Yatırım Alanlarında İşbirliği' temalı panelinde konuşan Uraloğlu, işbirliği ve ticaretin sürdürülebilirliği için ulaştırma koridorlarının alternatifleriyle birlikte geliştirilmesi, bağlantısallığın güçlendirilmesi ve dayanıklı altyapıların oluşturulmasının önemine dikkati çekti.

Türkiye'nin doğu-batı ekseninde Orta Koridor'un en önemli ülkelerinden biri olduğunu belirten Uraloğlu, 'Ticaret bugün Uzak Doğu'dan Avrupa'nın en batısına kadar devam ediyor. Uzak Doğu'dan çıkan bir yükün 14 günden 45 güne kadar süren rotaları var. Bu noktada, Rusya-Ukrayna Savaşı, İsrail/ABD-İran Savaşı gibi etrafımızdaki savaşlar, bu koridorların sağlam bir şekilde alternatiflerinin geliştirilmesi gerektiği noktasında hepimiz için önemli uyarıları beraberinde getiriyor.' diye konuştu.

Bu nedenle Türkiye'nin Orta Koridor'a büyük ölçekli yatırımlar yaptığını ifade eden Uraloğlu, şunları söyledi:

'Avrupa ile Asya'yı birbirine bağlayan çok stratejik bir noktadayız. Dolayısıyla bu geçiş noktalarını her geçen gün birazcık daha artırıyoruz. Örneğin, İstanbul'daki Yavuz Sultan Selim Köprüsü'nden yaklaşık 120 kilometrelik demir yolu hattı için Dünya Bankası'nın liderliğindeki 6 uluslararası kuruluştan 6 milyar 750 milyon dolarlık kredi temin ettik. Bunun yapım çalışmalarına bu sene başlayacağımızı özellikle belirtmek isterim. Yine Körfez bölgesinden gelen Kalkınma Yolu Koridoru üzerinde çalışıyoruz. Bu bahsedilen koridoru biz bugün bitirmiş olsaydık, Irak'tan gelen yükler için Hürmüz Boğazı bu kadar çok dünyanın gündemine oturmamış olurdu. Bunu yaptığımızda bir alternatif koridoru da hayata geçirmiş olacağız.'

Uraloğlu, güçlü ulaştırma koridorları, bağlantısallık ve dayanıklı altyapılar için Türkiye'nin ulaştırma altyapısına yapılan yatırımların önemine değindi.

Hayata geçirilen projelerin ekonomik büyüme ve istihdama da katkı sunduğunu ifade eden Uraloğlu, şu bilgileri verdi:

'Türkiye olarak son 23 yılda Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde ulaştırma altyapısına 355 milyar dolarlık yatırım gerçekleştirdik. Bu gerçekten çok büyük bir rakam. Bunun 10 yılda ülke ekonomisine 2 trilyon dolarlık katkı sağlayacağını hesaplıyoruz. Yılda 1 milyon 200 bin insanın da istihdamına bu vesileyle katkı sağlamış oluyoruz. Bu bahsettiğim dönemde çift platformlu bölünmüş yol uzunluklarımızı 6 bin 101 kilometreden 30 bin kilometrenin üzerine çıkardık. Yine aynı şekilde havalimanı sayımızı 26'dan 58'e çıkardık. Demir yolu ağımızı 11 bin kilometreden 14 bin kilometreye çıkardık. Yüksek hızlı demir yolu işleten ülkelerden biri olarak bunu 2028'de 17 bin kilometreye çıkaracağız. Bu anlamda da Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları ile Kuzey Makedonya'nın demir yolu altyapı kuruluşu arasında bir işbirliği anlaşmasını Şubat 2026'da imzaladık. Bu da karşılıklı işbirliğinin gelişmesine ciddi katkı sağlayacaktır.'

Hava yolu taşımacılığında Türkiye'nin 133 ülkede 356 noktaya uçuş gerçekleştiren bir ağa sahip olduğunu belirten Uraloğlu, bu sayede Türkiye'nin Avrupa'da üçüncü, dünyada ise yedinci sırada yer aldığını ifade etti.

Uraloğlu, ulaştırmadan iletişime uzanan geniş bir yelpazede teknoloji yatırımlarına özel önem verdiklerini vurguladı.

Teknolojiyi yalnızca kullanan değil, bir taraftan da üreten ülke olma gayretinde olduklarını söyleyen Uraloğlu, şunları kaydetti:

'Teknoloji noktasında 5G teknolojisiyle ülkemizi tanıştırdık. Halihazırda 42 milyon 5G kullanan abonemiz var. Yine uydu-uzay noktasında dünyada 11 ülke arasında bulunuyoruz. Kendi uydumuzu ürettik, uzaya gönderdik. Şimdi yenilerini de üretmeye devam ediyoruz. Teknolojiyi kullanan ve bir taraftan da üreten ülke olma gayreti içerisindeyiz. Akıllı ulaşım sistemlerini ülkemizde geliştiriyoruz. Deneme kesimleri yaptık, özellikle bulunduğumuz İstanbul'da. Haritada gördüğünüz bir deneme kesimi yaptık. Seyahatiniz sırasında, yolda bir çalışma, buzlanma, bozulma, kaza var mı, arkanızdan gelen bir güvenlik aracı, ambulans, polis var mı, bunları haritada görebiliyoruz. Bu teknolojiyi ülkemizin genelinde de yaygınlaştırma gayreti içerisinde olacağız.'

Uraloğlu, Türkiye ile Kuzey Makedonya arasındaki köklü ilişkilerin iş birliği mekanizmalarıyla daha da güçlendiğini, işbirliği noktasında Türk müteahhit ve mühendislerine güvenilmesi gerektiğini vurguladı.

Türk müteahhit ve mühendislerinin hızlı ve kaliteli işler yaptığını ifade eden Uraloğlu, 'Eğer çözüm ortaklarımız, işbirliği yaptığımız ülkeler hızlı iş yapmak istiyorlarsa, Türk müteahhitleri ve mühendisleri onları mahcup etmeyeceklerdir. Dünyadaki 250 büyük müteahhitlik firması arasında 50'ye yakın Türk firmasının olduğunu, büyük projeleri yöneten 8 büyük Türk teknik müşavirlik firmasının bulunduğunu da özellikle belirtmek isterim.' diye sözlerini tamamladı.

Mevsimlik tarım işçilerinin çalışma ve yaşam koşullarının iyileştirilmesine yönelik tedbirlerin etkin şekilde uygulanması amacıyla 81 il valiliğine yazı gönderildiğini belirten Işıkhan, şunları söyledi:

'Valilikler koordinasyonunda ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından mevsimlik tarım işçilerinin ücret, ulaşım, barınma, eğitim ve sağlık hizmetlerine erişimlerinin iyileştirilmesini istedik. Bununla birlikte çocuk işçiliğiyle mücadele çalışmalarının güçlendirilmesi ve çocukların eğitime yönlendirilmesi, tarım iş aracılarının kayıt altına alınması ve denetlenmesi, Mevsimlik Tarım İşçileri Projesi (METİP) uygulamalarının etkin şekilde yürütülmesi, e-METİP sistemine doğru ve güncel veri girişlerinin sağlanması, geçici koruma sağlanan yabancılar ile uluslararası koruma kapsamındaki kişilerin kayıtlı istihdamına yönelik bilgilendirme faaliyetlerinin yürütülmesi, mevsimlik tarım işçileri için iş sağlığı ve güvenliği risklerine karşı gerekli koruyucu ve önleyici tedbirlerin alınması hususlarında gerekli hassasiyetin gösterilmesi talep edildi.'

Tarım sektöründe çalışan mevsimlik işçilerin çalışma ve yaşam koşullarının iyileştirilmesine, çocuk işçiliğiyle mücadeleye ve iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının güçlendirilmesine verdikleri önemi vurgulayan Işıkhan, özellikle iş sağlığı ve güvenliği, güvenli ulaşım, barınma, sağlık, eğitim, güvenlik, sosyal hizmetler ve sosyal güvenlik alanında dikkat edilmesi ve yapılması gereken hususlara da dikkati çektiklerini ifade etti.

Mevsimlik tarım işçileri ve aileleri için METİP alanlarının etkin şekilde işletilmesi ve imkanların geliştirilmesinin de son derece önemli olduğunu dile getiren Bakan Işıkhan, 'Bunun için de gerekli denetimlerin yapılması ve hizmetlerin geliştirilmesini yakından takip ediyoruz. Tüm tarım işçilerimize hayırlı, bereketli hasat dönemleri diliyor, bütün imkanlarımız ile kendilerinin yanlarında olduğumuzu bir kez daha ifade etmek istiyorum.' dedi.

Değişiklikle, genel şartlara 'kalıcı veri saklayıcısı' tanımı eklendi. Kısa mesaj, elektronik posta, internet, mobil uygulama, disk, CD, DVD, hafıza kartı ile Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi veya e-Devlet üzerinden kurulacak sistemler bu kapsamda değerlendirilecek.

Tebliğe göre, Maddi Zararlar Teminatı kapsamında kaza yapan araçtaki değer kaybı, SEDDK tarafından belirlenecek usul ve esaslara göre atanacak sigorta eksperi tarafından aracın markası, yaşı, modeli, kullanılmışlık düzeyi, hasar gördüğü kısımlar, geçmiş hasar durumu ve aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değeri ile onarılmasından sonraki ikinci el satış değeri arasındaki fark dikkate alınarak tespit edilecek.

Sigorta eksperi, raporunda değer kaybı tutarına ilişkin tespitine de yer verecek.

Bu teminat kapsamında yapılacak başvurular, araçta meydana gelen hasar bedelini ve değer kaybını kapsayacak. Araç hasarı için başvuruda bulunan hak sahibi, değer kaybı talebinde de bulunmuş kabul edilecek.

Sigortacı, hesaplanan değer kaybı tutarını yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla en geç nihai eksper raporunun kendisine ulaştığı tarihi takip eden iş günü içinde hak sahibine bildirecek.

Sağlık Giderleri Teminatı, üçüncü kişinin trafik kazası dolayısıyla bedenen eski haline dönmesini teminen protez organ bedelleri de dahil olmak üzere yapılan tüm tedavi giderlerini içerecek.

Kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan giderler ile sürekli bakıcı gideri bu teminat kapsamında olacak.

Kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri ile sürekli sakatlık oranının belirlenmesinden sonra ortaya çıkan ve tıbben gerekli olan sürekli bakıcı giderleri sigorta şirketleri veya güvence hesabı tarafından Sağlık Giderleri Teminatı kapsamında karşılanacak.

Trafik kazası nedeniyle mağdurun geçici iş göremezliği ve sürekli sakatlığı ise Sakatlanma Teminatı kapsamında olacak.

Bu kapsamda tazminat ödemesinde, ilgili kurum ve kuruluşlarca tanzim edilecek trafik kazasına ilişkin belgelerde illiyet bağı ile ilgili tespitin yer alması durumunda bu tespitin aksini ispat sigorta şirketine ait olacak.

Sigortacı, söz konusu rapor konusunda ilgili mevzuat uyarınca itiraz usulüne başvurduğunda mağdurun itiraz üzerine yaptığı belgelenmiş harcamalarını bu teminat kapsamında karşılamakla yükümlü olacak.

Söz konusu tazminat miktarlarının tespitinde sakat kalan kişi esas alınacak.

Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı ise üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla ölenin desteğinden yoksun kalanların destek zararlarını karşılamak üzere 6098 sayılı kanunun haksız fiillere ilişkin hükümlerine göre belirlenen tazminatları içerecek.

Söz konusu tazminat miktarının tespitinde ölen kişi esas alınacak.

Tebliğ, 1 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.

Bu kapsamda Reklam Kurulu tarafından iddiaların odağındaki 6 firma hakkında resen inceleme başlatıldığı aktarılan açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

'Gerçekleştirilen Reklam Kurulu toplantısında, tüketicilere yönelik 'vize randevu garantisi, vize garantisi, hızlı başvuru, kesintisiz destek, garanti çözüm, yüzde 100 onay garantisi, hızlı sonuç garantisi' gibi taahhütler içeren reklamlar nedeniyle incelemeye alınan 6 şirkete ilişkin dosyalar değerlendirilmiştir. Yapılan değerlendirme sonucunda, söz konusu reklamlar hakkında 3 aya kadar tedbiren durdurma cezası uygulanmasına karar verilmiştir.'

İnceleme sürecinin tamamlanmasının ardından dosyalara ilişkin nihai kararın verileceği vurgulanan açıklamada, Bakanlığın tüketicileri aldatmaya yönelik ticari reklamlar ve haksız ticari uygulamalara karşı inceleme ve denetim faaliyetlerini aralıksız sürdürdüğü kaydedildi.

İhracat birim değer endeksi Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 13,7 arttı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre gıda, içecek ve tütünde yüzde 11,5 arttı, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 16,1 arttı, yakıtlarda yüzde 49,1 arttı, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 11,1 arttı. İhracat miktar endeksi Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 7,6 arttı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre gıda, içecek ve tütünde yüzde 9,1 arttı, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 18,1 arttı, yakıtlarda yüzde 33,6 azaldı, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 10,8 arttı.

İthalat birim değer endeksi Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 11,3 arttı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre, gıda, içecek ve tütünde yüzde 3,2 azaldı, yakıtlarda yüzde 38,9 arttı, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 2,9 arttı, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 4,3 arttı. İthalat miktar endeksi Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 7,3 azaldı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre, gıda, içecek ve tütünde yüzde 37,5 arttı, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 1,2 arttı, yakıtlarda yüzde 7,6 azaldı, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 3,3 azaldı.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ihracat miktar endeksi; 2026 Mart ayında 132,1 iken 2026 Nisan ayında yüzde 9,9 oranında artarak 145,2 oldu. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise ihracat miktar endeksi; 2025 yılı Nisan ayında 139,6 iken 2026 yılı Nisan ayında yüzde 3,4 oranında artarak 144,3 oldu. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ithalat miktar endeksi; 2026 Mart ayında 131,1 iken 2026 Nisan ayında yüzde 5,1 oranında azalarak 124,4 oldu. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise ithalat miktar endeksi; 2025 yılı Nisan ayında 139,1 iken 2026 yılı Nisan ayında yüzde 10,1 oranında azalarak 125,0 oldu.
İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine bölünmesiyle hesaplanan ve 2025 yılı Nisan ayında 88,2 olarak elde edilmiş olan dış ticaret haddi, 1,9 puan artarak, 2026 yılı Nisan ayında 90,1 oldu.

Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre, tavuk yumurtası üretimi yüzde 18,9 arttı, kesilen tavuk sayısı yüzde 0,2 azaldı, tavuk eti üretimi yüzde 0,5 azaldı. Ocak-Nisan döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre, tavuk yumurtası üretimi yüzde 17,3 arttı, kesilen tavuk sayısı yüzde 3,1 arttı, tavuk eti üretimi yüzde 1,6 arttı.

Bir önceki ay 232 bin 63 ton olan tavuk eti üretimi Nisan ayında yüzde 1,8 oranında artarak 236 bin 310 ton oldu. Bir önceki ay 1 milyar 920 milyon 705 bin adet olan tavuk yumurtası üretimi Nisan ayında yüzde 3,9 oranında azalarak 1 milyar 844 milyon 973 bin adet oldu.

Ticari süt işletmeleri tarafından toplanan inek sütü miktarı, Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 1,3 arttı, Ocak-Nisan döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre önemli bir değişiklik göstermedi.

Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre, inek peyniri üretimi yüzde 3,4 arttı, ayran ve kefir üretimi yüzde 11,7 arttı, yoğurt üretimi yüzde 13,4 arttı, içme sütü üretimi yüzde 7,9 arttı, tereyağı ve sadeyağ üretimi yüzde 7,7 azaldı. Ocak-Nisan döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre, inek peyniri üretimi yüzde 2,9 arttı, ayran ve kefir üretimi yüzde 11,1 arttı, yoğurt üretimi yüzde 11,1 arttı, içme sütü üretimi yüzde 6,7 arttı, tereyağı ve sadeyağ üretimi yüzde 2,4 azaldı.

Bir önceki ay 1 milyon 7 bin 179 ton olan ticari süt işletmelerince toplanan inek sütü miktarı Nisan ayında yüzde 1,3 oranında azalarak 994 bin 137 ton oldu.

Bu kapsamda, son olarak Bof Hotels Uludağ Ski & Luxury Resort, dünyanın en prestijli seyahat platformlarından biri olan 'Tripadvisor Travelers' Choice Awards Best of the Best 2026' ödüllere layık görüldü.

Milyonlarca misafirin gerçek yorumları, puanlamaları ve deneyimlerine göre belirlenen listede, Bof Hotels Uludağ, Avrupa ve dünyada kış turizmi alanında önemli bir başarı elde etti.

Otel, 'Her Şey Dahil Avrupa' kategorisinde 1'inci, 'Her Şey Dahil Dünya' kategorisinde ise 16'ncı sırada yer aldı.

Bof Hotels Grup Yönetim Kurulu Başkanı Cemil Okumuş, bu sonucun yalnızca bir otel başarısı değil, Uludağ, Bursa ve Türkiye turizminin uluslararası arenadaki yükselen değerinin de güçlü bir göstergesi olduğunu söyledi.

Otelin, özellikle misafir memnuniyeti, hizmet kalitesi, gastronomi deneyimi, kayak turizmi altyapısı ve lüks konaklama standartlarıyla öne çıktığını belirten Okumuş, şunları kaydetti:

'BOF Hotels olarak kuruluşumuzdan bu yana tüm yatırımlarımızı kısa vadeli kazançlar üzerine değil, misafir deneyimini sürekli geliştiren uzun vadeli bir vizyon üzerine inşa ettik. Bugün Avrupa'nın zirvesinde yer almamızın temelinde de bu anlayış bulunmaktadır. Böyle bir ödülü getirmiş olmaktan dolayı Türk turizmi adına büyük bir gurur yaşıyoruz. Tripadvisor'ın 'Best of the Best Ödülleri', platformdaki milyonlarca tesis arasında yalnızca en üst seviyedeki otellere veriliyor. Bu nedenle otelimizin Avrupa'da 1'incilik elde etmesi, uluslararası turizm sektöründe son derece prestijli bir başarı olarak kabul ediliyor. İstanbul'da faaliyet gösteren BOF Hotel CEO Suites Ataşehir ve BOF Hotel Business otellerimizin de bu ödüle layık görülmesi, misafir memnuniyetine dayalı hizmet anlayışımızın tüm tesislerimizde aynı başarıyla uygulandığının önemli bir göstergesidir. Bu önemli başarıda emeği bulunan tüm ekip arkadaşlarımıza ve bizi tercih ederek görüşleriyle bu başarıya katkı sağlayan değerli misafirlerimize teşekkür ederiz.'

Okumuş, hayata geçirecekleri yeni yatırımlarda ve açacakları yeni otellerde de aynı misafir odaklı yaklaşımı koruyacaklarına işaret ederek, yalnızca oda veya tesis sayısını artırmayı değil, bulundukları her destinasyonda bölge turizmine değer katan, Türkiye'yi uluslararası alanda başarıyla temsil eden örnek işletmeler oluşturmayı hedeflediklerini vurguladı.

Her yıl verilen bu ödül, en yüksek başarı sayılırken, Tripadvisor'da 'Travellers' Choice-Tartışmasız En İyiler' kategorisine giren, gezginlerden sürekli olarak iyi yorumlar alan ve sıralama olarak da tüm dünyadaki işletmeler arasında ilk yüzde 1'lik dilimde yer alan işletmelere veriliyor.

Zirve kapsamında düzenlenen 'Türkiye'de Sürdürülebilir Tarım' başlıklı özel oturumda gazetecilerin sorularını yanıtlayan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bu yıl son 66 senenin yağış anlamında en iyi döneminin geçirildiğini, yağışların yüzde 26 arttığını, barajlardaki doluluk oranının yüzde 81'e yaklaştığını söyledi.

Bu durumun tarımsal üretim anlamında önemli avantaj sağladığını dile getiren Yumaklı, bu yıl üretim rekoru gelebileceğini bildirdi.

Yumaklı, bu konuda benzer tahminlerin uluslararası kuruluşlar tarafından da yapıldığına işaret ederek sözlerini şöyle sürdürdü:

'Çok stratejik ve başat ürün olan buğdayda geçtiğimiz yıla göre yüzde 27'lik artış olacağını tahmin ediyoruz. Yani 23 milyon ton civarında bir ürün alacağımızı düşünüyoruz. Aynı şekilde arpanın da geçtiğimiz yıla göre yüzde 50'lik artışla 9 milyon tonlara geleceğini düşünüyoruz. Bunların her ikisi de stratejik ürün. Birisi genel olarak bizim ihtiyacımız, diğeri de hayvansal üretim için son derece önemli bir girdi. Hasat başladı bütün Türkiye'de. Şu anda yüzde 2 seviyelerindeyiz. Geçtiğimiz yıl dekar başına 276 kilogram verim alıyorduk. Halk dilinde dönüm diye söyleyelim onu. Bir dönümden 276 kilogram verim alınırken bu yıl ortalama bunun 400 kilogram ve üzerinde olacağını düşünüyoruz. Bu anlamda da çok önemli bir artış var. Bazı yerler var ki özellikle hububat üretiminde son derece önemli sonuçlar alıyor. Çukurova ve Trakya gibi... Buralarda da 700 kilogramların üzerine çıkacağını düşünüyoruz.'

Bakan Yumaklı, bir regülasyon kurumu olan Toprak Mahsulleri Ofisinin (TMO) üretici, tüketici ve sektör için gerektiği zaman piyasaya dahil olduğunu belirterek şu değerlendirmede bulundu:

'TMO'nun bu yıl için (buğdayda) açıkladığı fiyat yurt dışı fiyatlarının çok çok üzerinde. Açıklamamış olsaydı ne olurdu? Şu anda bir ton buğdayın fiyatı yurt dışında yaklaşık 250 dolarlar civarında, yani yaklaşık 11 bin lira civarında bugünkü kurlarla bakarsak. TMO'nun fiyatının olmaması piyasanın belki de bu rakamlara doğru gelmesini sağlayacaktı. Ne oldu? TMO, ton başına 16 bin 500 lira taban fiyat açıklayarak piyasanın bu rakamın altına düşmesini engellemek adına önemli bir görev üstlendi. Bu bir regülasyon faaliyetidir, referans fiyatıdır. TMO, bu konunun ticaretini yapan bir kurum değildir. Piyasa regülasyonu yapar, fiyat ve miktar hareketlerindeki anormallikleri standart hale getirir.'

Yumaklı, bu buğdayı alıp kullanacak sanayici için de ekim ayındaki fiyatları açıkladıklarını, sektörün tamamı için bir öngörülebilirlik ortaya koyduklarını vurguladı.

Tarım ve Orman Bakanı Yumaklı, hububat alımı için TMO'nun tüm hazırlıklarını yaptığını belirterek, şu anda 20 milyon tonu depolayacak şekilde ve 600'den fazla noktayla alımlara hazır olduklarını söyledi.

Bir gazetecinin, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın buğday alım fiyatlarına ilişkin desteklerin güncelleneceğini söylediğini hatırlatması üzerine Yumaklı, şunları ifade etti:

'TMO, ürünü aldığı andan itibaren 21. günden başlayarak ürünlerin bedellerini ödemeye başlayacak. Nakit akışıyla ilgili zamanlamalar öne ya da ileriye gidebilir ama netice itibarıyla ortalama 21 günlük sürede ödemeyi gerçekleştireceğiz. Türkiye'nin içinde olmadığı ama bütün dünya ülkeleri gibi hele ki komşu olmamızdan kaynaklı bulunduğumuz bölgedeki savaşlar ve çatışmalar bizi de etkiliyor. En önemli başlıklardan birisi de enerji, yani mazot ve gübre diyelim. Her ikisi de bizi de etkiledi. Maliyetlerde artış oldu. Üreticilerimiz bunlardan bir bölümüne yakalandı bir bölümünün üretimini de o fiyat artışlarıyla beraber yapmak zorunda kaldı. Dolayısıyla savaş ve çatışmalar sebebiyle, konjonktürel sebeplerle üreticilerimizin mazot ve gübre maliyetlerinde oluşan artışları hesaplayarak 2026 yılı için dekar başına, yani dönüm başına 310 lira olarak belirlenmiş birim destek fiyatını güncelleyeceğiz.'

Yumaklı, bu rakamın ne olacağına ilişkin sorular geldiğini belirterek, 'Bütün bunları hesaplayabilmemiz için üretim ve hasat faaliyetlerinin sona ermesi, hasat dönemlerinin tamamlanması lazım. Dolayısıyla üretim sezonunun sonunda, savaşın getirdiği üretim ve girdi maliyetleriyle ilgili fahiş artışı hesaplayarak 2026 yılı için belirlenmiş olan 310 liralık dekar başına birim destek fiyatına eklemiş olacağız. Şu anda faaliyetler devam ediyor. Herhangi bir oran ya da hesaplama doğru sonuç vermeyecektir.' dedi.

Bakan Yumaklı, tarımsal üretimin kritikliğinden, stratejik olmasından ve artık milli güvenlik meselesi olarak ele alındığından bahsetti.

Tarımın dışsal etkilere çok açık olduğunu, kaynaklara göre bir üretim planlaması yapılması gerektiğini, bununla ilgili bütün yasal düzenlemelerin Mayıs 2023'te tamamlandığını anlatan Yumaklı, şöyle devam etti:

'Türkiye, Eylül 2024'te bitkisel üretim, hayvansal üretim ve su ürünlerinde üretimi planlamasına geçti. 2025 ilk yılımızdı. Buradan bütün kalbimle teşekkür ediyorum. Bu ülkenin üreticileri buradaki konunun kritikliğinin farkında olarak bu üretim planlamasına ciddi şekilde destek verdi. Üretim planlaması Bakanlığımızın ana merkezinde oturup ofislerde hazırladığımız bir şey değildir. Üretim planlaması suyu merkeze alan, hangi ürünün nerede üretilmesi ve Türkiye'nin hangi ürüne ne kadar ihtiyacı olduğuna bağlı olarak illerde ve ilçelerdeki çiftçilerimiz, üreticilerimiz, ziraat odalarımız, ticaret odalarımız, üniversitelerimiz ve kamu kurumlarımızın hep birlikte oluşturduğu modeldir. Üretim planlamasının ilk yılı gayet başarılı geçti. Bunu nasıl söyleyebiliyoruz? Çünkü hedeflediğimiz üretim planlamasına dönük çok ciddi bir yönelim olduğunu görüyoruz. Bunu istatistiklerle de açıklayacağız.'

Bakan Yumaklı, sözleşmeli üretimde istedikleri seviyede olmadıklarını belirterek, ağırlık vermeleri gereken konuları da analiz ettiklerini, bu işi yapanların para kazanmasını ve sonraki yıllarda planlı üretim yapmasını hedeflediklerini anlattı.

Tarım ve hayvancılıkta verilen destekleri olağan dışı gelişmelere göre güncellediklerini kaydeden Yumaklı, 'Çiftçi gelirini sadece bir desteğe, ürün fiyatına bağlamak değil, politikaların ve onların içeriğinin tümüne bakarak incelemek, analiz etmek gerekir. Şunu rahatlıkla söyleyebilirim ki üreticilerimizin bugün itibarıyla tarımda sürdürülebilirlik açısından gelirleri onların herhangi bir şekilde problem yaşamayacağı seviyelerdedir.' diye konuştu.

Tarım ve Orman Bakanı Yumaklı, Türkiye'nin su krizi yaşayıp yaşamayacağına dair soru üzerine, 'Bundan sonra gözümüzün, kulağımızın baktığı yer su olmalı. Sadece bizim için değil. Bütün dünya için böyle. Ama bizim için çok daha önemli. Çünkü biz Akdeniz havzasındayız. Küresel ısınma çok hızlı bir biçimde önce bizim bulunduğumuz havzayı etkileyecek.' dedi.

Son 24 yılda su konusuna verilen desteklerden, su depolanmasına, kullanılmasına ve tesisine ilişkin yapılan yatırımlardan bahseden Yumaklı, 'Cumhuriyet tarihindeki (suya ilişkin) yatırımların yüzde 60'ı son 24 yılda yapılmış. 10 binin üzerinde su ve sulama tesisi yapılmış. Yaklaşık 4 trilyon liraya yakın para harcandı buraya. Bundan sonra da aynı şekilde devam edeceğiz. Yani bizim odak noktamız ve yatırım planlarımızın başlıca kalemlerinden bir tanesi tamamen su ve sulama sistemleri.' şeklinde konuştu.

Yumaklı, su tasarrufunun önemine işaret ederek, 'Bir damla su bile kıymeti farkında olunarak kullanılmak durumunda. Hükümet olarak, Bakanlık olarak bütün konsantrasyonumuz su ve sulama yatırımları. Planladıklarımız, projeye dönüşmüş olanlar, halihazırda inşaatı devam edenler, geçen yıl devreye aldıklarımız... Yine bu yıl 300'ün üzerinde tesisi devreye alacağız.' ifadelerini kullandı.

Bu alanda hayata geçirilen düzenlemelerden bahseden Yumaklı, 'Korkmalı mıyız? Eğer bunu çok önemsiz görüp ya da ötelersek önemini, o zaman korkmalıyız. Ama farkında olursak korkmamıza gerek yok. Bununla ilgili algılama, bu algının yükseltilmesi konularında da çalışmalar var.' dedi.

Bakan Yumaklı, tarımsal üretim planlamasında değişiklik olup olmayacağına ilişkin soru üzerine, bu planlamanın 13 stratejik ürün ve yem bitkilerinde uygulamaya konulduğunu anımsatarak, şu açıklamalarda bulundu:

'Türkiye'nin ekilebilir alanlarının yüzde 80'ine tekabül ediyor. Yani zaten Türkiye'nin neredeyse yüzde 80'ini bu anlamda planlamış durumdasınız. Ancak bizim tek başınıza karar almanızın, yasal düzenlemeler yapmamızın hiçbir sonuç alıcı yönü olmaz. Üreticilerimizle birlikte omuz omuza bunu hayata geçirmeye ihtiyacımız var. Nitekim de öyle oldu. Dolayısıyla Türkiye'nin dört bir tarafında üretim planlamasına destek veren, bunu sahiplenen bütün çiftçilerimize, üreticilerimize teşekkür ediyorum. Sonuç aldık, alacağız, almaya devam edeceğiz. 40 yıldır konuşulan bir konu. Şimdi eksiklerimizi tamamlamamız gerekir. Devasa bir sistemden bahsediyoruz. Bunun birdenbire hemen ertesi günü başka bir yere evrilmesini beklemek doğru değil. Zaten böyle bir şeyi de hiç kimse beklemiyor. Ama 3'er yıllık dönemler halinde bunu güncelliyoruz. Önümüzdeki 3 yıl için 2026 sonunda ürün desenlerini, buralara vereceğimiz destek mekanizmalarını yeniden gözden geçirirken aynı zamanda sistemi de sürekli dinamik tutma şansımız oluyor.'

Yumaklı, tarımsal planlamanın sonuçlarını kısa süre içerisinde göreceklerini, istatistiklerin paylaşılacağını bildirdi.

Tarım ve Orman Bakanı Yumaklı, gübre arzında Hürmüz Boğazı kaynaklı yaşanan sıkıntılar nedeniyle yeni ekim sezonuna ilişkin bir planlama olup olmadığına ilişkin soruya cevaben, savaşın başlamasının ardından daha önce yaptıkları planlama sayesinde herhangi bir sorun yaşamadıklarını anlattı.

Bu süreçte hayata geçirilen kararları paylaşan Yumaklı, şu ifadeleri kullandı:

'Yeni dönem için yani 2026'nın eylül ayından hatta ağustostan itibaren ihtiyacımız olan gübre tedarikleriyle ilgili çalışmalarımıza başladık. Türkiye'deki bütün ilgili kurumlarla birlikte çalışıyoruz. Onlarla birlikte bütün tedarik mekanizmalarında birlikte hareket ediyoruz. Şu anda birtakım ülkelerle anlaştık. Anlaşmalarımız ve anlaşacaklarımız var, bunlara devam edeceğiz. Yeni dönemde de bundan önce olduğu gibi gübre tedarikiyle ve tarımsal üretimin etkilenmesiyle ilgili hiçbir sorun yaşamayacağız.'

Bakan Yumaklı, Türkiye'nin İsrail'den tohum ithalatı yaptığına ilişkin eleştirilerin hatırlatılması üzerine, tohum üretiminde ilk 10 ülke arasında bulunduklarını ve otorite ülkeler arasında yer aldıklarını söyledi.

Dünyanın 117 ülkesine sertifikalı tohum ihraç ettiklerini vurgulayan Yumaklı, şu değerlendirmelerde bulundu:

'1 milyon 300 bin ton civarında tohum üretiyoruz. Yani 200-300 bin tonlardan gelmişiz buraya. İsrail ile tohum konusu söylendiğinde tabii çok ilgi çekiyor. Doğruluğunun yanlışlığının bir önemi yok. Çünkü bu yalanı devreye soktuğunuzda onun bir alıcısı oluyor maalesef. İsrail ile ticaret sonlanalı, şimdi tarihini bile hatırlamıyorum yani o kadar eski oldu. Bir şey oldu mu Türkiye'de? Olmadı. Demek ki öyle bir şey yok yani, almıyoruz. Öncesinde bazı ürünler için bunun ticareti yapılagelmiş ama ticaretin tamamen kesildiği andan itibaren İsrail ile ilgili ne alışımız ne de satışımız söz konusu bile değil. Yok, olmadı olmayacak yani.'

Yumaklı, Türkiye'de tohum anlamında hiçbir problem olmadığının altını çizerek, sözlerine şöyle devam etti:

'Türkiye tohumculuğu çok başarılıdır. AR-GE konusunda da başarılıdır. Yapılması gerekenler yok mu? Var. O her zaman olacak zaten. AR-GE konusunda bu arkadaşlarımız çalışıyor. Çalışmaya da devam edeceğiz. Bazı ürünlerle alakalı, özellikle iklim değişikliğini konuşuyoruz, kuraklığa dayalı tohumlarla ilgili Bakanlığımızın TAGEM (Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü) birimi geliştiriyor, Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü devasa arazilerinde bunları ekiyor, tohumlarını oluşturuyor, ondan sonra da üreticilere veriyor.'

Tarım ve Orman Bakanı Yumaklı, Kırsalda Bereket, Hayvancılığa Destek Projesi'ne ilişkin soru üzerine, Türkiye'nin ihtiyacının ortalama yüzde 10 civarındaki bölümünü ithalatla karşıladığını, bu konuda önemli projeler hayata geçirdiklerini söyledi.

Türkiye'nin hayvansal üretim konusunda ciddi potansiyele sahip olduğunu, pazar açısından da son derece avantajlı olduklarını dile getiren Yumaklı, 2028'de ithalatı gündemlerinden çıkartmayı hedeflediklerini vurguladı.

Yumaklı, daha önce büyükbaş hayvan yetiştiriciliği için hayata geçirdikleri projeden önemli dönüşler aldıklarını kaydederek, küçükbaşa yönelik Kırsalda Bereket, Hayvancılığa Destek Projesi'nin büyük ilgi gördüğünü bildirdi.

Bakan Yumaklı, 'Bugün arkadaşlarımız başvuru sonuçlarını yayınlamış olacak. Yoğun ilgi gördü, çok ciddi talep var. Hem büyükbaş hem de küçükbaş ile ilgili projeler bir defaya mahsus değil. devam edecek. Yıllar itibariyle 'artık ihtiyacımız yok' dediğimiz ana kadar devam edecek. O yüzden başvuran çok kıymetli üreticilerimize, genç kardeşlerime, hanım kardeşlerime söyleyeyim. 'Bu sefer çıkmadı' diye sakın umutsuzluğa kapılmasınlar, devam edeceğiz.' dedi.

Projeye başvuranların yüzde 46'sının kadın, yüzde 35'inin ise genç olduğunu dile getiren Yumaklı, tam da bunu hedeflediklerinin altını çizdi.

Bakan Yumaklı, gençlerin tarıma ilgisinin artırılması için yapılması gerekenlere ilişkin bir soru üzerine, gençlerin tarıma olan ilgisinin var sayıldığından veya algılandığından çok daha fazla olduğunu söyledi.

Bu konuda hayata geçirilen projelerden ve verilen desteklerden bahseden Yumaklı, Ziraat Bankası'nın özellikle gençlere ve kadınlara ciddi kredi açtığını anlattı.

Yumaklı, gençlerin teknolojiyi çok iyi kullandığını ve dünyadaki bütün gelişmeleri takip ettiğini belirterek, gençlerin ilgisini hem direkt desteklerinde hem kredi mekanizmalarında hem teşvik sistemlerinde gördüklerini bildirdi.

Bakan Yumaklı, 'Yani o klişe, 'artık gençler tarıma ilgi göstermiyor' konusu kesinlikle tersine dönmüş vaziyette. Biz şimdi bu avantajı kendi lehinize, ülkemiz lehine kullanma aşamasındayız.' diye konuştu.

Tarım ve Orman Bakanı Yumaklı, zaman zaman 'pestisit veya kimyasal ilaç kullanımı nedeniyle yurt dışından gönderilen ürünlerin piyasaya sürüldüğüne yönelik' iddiaların gündeme geldiğinin hatırlatılması üzerine, alınan herhangi bir meyvenin-sebzenin üzerinde zirai ilaç kalıntısının olup olmadığına dair şüphe duymanın gayet normal olduğunu söyledi.

Zirai ilaç konusunda kullanımlarla ve dozajlarla ilgili iklim değişikliğiyle ilgili bir kargaşa olduğunu fark ettiklerini aktaran Yumaklı, bu konuda tarlada, serada, paketleme tesislerinde, hallerde ve son tüketim yerlerinde denetim yapıldığını, burada rastlanan zirai ilaç kalıntılı ürünlerin imha edildiğini vurguladı.

Yumaklı, yurt dışından geri dönen ürünlerin yarısından fazlasının birtakım bürokratik konular nedeniyle iade edildiğini kaydederek, pestisit ile alakalı kabul edilebilir oranın ülkelere göre değiştiğini, ürünün gönderileceği ülkeye göre dikkat edilmesi gerektiğini, ürünün zirai ilacın etkisi kaybolmadan hasat edilebildiğini, bu gibi durumlarda karışıklık çıkabildiğini anlattı.

Pestisit veya zirai ilaç kalıntısının belirtilen kriterlerin dışında olduğunun tespit edilmesi halinde ürünün anında imha edildiğini vurgulayan Yumaklı, 'Bunların imha edildiğine dair şüphesi olan varsa, biz imha ettiğimiz alanlara bu kişileri götürüp gösterebiliriz. Hiçbir şekilde, 'yurt dışına gitti, oradaki ülkelerden geri döndü, ziyan olmasın, hadi bakalım biz içeriye bunu verelim' gibi bir şey kesinlikle yok. Büyük çoğunluğu da ongönderilen ülkede imha ediliyor zaten. Bize hiçbir şekilde geri dönmüyor.' diye konuştu.

Zirvenin açılışında konuşan Ziraat Bankası Genel Müdürü Alpaslan Çakar, küresel ekonominin son dönemde artan jeopolitik riskler, ticaret politikalarındaki korumacı eğilimler ve bölgesel çatışmaların etkisiyle yüksek düzeyde belirsizlik ve kırılganlık içeren bir süreçten geçtiğini belirtti.

Söz konusu gelişmelerin ülkelerin büyüme dinamikleri üzerinde belirleyici etki oluşturduğunu kaydeden Çakar, 'Bu çerçevede, enerji kaynakları, stratejik madenler, kritik ham maddeler ve gıda ürünleri gibi temel alanlarda fiyat oynaklığının artması ve tedarik zincirlerinde yaşanan aksaklıklar, ülkeler açısından önemli risk unsurları olarak öne çıkmaktadır. Arz güvenliğinin sağlanması ve kaynaklara kesintisiz erişimin sürdürülebilmesi, ekonomik istikrarın korunmasında kritik öneme sahiptir.' diye konuştu.

Çakar, Ziraat Bankası olarak tarımı yalnızca ekonomik bir faaliyet olarak değil, ülkenin gıda arz güvenliği, istihdamı, ekonomik istikrarı ve kalkınması açısından stratejik bir alan olarak değerlendirdiklerini aktararak, şu ifadeleri kullandı:

'Son yıllarda yayımlanan küresel raporlar bize çok net bir gerçeği göstermektedir ki artan dünya nüfusu, iklim değişikliği, su ve doğal kaynaklara ilişkin gelişmeler, tarımın stratejik önemini her geçen gün daha da artırmaktadır. Sürdürülebilir tarımın gelişmesi modern üretim tekniklerine erişim, mekanizasyon, teknoloji kullanımı, altyapı yatırımları ve risk yönetimi gibi alanlarda güçlü bir finansman altyapısını gerektirmektedir.

Ziraat Bankası'nın tarım sektörünün finansmanına yönelik olarak 1 milyondan fazla üreticiye kullandırılan tarımsal kredi bakiyesi bugün itibarıyla 930 milyar lirayı aştı. Bankamızın tarımsal kredilerdeki sektör payı yüzde 70 seviyelerindedir. Tarımsal kredilerimizin yüzde 90'ı sübvansiyonlu kredilerden oluşurken, bu kredilerin yaklaşık yüzde 23'ünün faiz maliyetinin tamamı Hazine ve Maliye Bakanlığımız tarafından karşılanmaktadır.'

Tarım sektöründe kullanılan suyun verimliliğinin artırılmasında modern ve basınçlı sulama sistemlerinin kritik rol üstlendiğini bildiren Çakar, modern ve basınçlı sulama sistemleri yatırımlarının finansmanı kapsamında son bir yılda Ziraat Bankası'nın 9 milyar liradan fazla kredi kullandırdığını, bu kapsamda kullandırılan kredilerin bakiyesinin ise 24 milyar liraya ulaştığını söyledi.

Çakar, tarım sektöründe üreticilerin yaş ortalamasının giderek yükselmesinin üretimin sürdürülebilirliği açısından kritik risk alanı oluşturduğunu belirterek, 2025 itibarıyla 149 bini aşkın genç çiftçiye 172 milyar lira, 68 bini aşkın kadın çiftçiye ise 54 milyar lira finansman sağlandığını dile getirdi.

İklim ve diğer dış etkenlerin olumsuz etkilerini en aza indirerek yıl boyunca kesintisiz üretim yapılabilmesine olanak sağlayan seracılık ve örtü altı üretim faaliyetlerini önemsediklerini anlatan Çakar, bu kapsamda kullandırılan kredilerin bakiyesinin ise 15 milyar lirayı geçtiğini kaydetti.

Çakar, tarımın finansmanında sadece üretim değil, depolama, lojistik, altyapı ve teknoloji yatırımlarının da stratejik önemde olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

'Özellikle gıda güvenliğinin sağlanması, ürün kalitesinin korunması, gıda israfının minimize edilmesi ve tedarik zincirinin sürekliliğinin sağlanması noktasında büyük öneme sahip olan soğuk hava deposu yatırımlarının finansmanına da kesintisiz olarak devam ediyoruz. Tarımda dijitalleşme ve akıllı tarım teknolojilerinin kullanımı başta hassas tarım uygulamaları olmak üzere, tarımsal üretimde üretkenliğin ve gelir düzeyinin artırılması, sektörün iklim etkilerine dayanıklılığının güçlendirilmesi ve ortaya çıkan emisyonların minimize edilmesi bağlamında kritik öneme sahiptir.'

Ülkenin sahip olduğu stratejik coğrafi konum, köklü üretim geleneği, dinamik nüfus yapısı ve zengin tarımsal kaynakları sayesinde tarımsal üretimde önemli bir potansiyele sahip olduğunu dile getiren Çakar, bu potansiyelin ekonomik değere dönüşebilmesinin modern ve verimli işletmelerin yaygınlaşmasına, sürdürülebilir üretim anlayışının güçlenmesine ve üreticilerin etkin finansman olanaklarına erişebilmesine bağlı olduğunu sözlerine ekledi.

TürkMedya İcra Kurulu Başkanı Murat Çiçek de tarımın geleceği, sürdürülebilir üretim modelleri ve sektörün öncelikli gündemlerinin zirvede ele alınacağını belirtti.

Zirvede kamu, finans, sigorta, teknoloji ve tarım sektörlerinden temsilcilerin bir araya geldiğine dikkati çeken Çiçek, 'Amacımız yalnızca mevcut durumu değerlendirmek değil, aynı zamanda geleceğin tarımını şekillendirecek fikirleri, projeleri ve işbirliklerini de ortaya koymak' dedi.

Çiçek, tarım sektörünün gelişimine katkı sağlayacak platformları desteklemeyi sürdüreceklerini ve zirvenin sektör paydaşları arasında yeni işbirlikleri ile çözüm önerilerinin geliştirilmesine katkı sunacaklarını söyledi.

Merkez Bankası gecelik vadede borç verme faiz oranının yüzde 40'ta, gecelik vadede borçlanma faiz oranının da yüzde 35,5'te sabit tutulduğu bildirilen duyuruda, şu ifadelere yer verildi:

'Yılın ilk aylarındaki yükselişinin ardından enerji fiyatlarının da etkisiyle nisan ayında artan enflasyonun ana eğilimi, mayıs ayında bir miktar gerilemiştir. Jeopolitik gelişmeler eşliğindeki belirsizlikler neticesinde enerji fiyatlarında oynaklık ve yüksek seyir sürmektedir. İlk çeyreğe ait veriler iktisadi faaliyetin yavaşlamaya devam ettiğini gösterirken, öncü veriler iç talepteki zayıf seyrin sürdüğüne işaret etmektedir.'

Duyuruda, jeopolitik gelişmelerin maliyet kanalı, iktisadi faaliyet ve beklenti kanalı üzerinden enflasyon görünümüne etkilerinin yakından takip edildiği belirtildi.

Fiyat istikrarı sağlanana kadar sürdürülecek sıkı para politikası duruşunun talep, kur ve beklenti kanalları üzerinden dezenflasyon sürecini güçlendireceği vurgulanan duyuruda, Kurulun politika faizine ilişkin atılacak adımları, enflasyon gerçekleşmelerini, ana eğilimini ve beklentilerini göz önünde bulundurarak ara hedeflerle uyumlu biçimde dezenflasyonun gerektirdiği sıkılığı sağlayacak şekilde belirleyeceği kaydedildi.

Duyuruda, şu değerlendirmelere yer verildi:

'Para politikası kararları enflasyon görünümü odaklı, toplantı bazlı ve ihtiyatlı bir yaklaşımla alınmaktadır. Enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bir bozulma olması durumunda para politikası duruşu sıkılaştırılacaktır. Kurul enflasyon üzerindeki yukarı yönlü risklere karşı ihtiyatlı duruşunu vurgulamıştır. Kredi ve mevduat piyasalarında öngörülenin dışında gelişmeler olması halinde parasal aktarım mekanizması ilave makroihtiyati adımlarla desteklenecektir. Likidite koşulları yakından izlenmeye ve likidite yönetimi araçları etkili şekilde kullanılmaya devam edilecektir.'

Kurulun politika kararlarını enflasyonu orta vadede yüzde 5 hedefine ulaştıracak parasal ve finansal koşulları sağlayacak şekilde belirleyeceği ve kararlarını öngörülebilir, veri odaklı ve şeffaf bir çerçevede alacağı belirtilen duyuruda, Para Politikası Kurulu Toplantı Özetinin beş iş günü içinde yayımlanacağı bildirildi.

Bankacılık sektöründe toplam mevduat ise bankalar arası dahil geçen hafta 75 milyar 397 milyon lira artarak 29 trilyon 558 milyar 376 milyon liradan 29 trilyon 633 milyar 774 milyon liraya yükseldi.

Tüketici kredilerinin tutarı, bu dönemde 44 milyar 662 milyon lira artarak 3 trilyon 287 milyar 809 milyon liraya yükseldi. Söz konusu tutarın 788 milyar 284 milyon lirası konut, 43 milyar 544 milyon lirası taşıt ve 2 trilyon 455 milyar 981 milyon lirası ihtiyaç kredilerinden oluştu.

Bu dönemde taksitli ticari kredilerin tutarı, 31 milyar 947 milyon lira artarak 4 trilyon 54 milyar 664 milyon lira oldu. Bankaların bireysel kredi kartı alacakları ise yüzde 0,5 azalışla 3 trilyon 157 milyar 533 milyon lira düzeyinde gerçekleşti.

Bireysel kredi kartı alacaklarının 1 trilyon 174 milyar 643 milyon lirasını taksitli, 1 trilyon 982 milyar 890 milyon lirasını taksitsiz borçlar oluşturdu.

Bankacılık sektöründe takipteki alacaklar, 5 Haziran itibarıyla önceki haftaya göre 14 milyar 668 milyon lira artışla 738 milyar 524 milyon liraya çıktı. Takipteki alacakların 559 milyar 819 milyon lirasına özel karşılık ayrıldı.

Aynı dönemde bankacılık sisteminin yasal öz kaynakları, 38 milyar 556 milyon lira artarak 5 trilyon 678 milyar 639 milyon liraya yükseldi.

KKM bakiyesi ise geçen hafta 1,3 milyon lira azalarak 311,2 milyon liraya düştü.

ENHANCER Projesi kapsamında 5 binden fazla girişimciye eğitim verilerek, 1164 kişiye sürdürülebilir istihdam sağlandı.

ENHANCER Pro Projesi ise 45 milyon avroluk yeni hibe programları içeriyor.

Proje, Adana, Adıyaman, Ankara, Bursa, Elazığ, Gaziantep, Hatay, İstanbul, İzmir, Kahramanmaraş, Kayseri, Kilis, Kocaeli, Konya, Malatya, Mersin, Osmaniye ve Şanlıurfa'da uygulanacak.

Program kapsamında bu 18 ilde Yerel Ortak Kullanım Tesisleri ve Girişimcilik Hibe programlarına yönelik teklif çağrısına çıkıldı.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürü Ahmet Şimşek, burada yaptığı konuşmada, kalkınmanın, farklı toplulukların ortak hedefler etrafında buluşabilmesi olduğunu belirterek, 'Bakanlığımızın temel önceliklerinden biri üretimi, istihdam ve girişimciliği destekleyerek şehirlerimizin ekonomik ve sosyal kalkınmasını yükseltmektir. Bu doğrultuda girişimciliği yalnızca ekonomik büyümenin bir unsuru olarak değil, toplumsal büyümenin, sürdürülebilir refahın en güçlü araçlarından biri olarak görüyoruz.' dedi.

ENHANCER Projesi'nin tam olarak bu anlayışla hayata geçirildiğini dile getiren Şimşek, 2020'de başlayan proje kapsamında, girişimcilik kapasitesinin geliştirilmesi, sürdürülebilir geçim kaynağı oluşturulması ve istihdam fırsatlarının artırılması gibi hedefler belirlendiğini ifade etti.

Şimşek, proje kapsamında uygulanan 8 hibe programı aracılığıyla KOBİ'lere, kooperatiflere, girişimcilik ekosisteminde faaliyet gösteren kurumlara ve girişimcilere destek sağlandığını belirterek, 'ENHANCER Projesi ile yaklaşık 17,4 milyon avro kaynak aktarılmıştır. 5 binden fazla kişi girişimcilik eğitimlerinden yararlanmış, yüzlerce girişimci mentörlük desteği almış ve finansmana erişme imkanları geliştirilmiştir.' diye konuştu.

ENHANCER Pro Projesi'nin de elde edilen kazanımları daha ileriye taşımanın amaçlandığı yeni bir aşamayı temsil ettiğini söyleyen Şimşek, şunları kaydetti:

'ENHANCER Pro Projesi, daha fazla istihdama, daha yüksek katma değere ve daha sürdürülebilir kalkınma sonuçlarına katkıda bulunacak. 4 yıl boyunca devam edecek bu proje, girişimlerden KOBİ'lere kooperatiflerden iş ekosistemi aktörlerine kadar geniş bir hedef kitlesinin kapasitesini geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda yeni girişimlerin kurulması ve büyütülmesi desteklenecek. KOBİ'lerin de rekabet gücü artırılacak. Kooperatiflerin kurumsal kapasiteleri güçlendirilecek ve iş ekosisteminin gelişimine katkı sağlanacak.'

AB Türkiye Delegasyonu Bölüm Başkanı Jean Barbe de ENHANCER Projesi ile sosyo ekonomik kapsayıcılık açısından adımlar atıldığını belirtti.

Programda, Uluslararası Göç Politikaları Geliştirme Merkezi Genel Müdür Yardımcısı Sedef Dearing de konuşma yaptı.

Buna göre, BTK, dolandırıcılıktan teröre kadar pek çok suçun işlenmesinde kullanılan açık hat olarak da bilinen başkaları adına kayıtlanan sahte hatların önlenmesine yönelik düzenleme yaptı.

BTK tarafından alınan ilave tedbirlere göre, geçerliliği elektronik ortamda teyit edilemeyen, elektronik kimlik doğrulama kabiliyeti bulunmayan sürücü belgesi, nüfus cüzdanı, meslek kartı gibi kartlar ile elektronik haberleşme hizmeti almak üzere abonelik kurulamayacak.

Kişilerin kimlik belgelerinin geçerli olduğu ve başvuruda bulunan kişinin de kimlik belgesinin gerçek sahibi olduğu, işletmeciler tarafından kimlik belgesi ile birlikte yüz, parmak izi özeti ya da ulusal makamlarca verilmiş e-Devlet şifresi, Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı gibi şifreler ile doğrulanacak. Kimlik kartının kaybı ya da değişimi gibi hallerde, geçici kimlik belgesi ile birlikte yüz gibi verilerin alınması suretiyle abonelik tesis edilebilecek.

Yabancıların aboneliklerinde de elektronik kimlik doğrulama kabiliyetli ulusal veya uluslararası makamlarca verilen kimlik belgeleri ile güvenli şekilde kimlik doğrulaması yapılacak. Elektronik kimlik doğrulama kabiliyetli kimlik belgesi bulunmayan yabancıların kimlikleri, Göç İdaresi Başkanlığı mobil uygulaması Göç-Bil üzerinden biyometrik veriler ile doğrulanacak, diplomatların kimlikleri ise e-Devlet üzerinden Dışişleri Bakanlığınca teyit edilecek.

İşletmeciler tarafından 3 ayda bir mevcut abonelerin aktifliği kontrol edilerek, ölüm, faaliyet izni iptali, fesih gibi sebeplerle teyit edilemeyen abonelerin hatları kapatılarak sahipsiz hatların yasa dışı kullanımı engellenecek.

Operatörler bir kişi adına, Türk vatandaşları için 6, yabancılar için 3, turistler için ise 1'den fazla hat açamayacak. Bu sayıdan fazla hattı olan gerçek ve tüzel kişilere hatlarını 6 ay içerisinde devretme veya feshetme imkanı verilecek, aboneler bu işlem için herhangi bir ücret ödemeyecek. Yabancı gerçek kişi abonelerin kimlikleri yeniden doğrulanacak ve doğrulanamayan sahte hatların 6 ay içerisinde kapatılması sağlanacak.

Sahte hatların önlenmesine yönelik alınan tedbirler 25 Haziran'da yürürlüğe girecek.

Kamuoyunda 'açık hat' olarak bilinen ve dolandırıcılıktan terör suçlarına kadar birçok yasa dışı faaliyette kullanılan sahte hatların önlenmesine yönelik yeni düzenlemelere dikkati çeken Uraloğlu, şunları kaydetti:

'Yönetmelikler kapsamında, tedbirler 25 Haziran'da yürürlüğe girecek. Yeni uygulamalarla kimlik doğrulama süreçleri güçlendirilecek, sahipsiz hatlar kapatılacak ve bir kişi adına açılabilecek hat sayısına sınırlama getirilecek. Sahte hatlar, suç örgütleri tarafından çokça kullanılıyor. Başkaları adına kayıtlanan hatlar nedeniyle vatandaşlarımız haberi olmadan icra takipleri, davalar ve hatta ceza soruşturmalarıyla karşı karşıya kalabiliyor. Bu mağduriyetlerin önüne geçmek ve elektronik haberleşme sektöründe güvenliği artırmak amacıyla ilave tedbirleri devreye alıyoruz.'

Uraloğlu, yeni dönemde elektronik ortamda güvenli şekilde doğrulanamayan ve elektronik kimlik doğrulama kabiliyeti bulunmayan nüfus cüzdanı, sürücü belgesi veya meslek kartı gibi belgelerle, abonelik yapılamayacağını vurguladı.

Abonelik başvurularında, kişinin kimlik belgesinin geçerli olduğu ve başvuruyu yapan kişinin de belgenin gerçek sahibi olduğu yüz veya parmak izi özeti ya da e-Devlet şifresi, Türkiye Cumhuriyeti (TC) kimlik kartı şifresi gibi ulusal makamlarca verilmiş şifrelerle doğrulanacağına değinen Uraloğlu, TC kimlik kartının kaybı veya yenilenmesi gibi durumlarda verilen geçici kimlik belgesiyle abonelik işlemi yapılabileceğini, bu işlemlerde yüz verisi gibi ek önlemler alınacağını kaydetti.

Yabancı aboneliklerde de güvenli kimlik doğrulama süreçlerinin uygulanacağına işaret eden Uraloğlu, elektronik kimlik doğrulama özelliğine sahip e-pasaport gibi belgelerle işlem yapılabileceğini, elektronik doğrulama imkanı bulunmayan yabancıların kimliklerinin Göç İdaresi Başkanlığının Göç-Bil sistemi üzerinden biyometrik verileriyle doğrulanacağını, diplomatların kimliklerinin ise e-Devlet Kapısı üzerinden Dışişleri Bakanlığı tarafından teyit edileceğini aktardı.

Uraloğlu, işletmecilerin de mevcut abonelerini düzenli olarak kontrol edeceğinin altını çizerek, şöyle devam etti: 'Üç ayda bir yapılacak kontrollerle ölüm, faaliyet izni iptali, fesih ve benzeri nedenlerle doğrulanamayan abonelikler tespit edilerek kapatılacak. Böylece, sahipsiz hatların yasa dışı faaliyetlerde kullanılmasının önüne geçeceğiz. Yeni düzenlemeyle, bir kişi adına açılabilecek hat sayısına da üst sınır getirildi. Türk vatandaşları adına en fazla 6, yabancılar adına en fazla 3, turistler adına ise yalnızca 1 hat açılabilecek. Bu sayıların üzerinde hattı bulunan abonelerimize, 6 ay içinde hatlarını ücretsiz şekilde devretme veya feshetme imkanı tanıyacağız.'

Uraloğlu ayrıca, kurumsal aboneler için 100, siyasi parti, sendika, vergi muafiyeti tanınan vakıf, kamu yararına çalışan dernek vasfını haiz aboneler için en fazla 2 bin hat sınırlaması getirildiğine dikkati çekti.

Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler Yönetmeliği'nde tanımlanan mikro işletme vasfını haiz abonelerin 200, küçük işletme vasfını haiz abonelerin 500, orta büyüklükteki işletme vasfını haiz abonelerin 2 bin adetten fazla hat açamayacağına işaret eden Uraloğlu, şunları kaydetti:

'Bu sınırlamalar kamu kurumları, büyükelçilikler, orta büyüklükteki işletme vasfını aşan büyük işletmelerle afet ve acil durumlarda arama kurtarma faaliyetinde bulunan sivil toplum kuruluşları için uygulanmayacak. Yabancı gerçek kişi abonelerin mevcut hatları ve kimlikleri yeniden doğrulanacak, doğrulanamayan sahte hatların 6 ay içinde kapatılması sağlanacak. Hedefimiz hem vatandaşlarımızı korumak, hem de elektronik haberleşme altyapımızı daha güvenli hale getirmektir.'

AK Parti Kastamonu İl Başkanı Ahmet Sevgilioğlu tarafından yapılan açıklamada, Bozkurt Sel Felaketi'nin ardından ilçelerin yaralarının sarılması sürecinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a iletilen talepler doğrultusunda doğal gaz yatırımlarının hızla hayata geçirildiği belirtildi. Açıklamada, mevcut doğal gaz hizmetinin her geçen gün daha fazla vatandaşla buluşturulduğu ifade edildi.

Yeni proje kapsamında Cide ve İnebolu ilçelerinde bugün taşımalı sistemle sağlanan doğal gazın boru hattı üzerinden iletilmesi planlanıyor. Böylece arz güvenliğinin artırılması, olası kesintilerin önüne geçilmesi ve enerji altyapısının daha güçlü hale getirilmesi hedefleniyor.

Projenin yalnızca Cide ve İnebolu ile sınırlı kalmayacağı, Ağlı, Azdavay, Şenpazar, Küre ve çevre ilçeler için de ilerleyen süreçte boru hattı ile doğal gaz altyapısına kavuşma imkanı oluşturacağı ifade edildi.

AK Parti Kastamonu İl Başkanı Ahmet Sevgilioğlu açıklamalarında, 'Proje; Ağlı, Azdavay, Şenpazar, Küre ve çevre ilçelerimizin de gelecekte boru hattıyla doğal gaz altyapısına kavuşabilmesinin önünü açacak. 2027 yılı içinde etüt ve mühendislik çalışmaları tamamlanacak, boru hattı yapım çalışmalarına başlanacak. Çalışmaların 2029 yılında tamamlanması planlanmaktadır' dedi.

TOKİ tarafından üretilen veya yapımı devam eden projelerde yer alan konutlar, 15 Haziran–17 Temmuz 2026 tarihleri arasında başvuru önceliğine göre kurasız açık satış yöntemiyle vatandaşlara sunulacak. TOKİ tarafından yayımlanan güncel proje listesine göre kampanya kapsamında 12 bin 53 adet 2+1 ve 6 bin 778 adet 3+1 olmak üzere toplam 18 bin 831 konut yer alıyor. Vatandaşlar, kampanya şartlarını taşımaları halinde satışa sunulan konutlar arasından seçim yapabilecek ve gayrimenkul satış sözleşmelerini ilgili banka şubelerinde imzalayabilecek.

Altın Emlak Global Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, kampanyanın klasik sosyal konut projelerinden farklı bir yöntemle yürütüleceğini belirterek; 'Bu kampanyada kura çekimi yapılmayacak. Konutlar, başvuru önceliğine göre açık satış yöntemiyle vatandaşlarımıza sunulacak. Şartları taşıyan tüketiciler, proje listelerini inceleyerek tercih ettikleri konutu belirleyebilecek ve ilgili banka şubesinden doğrudan işlem yapabilecek. Özellikle talebin yoğun olduğu projelerde başvuru tarihinden önce alternatiflerin dikkatle incelenmesi önem taşıyor' dedi.

Özelmacıklı; 'TOKİ tarafından yayımlanan proje listesinde her proje için ayrı ayrı 'Öngörülen Tahmini Teslim Süresi' bilgisi yer alıyor. Bazı projeler hemen teslim niteliğindeyken, bazı projelerde tahmini teslim süresi 48 aya kadar çıkıyor. Satın alma kararı verilirken yalnızca peşinat ve aylık taksit tutarı dikkate alınmamalı. Hemen teslim edilebilecek bir konut ile teslim süresi 48 aya kadar çıkabilen bir proje aynı koşullarda değerlendirilemez. Özellikle kira ödemeye devam edecek vatandaşlarımız, teslim tarihine kadar oluşabilecek kira giderlerini de toplam maliyet hesabına dahil etmeli' dedi.

Kampanya kapsamındaki satış işlemleri Türkiye Halk Bankası A.Ş. ve T.C. Ziraat Bankası A.Ş. aracılığıyla yürütülecek. Ancak her proje için işlem yapılacak banka aynı olmayacak. Yetkili banka, TOKİ tarafından proje bazında belirlenmiş durumda. Özelmacıklı, 'Kampanya kapsamında hem Halkbank hem de Ziraat Bankası üzerinden satış işlemleri yapılacak. Ancak tüketiciler istedikleri bankayı seçemeyecek. İşlem yapılacak banka proje bazında belirleniyor. Aynı ilde, hatta aynı ilçede yer alan farklı projelerde dahi yetkili banka değişebiliyor. Bu nedenle vatandaşlarımızın tercih ettikleri projenin hangi banka aracılığıyla satışa sunulduğunu önceden kontrol etmeleri gerekiyor' dedi.

İskn alınması ve teslime ilişkin herhangi bir engel bulunmaması halinde konutlar, listede belirtilen tahmini teslim süresinden daha önce teslim edilebilecek. Bununla birlikte teslim borcunun yerine getirilmesinde alıcıya taahhüt edilen ve temerrüde esas kabul edilen kesin süre, sözleşme tarihinden itibaren 48 ayı aşamayacak. Teslime hazır projelerde ise teslim işlemleri satış tarihinden 15 gün sonra gerçekleştirilecek. Proje bazında yetkilendirilen bankanın tüm şubelerinden işlem yapılabilecek. Açık satış kampanyasında gelir sınırı ve ikametgh şartı aranmayacak. Bir hane halkı adına, yani kişinin kendisi ve eşi adına yalnızca bir adet konut satın alınabilecek. Sözleşmeden doğan hakların üçüncü kişilere devri ise konut tesliminden bir yıl sonra yapılabilecek.

Sektörün miktar bazındaki ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 15,5 gerilerken değer bazında yüzde 7,1 düşüş gerçekleşti.

Ürün grupları bazında ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 16,8 artışla 551,3 milyon dolara yükselen ayçiçek yağı, ihracatta ilk sırada yer aldı.

Ülke bazında 560,2 milyon dolarlık ihracat yapılan Irak'taki yüzde 28'lik düşüşün etkisiyle Orta Doğu pazarında yüzde 13,8'lik gerileme yaşandı. İran'a yapılan ihracat ise ilk beş ayda geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 34,6 artışla 147,1 milyon dolara yükseldi.

İran, Türkiye'nin toplam hububat sektörü ihracatında ilk 6 ülke arasında yer aldı.

Açıklamada görüşlerine yer verilen TİM Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri Sektör Kurulu Başkanı Nihat Uysallı, mayıs ayında takvim etkisinden kaynaklanan 6 eksik iş gününün aylık ihracat performansını sınırladığını ancak gıda sanayisinin küresel rekabet gücü ve pazar esnekliğiyle stratejik cazibesini koruduğunu belirtti.

Küresel ölçekte yaşanan maliyet ve hacim baskısına karşı sektörün en büyük güvencesinin, bu yıl tarımsal üretimde beklenen yüksek üretim rakamları olduğunu belirten Uysallı, 'TÜİK'in tahminlerinde buğdayda yüzde 26,7'lik, kırmızı mercimekte yüzde 54,1'lik ve ayçiçeğinde yüzde 16,2'lik yükselişe işaret eden rekor rekolte öngörüleri, un, makarna, bitkisel yağ ve bakliyat sanayimiz için hayati bir hammadde arzı oluşturacaktır' ifadelerini kullandı.

BAGİS'in, balıkçı gemilerinin kimlik, konum, zaman, hız, yön gibi seyir verilerinin GSM ve uydu iletişim araçları vasıtasıyla dijital ortamda kayıt altına alınarak haritalar üzerinde gösterilmesini sağlayan uzaktan takip sistemi olduğunu anlatan Türkyılmaz, 'Bakanlığımız, 2016'da BAGİS cihazlarını balıkçı gemilerimize ücretsiz monte ederek izleme sistemini yaygın kullanmaya başladı. Gelişen teknolojiden daha iyi faydalanmak amacıyla BAGİS cihazlarının yenilenmesi için çeşitli projeler başlatıldı. Bakanlığımız ve FAO işbirliğinde yürütülen proje kapsamında ilk etapta yaklaşık 1 milyon dolar bütçe kullanılarak 858 izleme cihazı temin edildi. 19 metre ve üzeri boylardaki balıkçı gemilerine BAGİS cihazları takılmaya başlandı' diye konuştu.

Türkyılmaz, yeni BAGİS cihazlarının temini ve gemilere montajının Bakanlık tarafından ücretsiz yaptırıldığına işaret ederek, 'Yıl sonuna kadar bu cihazların montajını tamamlayacağız. Hazırlanan diğer projeler kapsamında gelecek yıldan itibaren 19 metreden küçük boylardaki gemilere de yeni BAGİS cihazları takılması planlanmaktadır' ifadesini kullandı.

Yeni BAGİS cihazlarının montajına genel balıkçılık av sezonunun bittiği 15 Nisan itibarıyla başlandığını aktaran Türkyılmaz, şöyle devam etti: 'Bakanlığımız gemilerin bağlı bulunduğu barınakları belirleyerek buralarda montaj işlemlerinin yapılmasını sağlamaktadır. Montajların yapılacağı barınaklar, her ilde gemilerin yoğun bulunduğu yerlere göre seçildi. Bu doğrultuda balıkçılarımıza ilave yük getirmeden montaj işlemlerini gerçekleştiriyoruz. Montaj yapılacak barınaklar, montaj tarihleriyle birlikte Genel Müdürlüğümüz internet sitesinden ve Bakanlığımız il-ilçe müdürlükleri kanalıyla balıkçılarımıza duyurulmaktadır. Yeni BAGİS cihazlarını, ilk olarak uluslararası sularda orkinos avcılığına giden balıkçı gemilerimize taktık. Bu gemiler şu anda Akdeniz'in uluslararası sularında avcılık yapmaktadır. Tedarik sürecine göre montajları, mümkün olduğunca yeni av sezonu açılmadan büyük ölçüde gerçekleştirmeyi hedefliyoruz.'

Türkyılmaz, gelişen teknoloji sayesinde izleme cihazlarının daha kompakt ve verimli hale geldiğini belirterek, 'Yeni BAGİS cihazları, yasa dışı avcılıkla mücadelede ve balıkçılığa yasak alanların takibinde gelişmiş özellikler barındırmaktadır. Cihazlarda balıkçılığa yasak alanlar tanımlanarak bu alandaki gemi hareketleri yakından takip edilmekte ve olası ihlaller tespit edilmeye çalışılmaktadır. Cihazların sinyal aralığı gerektiğinde uzaktan erişimle değiştirilerek gemi daha sıkı takibe alınabilmektedir' değerlendirmesinde bulundu.

Bakanlığın, yasa dışı avcılıkla mücadele kapsamında BAGİS cihazlarının modernizasyonu yanında başka adımlar da attığına işaret eden Türkyılmaz, bu kapsamda Marmara Su Ürünleri Kontrol ve Denetim Merkezinin Türkiye'yi çevreleyen denizlerdeki avcılık faaliyetlerini sürekli takip ettiğini anlattı.

Türkyılmaz, ihlal durumunda bu merkezdeki ekiplerin müdahale edebileceğini veya diğer illerdeki denetim ekipleriyle koordinasyon sağlayacağını belirterek şunları kaydetti: 'İllegal balıkçılıkla mücadelede bir diğer önemli adım Ulusal Eylem Planı'nın hayata geçirilmesidir. 5 Haziran Dünya Yasa Dışı Avcılıkla Mücadele Günü'nde yayımladığımız eylem planı, yasa dışı, kayıt dışı ve düzenlenmemiş balıkçılıkla mücadelede ülke olarak kararlılığımızı ve bölgemizdeki güçlü yapımızı göstermektedir. FAO'ya uyumlu olarak hazırlanan planla, gemi izleme sistemleri, liman kontrolleri, 7 gün 24 saat kesintisiz saha operasyonlarıyla denetim standartlarımızı uluslararası anlamda güçlendiriyoruz.'

Özellikle İstanbul'un yeniden önemli bir biniş limanı olarak öne çıkması ve Ege limanlarının yoğun ilgi görmesi, Türkiye'nin Doğu Akdeniz kruvaziyer rotalarındaki stratejik rolünü daha da pekiştiriyor.

Sektör temsilcileri, güçlü rezervasyon performansı ve artan uluslararası talebin etkisiyle 2026 sezonunun hem Türkiye hem de İstanbul açısından önemli bir büyüme ve yatırım dönemi olacağını değerlendiriyor.

MSC Cruises Türkiye Ülke Müdürü Işın Hekimoğlu, yaptığı değerlendirmede, MSC Cruises olarak yaz ve kış sezonları boyunca kesintisiz olarak İstanbul, İzmir ve Kuşadası hareketli operasyonlarını artırmaya devam ettiklerini söyledi.

Hekimoğlu, 2026 sezonunu Türkiye kruvaziyer pazarı açısından son derece stratejik ve güçlü bir büyüme dönemi olarak değerlendirdiklerini belirterek, Türkiye'ye olan talebin yükselmesiyle birlikte bölgedeki kapasitelerini ve sefer çeşitliliklerini daha da geliştirmeyi hedeflediklerini aktardı.

İstanbul'un yeniden güçlü bir biniş limanı olarak konumlanmasının Kuşadası'nın ise en popüler limanlardan biri olmasının Doğu Akdeniz operasyonları açısından büyük önem taşıdığına işaret eden Hekimoğlu, 'Şehrin merkezindeki limanlar aracılığıyla misafirlerimize biniş kolaylığı sağlayan bu limanlar sayesinde Türkiye'de kruvaziyer tatiline olan ilginin her yıl daha fazla arttığını görüyoruz' diye konuştu.

Hekimoğlu, doluluk oranları açısından oldukça pozitif bir tablo öngördüklerini anımsatarak, 'Özellikle Doğu Akdeniz rotalarında yüksek doluluk seviyelerine ulaşmayı bekliyoruz. Türkiye'nin yeniden kruvaziyer haritasında güçlü bir şekilde konumlanması bu büyümeyi destekleyen en önemli faktörlerden biri' değerlendirmesinde bulundu.

Işın Hekimoğlu, Avrupa, Orta Doğu ve Amerika pazarlarından Türkiye hareketli çıkış seferlerine yönelik ciddi bir uluslararası talebin mevcut olduğuna dikkati çekti.

Bu sezon hedeflerinin kruvaziyer seyahatinin alternatif tatil seçeneklerine kıyasla ne kadar uygun fiyatlı, biniş limanları sayesinde kolayca erişilebilir bir keşif yolculuğu olduğunu vurgulamak olduğunu kaydeden Hekimoğlu, 'Böylece her geçen gün artan Türk misafir sayımızı daha da büyütmek ve limanlarımızı Doğu Akdeniz programlarının en önemli merkezlerinden biri haline getirmeyi hedefliyoruz' ifadelerini kullandı.

Hekimoğlu, Türkiye'nin coğrafi avantajı, kültürel zenginliği ve güçlü hava yolu bağlantılarının büyümeyi destekleyen en önemli unsurlar arasında yer aldığına işaret ederek, 'İstanbul, tarih, kültür, gastronomi ve ulaşım altyapısını bir arada sunabilen dünyadaki sayılı destinasyonlardan biri. Bu nedenle özellikle Avrupa ve uzun mesafe pazarlarında yeniden çok yüksek bir ilgi görüyor' diye konuştu.

Rezervasyon trendlerine bakıldığında 2026 sezonu için erken rezervasyon performansının oldukça güçlü ilerlediğine dikkati çeken Hekimoğlu, 'Özellikle yaz sezonuna yönelik talepte ciddi bir ivme mevcut. Fakat diğer yandan mevsim fark etmeksizin kruvaziyer seyahatindeki yükseliş, durdurulamaz şekilde devam ediyor. Deneyim arayışında olan yeni nesil yolcular, kruvaziyer yolculuğunu sadece bir tatil değil, aynı zamanda çok destinasyonlu premium bir deneyim olarak görüyor' dedi.

Celestyal Cruises Türkiye Direktörü Özgü Alnıtemiz de Türkiye limanlarına düzenli ve aralıksız olarak gelen kruvaziyer firması Celestyal'in bu yıl da aynı bağlılıkla programlarında Türkiye limanlarını konumlandırmaya devam ettiğini ifade etti.

Her yıl 140 ülkeden çoğunluğu Amerikalı, Avrupalı olmak üzere toplam 120 bin uluslararası kruvaziyer yolcusunun gemileriyle Türkiye limanlarına geldiğini kaydeden Alnıtemiz, 'Ege programlarının vazgeçilmez durağı Kuşadası, yabancı misafirlerimizin buraya ilgisi yüksek. Kuşadası çıkışlı Yunan Adaları programlarımız ekim sonuna kadar sürecek' dedi.

Alnıtemiz, 2025'i rekor sayıda kruvaziyer gemisinin limanlara geldiği parlak bir yıl olarak yaşadıklarını dile getirerek, (Türkiye'de) bir önceki yıla kıyasla yüzde 15'lik artışla 2 milyon seviyesinin üzerinde uluslararası kruvaziyer yolcusunun limanlara geldiğini anımsattı.

Özgü Alnıtemiz, 2026 yılında da kruvaziyer yolcu sayısında sıçrayışın artarak devam edeceğini ifade ederek, özellikle pazara yeni oyuncuların girmesiyle sefer sayılarının arttığını, daha büyük kapasiteli gemilerin gelmesiyle yolcu sayılarının daha da artacağını söyledi.

Türkiye'nin kültürü, tarihi, doğası ile bir cazibe merkezi olduğunu, limanlarıyla da kruvaziyer pazarında fark yarattığına dikkati çeken Alnıtemiz, 'Galataport'u düşünün, sadece modern yapısı ile değil konumuyla da çok cezbedici. Bu muhteşem coğrafyanın içine tarihin, kültürün içine iniyor kruvaziyer yolcuları. Yürüyerek dünyanın en güzel şehirlerinden birini keşfedebiliyorlar' değerlendirmesinde bulundu.

Alnıtemiz, bir kruvaziyer gemisinin tek seferde tek programında Türkiye'den birden çok limana uğradığını belirterek, şunları kaydetti: 'İstanbul'dan çıkıyor, İzmir'e Marmaris'e Bodrum'a uğruyor, tüm dünyadan kaliteli turisti limanlarımıza taşıyor. Sadece yolcular değil, gemilerin 3'te birini oluşturan uluslararası mürettebat da indikleri limanda döviz bırakıyor. Gidiyorlar ülkelerine anlatıyorlar. Kruvaziyerin ekonomimize sağladığı çarpan etki bu. Türkiye kruvaziyer pazarı küresel pazarda bir yıldız olarak parlıyor, daha çok sayıda dev gemi rotasını limanlarımıza çevirmeye devam edecektir.'

THY, 2 milyar 884 milyon dolarlık marka değeriyle son yıllarda olduğu gibi yine ilk sırada yer aldı.

İkinci sıranın sahibi 1 milyar 989 milyon dolarla Arçelik olurken, İş Bankası 1 milyar 243 milyon dolarla üçüncü sıradaki yerini korudu.

Geçen yıl beşinci olan Ford Otosan, bir sıra yükselerek 1 milyar 37 milyon dolarla dördüncü sıraya çıktı. Ziraat Bankası da 958 milyon dolarla beşinci sıraya yükseldi.

Listeye bu yıl 13 yeni marka dahil oldu. Alfa Solar, ATP, Baykar, Besler, Çelebi Havacılık, Datagate, e-Bebek, Karaca, Karel, Koçtaş, Ray Sigorta, Trabzonspor ve Yudum listeye girdi.

Brand Finance Türkiye Direktörü Muhterem İlgüner, araştırmanın sonuçlarına ilişkin değerlendirmede bulundu.

Bu sene 20'nci yıllarını kutladıklarını belirten İlgüner, 125 markanın toplam değerinin geçen yıla göre yüzde 15 artarak 17 milyar dolardan 19,6 milyar dolara yükseldiğini söyledi.

İlgüner, üst üste 2 yıl toplam değerde artış görüldüğüne dikkati çekerek şöyle devam etti: 'Havacılık ve savunma, finansal hizmetler ile yurt dışında bulunan elektronik ve hazır giyim markalarının sağladığı ivme toplam marka değerini olumlu yönde etkiliyor. Toplam marka değerinin yüzde 23'ünü bankacılık hizmetleri, yüzde 15'ini ise hava yolu ve elektronik markaları oluşturuyor. Yenilenebilir enerji markaları listede yer bulmaya başladı. Yıllar içinde gözlemlenen önemli bir husus, yurt dışında ve göreceli istikrarlı ülke pazarlarında gerçekleşen hasılatın marka değeri hesabında olumlu etkisi olduğudur. Bu nedenle Türk markalarının yurt dışında yaygınlaşması, kabul görmesi ve güçlenmesi marka değerlerini olumlu etkileyecektir.'

TURQUALITY Projesi'nin bu amaçla hayata geçirilmiş örnek bir proje olduğunu vurgulayan İlgüner, şunları kaydetti: 'Bugün 500'e yakın üye markası bulunan bu destek programının sonuçlarının ihracat başarısından ziyade marka başarısı olarak değerlendirmesini beklemek gerekecektir. Bunun için de üye markaların başarısının yakından izlenmesi ve ölçülmesi yerinde olacaktır. Bunun yanı sıra TURQUALITY Projesi'nin bizzat kendisinin markalaşmasında büyük yarar olacak.'

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) ile Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre, Türkiye'de en fazla kiraz üretiminin ve ihracatının yapıldığı Batı Akdeniz'de, hem üreticilerde hem de ihracatçılarda hummalı çalışma sürüyor.

Batı Akdeniz İhracatçılar Birliği (BAİB) Başkanı Mehmet Ali Can, hasat döneminin normalde mayıs sonu başlayıp temmuz sonuna kadar devam ettiğini ancak bu yıl iklim faktörleri nedeniyle geç başladığını ve ağustosun sonuna kadar devam etmesini beklediklerini söyledi.

Kiraz üretiminin en yoğun Isparta'da yapıldığını ifade eden Can, 'Türkiye, yıllık 700 bin tonla dünyanın en fazla kiraz üreten ülkesi. İhracat noktasında da yüzde 10'u civarında yıllık 60 bin ton ile 70 bin ton arasında ihracat yapmaktayız. Bu sene ülkemizde rekolte bol gözüküyor' dedi.

Geçen yıl zirai don nedeniyle ciddi ürün kaybı yaşandığını hatırlatan Can, bu seneki rekoltenin hem üreticileri hem de ihracatçıları sevindirdiğini belirtti.

Başkan Can, Batı Akdenizli firmaların kiraz ihracatında daha aktif olduğunu kaydetti.

Türkiye genelinde 2024'te 210 milyon dolarlık ihracat yapıldığını, bunun 91 milyon dolarının Batı Akdeniz'den gerçekleştiğini vurgulayan Can, geçen yıl da 48 milyon dolarlık kiraz ihracatının 22 milyon dolarının Batı Akdeniz'den yapıldığını bildirdi.

Türkiye kiraz ihracatının yüzde 40'tan fazlasının Batı Akdeniz'den yapıldığına işaret eden Can, 'Kirazın bu sene inşallah tarihi rekorunu kıracağını umut ediyoruz. Kirazda ana pazarımız Avrupa ve Rusya. Norveç'ten Bulgaristan'a kadar tüm ülkelere kiraz ihracatımız var. Rusya'ya da ciddi ihracatımız var. Bunun dışında Singapur, Malezya, Dubai ve birçok Uzak Doğu ile Orta Doğu ülkesine ihracat yapıyoruz' diye konuştu.

Mehmet Ali Can, ihracatı artırmak amacıyla Çin'e yönelik de bir çalışma başlattıklarını söyledi.

Bu ayın sonuna doğru Çin'den bir heyetin Türkiye'ye geleceğini anlatan Can, 'Çin, dünyanın en büyük kiraz ithalatçısı pozisyonunda. Bizim için de hem yeni hem büyük bir pazar olması hasebiyle bu konuda çalışmaya devam edeceğiz' ifadelerini kullandı.

Başkan Can, tarım sektöründe yaşanan küçük arazi probleminin kiraz bahçelerinde de yaşandığına işaret etti. Üreticilerin birleşmesi ve birlikte hareket etmesi durumunda kirazda üretimin, ihracatın ve kalitenin daha da artacağını vurgulayan Can, üreticilere kooperatifleşme çağrısında bulundu.

Arz edilen koltuk kilometre bazında bu yıl kapasitesini 2025'in yüzde 2,5 üzerine çıkaran THY, geçen ay 7,9 milyon yolcu taşıyarak yüzde 84 doluluk oranıyla tarihindeki en yüksek mayıs ayı doluluk oranını kaydetti.

Açıklanan rakamlara göre, dış hat doluluk oranı yüzde 84, iç hat doluluk oranı ise yüzde 84,4 olarak gerçekleşti.

Toplam arz edilen koltuk kilometre bazında, geçen yılın mayıs ayında 22,6 milyar iken, bu yılın aynı ayında yüzde 2,5 artarak 23,2 milyara ulaştı. Taşınan kargo ve posta hacmi ise geçen ay 2025'e göre yüzde 8,6 artarak 203,1 bin ton oldu.

THY'nin 2026 Ocak-Mayıs döneminde geçen yılın aynı dönemine göre, taşınan yolcu sayısı yüzde 7,3 artarak 36,4 milyona ulaştı.

Toplam yolcu doluluk oranı aynı dönemde yüzde 83,6 olarak kaydedilirken, yurt dışı yolcu doluluğu yüzde 83,5 seviyesinde, yurt içi yolcu doluluğu da yüzde 84,3 olarak gerçekleşti.

Toplam arz edilen koltuk kilometre bazında, 2025 Ocak-Mayıs döneminde 105,3 milyar iken, bu yıl yüzde 6,5 artarak 112,1 milyar oldu.

Söz konusu dönemde toplam taşınan kargo ve posta hacmi ise 2025'te 840,7 bin ton iken, 2026'da yüzde 13,5 artarak 954,6 bin ton olarak kaydedildi.

THY'nin mayıs ayı sonunda filodaki uçak sayısı 542 oldu.

Bankacılık endeksi yüzde 1,50, holding endeksi ise yüzde 0,19 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasından en çok kazandıran yüzde 1,93 ile finansal kiralama faktoring, en fazla kaybettiren ise yüzde 2,97 ile spor oldu.

Küresel piyasalarda, Orta Doğu'daki gelişmelere ilişkin haber akışı ve ABD'de yıllık enflasyonun mayısta hızlandığını gösteren verilerle negatif bir seyir izleniyor.

ABD Başkanı Donald Trump'ın dün İran'ın son saldırılarına karşılık verileceğini açıklaması ve bu açıklamanın kısa süre içinde sahada askeri adımlarla desteklenmesi, Orta Doğu'da halihazırda kırılgan olan ateşkes sürecine ilişkin endişeleri derinleştirdi.

Trump, bugün de sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, İran'ın anlaşmaya varmak konusunda 'çok fazla zaman harcadığını' ve bu nedenle 'bedelini ödemek zorunda kalacağını' ifade etti.

ABD'de bugün açıklanan verilere göre, Tüketici Fiyat Endeksi mayısta aylık yüzde 0,5, yıllık yüzde 4,2 ile beklentilere paralel arttı. Yıllık enflasyon, Nisan 2023'ten bu yana en yüksek seviyesine çıktı.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi de Orta Doğu'daki gelişmelere ve küresel piyasalara karşın, yarın açıklanacak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) faiz kararı öncesinde yatay bir seyirle günü tamamladı.

Analistler, yarın yurt içinde TCMB'nin faiz kararının yanı sıra haftalık para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında ise Avro Bölgesinde Avrupa Merkez Bankasının (ECB) faiz kararı, ECB Başkanı Christine Lagarde'ın basın toplantısı, ABD'de haftalık işsizlik maaşı başvuruları ve Üretici Fiyat Endeksi verilerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.900 ve 14.000 puanın direnç, 13.600 ve 13.500 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Destek kapsamında; balya ve silaj makinelerinden yem karma makinelerine, süt sağım ve soğutma sistemlerinden ahır ekipmanlarına, gübre yönetim sistemlerinden modern hayvancılık ekipmanlarına kadar birçok yatırım kalemi bulunuyor. Ayrıca yeni ahır yapımı veya çadır ahır alımı da destek kapsamında.

Bu destek ile işletmelerin modernizasyonunun sağlanması, verimliliğin artırılması, üretim maliyetlerinin azaltılması ve sürdürülebilir hayvancılığın güçlendirilmesi hedefleniyor. Hibeler için son başvuru tarihi 30 Haziran 2026 olarak duyuruldu. Detaylı bilgi almak isteyen üreticiler, Kastamonu İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile iletişime geçebilir veya il/ilçe müdürlüklerine başvuruda bulunabilir.