KBÜ katkısıyla yerli seramik kesici takım geliştirilecek

Karabük Üniversitesinin (KBÜ) de yer aldığı üniversite-sanayi iş birliği projesiyle, havacılık ve savunma sanayisinde kullanılan nikel esaslı süper karışımların işlenmesinde kullanılmak üzere yerli SiAlON seramik kesici takım geliştirilmesi hedefleniyor.

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) 1005 kapsamında desteklenen üniversite-sanayi iş birliği projesinde, havacılık ve savunma sanayisinde kullanılan nikel esaslı süper karışımların işlenmesi için yerli SiAlON seramik kesici takım üretilecek.

TÜBİTAK 1005 Ulusal Yeni Fikir ve Ürün Destek Programı kapsamında desteklenen 'Nikel Esaslı Süper Alaşımların Çevresel Frezelenmesinde Kullanılan SiAlON Kesici Takımların Değişken Helis Açılı Tasarlanması, Üretilmesi ve Test Edilmesi' başlıklı çalışma, akademi ve sanayi iş birliğiyle yürütülüyor.

Proje kapsamında kesici takımın tasarımından seramik ham madde üretimine, takım gövdesinin imalatından ticarileştirme aşamasına kadar yerli üretim süreçlerinin geliştirilmesi amaçlanıyor.

Jet motorları, roket nozulları ve gaz türbinlerinde kullanılan nikel esaslı süper karışımlar, yüksek sertlik ve sıcaklık dayanımları nedeniyle işlenmesi güç malzemeler arasında bulunuyor. Bu malzemelerin işlenmesinde kullanılan geleneksel sabit açılı kesici takımlarda görülen aşınma, üretim maliyetlerini artırabiliyor.

Projede, değişken helis açısına sahip özgün bir SiAlON seramik parmak freze geometrisi geliştirilerek takım aşınmasının ve işleme maliyetlerinin azaltılması hedefleniyor.

Çalışma kapsamında değişken helis açısının yanı sıra talaş açısı ile birincil ve ikincil boşluk açıları da optimize edilecek. Geliştirilecek kesici takımlarla kesme kuvvetlerinin düşürülmesi, takım ömrünün uzatılması ve işlenen yüzeylerin kalitesinin iyileştirilmesi amaçlanıyor.

Projede akademik tasarım ve mühendislik koordinasyonunu Gaziantep İslam Bilim ve Teknoloji Üniversitesinden Dr. Öğr. Üyesi Sedat Güven üstleniyor. İmalat teknolojileri süreçlerinde KBÜ'den Prof. Dr. Hasan Gökkaya ve Doç. Dr. Gökhan Sur ile Çanakkale 18 Mart Üniversitesinden Prof. Dr. Ali Rıza Motorcu görev alıyor.

Kesici takımların üretiminde kullanılacak seramik çubukların ham maddesi, Eskişehir'de faaliyet gösteren MDA İleri Teknoloji Seramikleri Ltd. Şti. tarafından üretilecek. SiAlON takım gövdelerinin hassas bileme işlemleri ve ticarileştirme aşaması ise KARCAN A.Ş. bünyesinde gerçekleştirilecek.

Nikel esaslı karışımlar işlenmesinde kullanılan ithal kesici takımların yüksek maliyet oluşturduğuna dikkati çeken proje ekibi, yerli üretimin havacılık ve savunma sanayisindeki motor, hava aracı ve roket parçalarının imalatında maliyet avantajı sağlayabileceğini öngörüyor.

Kesici takım ithalatının azaltılması ve yerli üretim kapasitesinin geliştirilmesi de projenin hedefleri arasında bulunuyor.

2027 yılı sonunda tamamlanması planlanan çalışmanın, havacılık ve savunma sanayisinde kullanılan zorlu malzemelerin işlenmesine yönelik yerli teknoloji geliştirilmesine ve üniversite-sanayi iş birliğinin güçlendirilmesine katkı sunması bekleniyor.