Metabolizma mı Yavaşlar, Yoksa Biz mi Yavaşlatırız?
Mervenur Gökmen
Danışanlarımdan en sık duyduğum cümlelerden biri şudur: “Hocam, benim metabolizmam çok yavaş.”
Bu cümle o kadar yaygın ki, kilo verilemediğinde ilk suçlanan neredeyse her zaman metabolizma oluyor. Peki gerçekten metabolizma durduk yere yavaşlar mı, yoksa biz farkında olmadan onu yavaşlatan bir yaşam tarzı mı oluşturuyoruz?
Metabolizma Neden Yavaşlar?
Metabolizmanın yavaşlamasının en sık nedeni, yanlış beslenme ve yaşam biçimidir. Günlük hayatta fark edilmeden yapılan bazı hatalar metabolizma hızını ciddi şekilde etkileyebilir:
• Uzun süre aşırı kısıtlı beslenmek, vücudu “koruma moduna” sokar. Enerji harcaması azalır ve kilo kaybı giderek zorlaşır.
• Kas dokusu metabolizmayı canlı tutar. Yetersiz protein alımı ve kas kaybı, metabolizmanın gerçekten yavaşlamasına neden olabilir.
• Hareketsiz bir yaşam, uzun süre oturmak ve egzersiz yapmamak metabolizma hızını belirgin biçimde düşürür.
• Yetersiz uyku, iştah hormonlarını bozar; daha fazla yeme isteği ve daha düşük enerjiyle sonuçlanır.
Yaş mı Suçlu, Alışkanlıklar mı?
“Yaş ilerledikçe metabolizma yavaşlar” düşüncesi kısmen doğrudur. Ancak asıl sorun çoğu zaman yaşın kendisi değil, yaşla birlikte değişen alışkanlıklardır: Daha az hareket, daha düzensiz beslenme, daha kalitesiz uyku…
Kas kütlesi korunur, günlük hareket sürdürülür ve dengeli beslenme sağlanırsa metabolizma büyük ölçüde desteklenebilir.
Metabolizma Kader Değildir
En önemli nokta şudur: Metabolizma sabit bir yapı değildir. Aksine, yaşam tarzına göre şekillenen ve doğru koşullar sağlandığında yeniden güçlenebilen bir sistemdir. Bu nedenle çözüm, “metabolizma hızlandıran mucizeler” aramak değil; onu destekleyen sürdürülebilir alışkanlıklar geliştirmektir. Metabolizmayı destekleyen temel unsurlar şunlardır:
• Düzenli ve dengeli beslenme
• Yeterli protein alımı
• Günlük hareket ve fiziksel aktivite
• Kaliteli ve yeterli uyku
• Sürdürülebilir yaşam alışkanlıkları
Sonuç Olarak
Çoğu zaman sorun metabolizmada değil, yaşam biçimindedir. Metabolizma bize aslında şunu söyler: “Beni uzun süredir ihmal ediyorsun.” Belki de tartıdaki rakamdan önce, günlük rutinlerimize bakma zamanı gelmiştir. Belki de tartıdaki rakamdan önce, günlük rutinlerimize bakma zamanı gelmiştir. Çünkü sağlıklı bir metabolizma; aç bırakılan değil, iyi beslenen ve iyi bakılan bir bedenle mümkündür.
