15 Yaş Altı Sosyal Medya Kullanamayacak mı? Yeni Kurallar Neler?

Türkiye’de 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya kullanımına yönelik yeni düzenlemede yaş doğrulama sistemi devreye giriyor. e-Devlet üzerinden alınacak dijital kodla yaş kontrolü yapılması planlanırken, 15-18 yaş grubuna da canlı yayın, ekran kaydı ve mesajlaşma gibi alanlarda kısıtlamalar getirilecek.

Türkiye’de çocukların sosyal medya kullanımına yönelik yeni dönem başlıyor. 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal ağlara erişimini engellemeyi amaçlayan düzenleme kapsamında platformlara yaş doğrulama, ebeveyn denetimi ve çocuklara uygun hizmet sunma yükümlülükleri getirildi. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş’ın 13 Ekim’de yaptığı açıklamada ise sistemin nasıl işleyeceğine ilişkin ayrıntılar paylaşıldı.

Sosyal Medyaya Girişte E-Devlet Üzerinden Yaş Doğrulaması Yapılacak

Yeni sistemde kullanıcıların sosyal medya hesabı açarken yaşlarını doğrulaması gerekecek. Bakan Göktaş’ın açıklamasına göre kullanıcılar, yaş doğrulaması için e-Devlet sistemine yönlendirilecek. Buradan alınacak dijital kod aracılığıyla kişinin yaş şartını karşılayıp karşılamadığı kontrol edilecek. Buradaki amaç, kullanıcının kimlik bilgilerinin doğrudan sosyal medya platformlarıyla paylaşılması yerine yaş bilgisinin doğrulanması. Böylece 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal ağlarda hesap açmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Ancak sistem yalnızca hesap açılışında uygulanmayacak. Platformlar, hizmet sunumu devam ederken kendi teknolojik yöntemleriyle yaş kontrolü yapmayı sürdürecek. Bir hesabın 15 yaşından küçük bir çocuk tarafından kullanıldığına ilişkin şüphe oluşması durumunda hesabın geçici olarak askıya alınması ve kullanıcının yeniden yaş doğrulamasına yönlendirilmesi öngörülüyor.

15 Yaşından Küçük Çocuklar Sosyal Medya Hesabı Açamayacak

Türkiye Büyük Millet Meclisinin açıkladığı düzenlemeye göre sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. Platformlar bu kuralın uygulanabilmesi için yaş doğrulama dâhil gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacak. Düzenleme yalnızca yaş sınırıyla da sınırlı değil. Sosyal medya şirketlerinin 15 yaşını doldurmuş çocuklara yaşlarına uygun, ayrıştırılmış hizmet sunması ve ebeveynlerin çocuklarının hesaplarını denetleyebilmesini sağlayan araçlar geliştirmesi gerekiyor.

Ebeveyn kontrol araçlarıyla hesap ayarlarının yönetilebilmesi, ücretli satın alma ve üyelik işlemlerinin ebeveyn iznine bağlanabilmesi, çocukların kullanım sürelerinin takip edilmesi ve sınırlandırılması amaçlanıyor.

15-18 Yaş Grubuna Hangi Kısıtlamalar Getirilecek?

Yeni düzenlemede 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına girmemiş kullanıcılar için de özel kurallar bulunuyor. Bakan Göktaş’ın 13 Ekim tarihli açıklamasında bu yaş grubuna yönelik bazı kullanım özelliklerinin sınırlandırılacağı belirtildi.

Buna göre çocukların ekran bağımlılığını artırdığı değerlendirilen sürekli kaydırma özelliklerinin kaldırılması, ekran kaydı alınmasının engellenmesi ve canlı yayın açılmasına izin verilmemesi öngörülüyor. Mesajlaşma konusunda da kısıtlamalar gündemde. Açıklanan düzenlemeye göre çocuklara yalnızca takip ettikleri hesapların mesaj gönderebilmesi ve mesajlarda “görüldü” bilgisinin kapatılması gibi önlemler uygulanacak.

Bu tedbirlerle çocukların tanımadıkları kişilerden gelebilecek mesajlara ve sosyal medyada uzun süre vakit geçirmelerine neden olabilecek özelliklere karşı korunması hedefleniyor.

Mevcut Sosyal Medya Hesapları Da Kontrol Edilecek Mi?

Yaş doğrulamasının yalnızca yeni hesap açılışlarında uygulanmayacağı, kullanım sürecinde de devam edeceği açıklandı. Platformların mevcut hesaplarda da yaş kontrolü yapabilmesi ve 15 yaşından küçük bir kullanıcı tarafından kullanıldığına ilişkin şüphe oluşması durumunda yeniden doğrulama istemesi planlanıyor.

Bununla birlikte mevcut hesapların hangi yöntemle ve hangi takvimle kontrol edileceği, hesapların ne zaman kapatılacağı ve uygulamanın platformlar arasında nasıl yürütüleceği konusunda tüm teknik ayrıntılar kamuoyuna açıklanmış değil.

Düzenleme Ne Zaman Uygulanacak?

Bakan Göktaş, 13 Ekim’de yaptığı açıklamada yeni düzenlemenin 1 Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe gireceğini ve sosyal medya platformlarına 31 Mart 2027’ye kadar uyum süreci tanınacağını bildirdi. Bu süreçte platformların yaş doğrulama altyapılarını ve çocuklara yönelik koruma mekanizmalarını düzenlemeye uygun hâle getirmesi bekleniyor. Uygulamanın teknik işleyişi ve denetim süreçleri, ilgili kurumların çalışmaları doğrultusunda şekillenecek.

Yeni düzenlemeyle birlikte sosyal medya şirketlerinin çocukların yaşını doğrulaması, ebeveyn denetim araçları sunması ve yaşa uygun hizmet sağlaması zorunlu hâle geliyor. e-Devlet üzerinden dijital kodla yaş doğrulaması ise uygulamanın en dikkat çeken adımlarından biri olarak öne çıkıyor.