Asa Suyunun Zemzemle Aynı Olduğuna İnanılıyor

Kastamonu'nun önemli manevi ve tarihî değerlerinden biri olan Hz. Pir Şeyh Şaban-ı Veli Külliyesi, yüzyıllardır kentin önemli ziyaret noktaları arasında yer alıyor. Külliye, Hz. Pir Şeyh Şaban-ı Veli'nin hayatına ilişkin izlerin yanı sıra cami, türbe, dergh, kütüphane, şadırvan ve Asa Suyu gibi bölümleriyle dikkat çekiyor.

Şeyh Şaban-ı Veli'nin Hayatı

Şeyh Şaban-ı Veli Hazretleri'nin Kastamonu'nun Taşköprü ilçesine bağlı Çakırçayı Köyü'nün Cimdr Mahallesi'nde dünyaya geldiği aktarılıyor. Doğum tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte müze kayıtlarında 1497, bazı kaynaklarda ise 1499 yılına yer veriliyor.

Rivayete göre dünyaya gelmeden önce babasını kaybeden Şaban-ı Veli, yaklaşık üç yaşındayken de annesini kaybederek yetim ve öksüz kaldı. Daha sonraki yıllarında hayırsever bir hanımın himayesinde yetişen Şaban-ı Veli'nin eğitim hayatına büyük önem verildi. İlk öğrenimini Taşköprü'de tamamlayan Şaban-ı Veli, ilim tahsilini ilerletmek amacıyla Kastamonu'ya, ardından İstanbul'a gitti.

İstanbul'daki Fatih Medreselerinde eğitimini sürdüren Şeyh Şaban-ı Veli'nin özellikle Kur'an, hadis ve tefsir gibi dinî ilimlerde kendisini geliştirdiği; güzel ahlakı, çalışkanlığı ve ağırbaşlılığıyla hocalarının takdirini kazandığı aktarılıyor.

Külliyenin Tarihî Yapıları

Şeyh Şaban-ı Veli Külliyesi'nin Seyyid Ahmed Sünneti Efendi tarafından 1490 yılından önce yaptırıldığı belirtiliyor. Külliye bünyesinde cami, türbe, dergh, kütüphane, Asa Suyu ve şadırvanın yanı sıra dergh evleri bulunuyor.

Külliye içerisinde yer alan dergh evlerinin, camiyle aynı dönemde yaptırıldığı tahmin ediliyor. Yapıların 1845 yılında Sultan Abdülmecid'in emriyle kapsamlı bir onarımdan geçirildiği, çevresinin ise ihata duvarıyla çevrildiği belirtiliyor.

Günümüzde külliyede bulunan iki konak ve ortasındaki müze binasının ise 1900 yılında Azdavaylı Mahmut Paşa tarafından yaptırıldığı ifade ediliyor. Müze bölümünde Hz. Pir Şeyh Şaban-ı Veli'ye ait özel eşyaların yanı sıra dinî ve tarikat eşyaları ile Kastamonulu hattatlara ait çeşitli hat eserleri sergileniyor.

Cami Ve Türbe

Külliyenin camisinin Seyyid Ahmed Sünneti Efendi tarafından 1490 yılından önce yaptırıldığı belirtiliyor. Caminin ilk yapısının nasıl olduğu kesin olarak bilinmezken, 1580 yılında Sultan III. Murad'ın hocası ve mürşidi Şuca Efendi tarafından genişletilerek bugünkü şekline kavuşturulduğu aktarılıyor.

Caminin 1702, 1748 ve 1950 yıllarında çeşitli onarımlardan geçtiği ve günümüzde ibadete açık olduğu belirtiliyor.

Külliyenin önemli bölümlerinden biri olan türbe ise 1611 yılında Ömer Kethüda ile ulema ve halkın katkılarıyla yaptırıldı. Yapımına Sultan Ahmed döneminde başlandığı, ancak Ömer Kethüda'nın idam edilmesi nedeniyle inşaatın yarım kaldığı, iki yıl sonra ulema ve halkın desteğiyle tamamlandığı aktarılıyor.

Asa Suyu Ve Şadırvan

Kastamonu'daki Hz. Pir Şeyh Şaban-ı Veli Külliyesi'nin dikkat çeken unsurlarından biri olan Asa Suyu hakkında, Kastamonulu din limi Mehmet Feyzi Efendi'ye atfedilen bir rivayet bulunuyor.

Mehmet Feyzi Efendi'nin anlatımına göre, Nuh Tufanı sırasında Cebrail'in Kbe civarından aldığı dört avuç toprağı dünyanın farklı bölgelerine serptiği ve bu yerlerden birinin de Hz. Pir Şeyh Şaban-ı Veli'nin bulunduğu bölge olduğu ifade ediliyor.

Rivayette, bölgedeki taşlık yapının Mekke kayalıklarına benzediği belirtilirken, Asa Suyu'nun tat ve kokusunun da Zemzem ile aynı olduğu aktarılıyor.

Külliyenin manevi atmosferinin önemli unsurlarından biri olarak kabul edilen Asa Suyu, ziyaretçilerin de ilgisini çeken bölümler arasında yer alıyor.

Külliyedeki şadırvanın ise Fatma Hanım tarafından 1900 yılında yaptırıldığı ve aynı yılın Recep ayının ilk gününde inşa edildiğinin rivayet edildiği belirtiliyor.

Tarihî yapıları ve manevi atmosferiyle Hz. Pir Şeyh Şaban-ı Veli Külliyesi, Kastamonu'nun geçmişten günümüze ulaşan önemli kültürel mirasları arasında yer alıyor.